Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/1440 K.2024/600

🏛️ Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi 📁 E. 2023/1440 📋 K. 2024/600 📅 29.05.2024

T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : ....
KARAR NO : ........
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ..........
ÜYE : ........
ÜYE : ........
KATİP : .........
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : ......
NUMARASI :........
DAVACILAR : 1- ..
VEKİLİ : Av. .........
DAVALI : .........
VEKİLİ : AV. .........
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : .......
Birleşen.............
DAVACILAR : 1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI :........
VEKİLİ : Av. .........
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ : .......
GEREKÇE TARİHİ :.......
.......... Karar sayılı kararı aleyhine davacılar vekili ile davalı vekili istinaf başvurusunda bulunduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I. DAVA:
1.Davacılar vekili ..........tarihli dilekçesinde; ....... tarihinde kendi idaresindeki ......... plakalı araç ile tek taraflı yaptığı kazada . ........ vefat ettiğini, müteveffanın ölümü ile anne ve babası olan davacılar . ve ..... desteklerinden yoksun kaldığını, ....... plakalı aracın kaza tarihindeki ZMM sigortasının davalı tarafından düzenlendiğini, davacıların uğradığı destekten yoksun kalma zararının tazmin edilmediği ileri sürülerek fazlaya ilişkin haklar saklı olmak üzere .... TL’nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmesi talep edilmiş, davacı vekili ....... tarihli dilekçesiyle dava değerini ......... TL'ye yükseltmiştir.
2. Birleştirilen ...........sayılı dosyasında; davacılar tarafından aynı davalıya karşı .........tarihinde destekten yoksun kalma istemli ek dava açıldığını, dava dilekçesinde aynı maddi vakıalara dayanılarak davacı .. için .... TL’nin ve davacı . için ........ TL'nin kaza tarihinden itibaren uygulanacak avans faizi ile birlikte tahsili talep ve dava edilmiştir.
II. CEVAP:
Davalı vekili ....... tarihli cevap dilekçesinde; dilekçeye göre; ...... plakalı aracın ........ dönemi ZMM poliçesi davalı tarafından düzenlendiğini, kusur raporunun . ... aldırılması gerektiği belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ VE DAİREMİZ KARARLARI;
1.İlk Derece Mahkemesinin İlk Kararı:
İlk Derece Mahkemesince.........sayılı karar ile "Davanın Kısmen Kabulü ile; davacı . için ......TL ve davacı ........ TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" şeklinde karar verilmiştir.
2.Dairemizin İlk Kaldırma Kararı
Taraf vekillerinin kararı istinaf etmesi üzerine Dairemizin .......... sayılı ilamı ile ".. ., ilk derece mahkemesinin yargılamayı sonuçlandırdığ......... tarihli kısa kararında ve gerekçeli kararın hüküm kısmında davacı .. için ........ TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verildiği, ancak gerekçeli kararın gerekçe bölümünde benimsenem bilirkişi raporuna göre davacı .. zararının ..... TL, davacı ..... zararının ...... TL olduğu ve bu miktarlar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verildiği yazılmak suretiyle çelişki oluşturulduğu görülmüştür.
Bu durum HMK'nun ........ kararına aykırılık teşkil edeceğinden, bu sebeple ortada denetlenebilir bir karardan söz edebilme olanağı bulunmamaktır.
Bu itibarla taraf vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nun ... maddesi uyarınca......... ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir." şeklindeki temel gerekçe ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.
3.İlk Derece Mahkemesinin İkinci Kararı
İlk Derece Mahkemesince ....... sayılı karar ile "Davanın kısmen kabulü ile; davacı . için ...... TL ve davacı ... için ...... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" şeklinde karar verilmiştir.
4.Dairemizin İkinci Kaldırma Kararı:
Hükmün davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine Dairemizin ..........Karar sayılı kararı ile "Somut olayda davacılar, destek . .. aylık gelirinin....... TL civarında olduğunu bildirmiş, buna ilişkin olarak desteğin yanında çalıştığı iddia edilen . .......ı kaşeli/imzalı olup kredi başvurusuna eklenen ve desteğin ...... tarihi itibariyle aylık maaşının ....... TL olduğuna ilişkin tarihsiz belgeye dayanmışlardır. Desteğin ....... hizmet döküm belgesine dosyada rastlanılmamıştır. .. . da desteğin pazarlamacılık yaptığı belirtilmiş ise de net geliri hususunda saptama bulunmamaktadır. Desteğin geliri hususunda başkaca araştırma yapılmamıştır. Mahkemece, sözü geçen belgeye itibar edilemeyeceği, desteğin daha fazla gelir elde ettiği kanıtlanamaması nedeniyle asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamaya itibar edilmesi gerektiği gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ancak desteğin net gelirinin tespiti hususunda yeterli araştırma yapılmamıştır. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz. Bu durumda mahkemece, desteğin kaza tarihinden önceki SGK hizmet döküm cetvelinin kurumdan getirtilmesi, bu kayıtlarda yer alan işyerine müzekkere yazılarak davacının kazadan önce aldığı net ücretin sorulması, gerekirse desteğin yanında çalıştığı iddia edilen ..........yahut hizmet döküm cetveline göre tespit edildiği taktirde ilgili işverenin ticari defter ve kayıtlarında inceleme yapılması için . Sayılı HMK’nın ....... maddesi gereği işlem yapılıp desteğe prime esas aylık ücreti dışında işverence prim ve ek ödeme yapılıp yapılmadığı ve desteğin net aylık geliri tespit edildikten sonra sonucuna göre yeniden hesaplama yapılması için bilirkişiden ek rapor aldırılarak hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi doğru görülmemiştir.
Bu itibarla davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-a/6 maddesi uyarınca kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır." şeklindeki temel gerekçe ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.
5.İlk Derece Mahkemesinin Üçüncü Kararı
İlk Derece Mahkemesince..........sayılı kararı ile "1- Asıl dosyada davaya konu toplam ..... TL 'lik tutar için ....... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, diğer kısın hakkında yargılama aşamasında ödemeyle konusuz kaldığı anlaşıldığından esas hakkında hüküm verilmesine yer olmadığına, 2- Birleşen dosyadaki davanın KABULÜ ile; davacı . için ..... TL ve davacı . için ..... TL'nin...... tarihinden itibaren uygulanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine," şeklinde karar vermiştir.
6.Dairemizin Üçüncü Kaldırma Kararı
Taraf vekillerinin kararı istinaf etmesi üzerine Dairemizin .......... Esas,..........Karar sayılı ilamı ile "Mahkemece....... tarihinde verilen ..........sayılı kararı davacılar vekilinin ve davalı vekilinin istinafı üzerine ..........sayılı kararı ile "gerekçeli kararda gerekçe bölümünde davacı ..’un zararının ...... TL, davacı .......’nin gerçek zararının ....... TL olarak belirtilmesine karşılık hükümde davacı . için ..... TL ve davacı . için ....... TL tazminatın tahsiline'' ibaresine yer verildiği, hüküm ve gerekçe arasında çelişki bulunduğu ve sair istinaf gerekçeleri incelenmeksizin" şeklindeki gerekçe ile kaldırılmıştır.
Mahkemece ...... tarihinde verilen......... sayılı hüküm davacılar vekilinin istinafı üzerine ..........sayılı kararı ile "desteğin kaza tarihinden önceki hizmet döküm cetvelinin getirtilmesi, çalıştığı iş yerlerine müzekkere yazılarak kazadan önce aldığı net ücretin sorulması, desteğin yanında çalıştığı iddia edilen . .....’nın yahut hizmet döküm cetvelindeki işverenin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ve bunların sonucuna göre aktüer bilirkişiden ek rapor alınması gerektiği" şeklindeki gerekçe ile kaldırılmıştır.
Davalı vekilinin mahkemece verilen ilk kararı istinaf ettiği, istinaf dilekçesinde kararın gerekçe kısmı ile hüküm kısmının hatalı olduğunu belirterek istinaf ettiği kaldırma kararı sonrası verilen kararı ise istinaf etmediği tespit edilmiştir. Mahkemece verilen ikinci kararın davalı yönünden kesinleştiği ve davacı açısından ise kazanılmış hak teşkil ettiği iddiası davacı vekilince ileri sürülmüşse de bu iddianın yerinde olmadığı zira mahkemece asıl dosya yönünden yeniden verilen üçüncü kararda önceki kararlarda verilen miktardan fazla miktara hükmedildiği için istinaf hakkının olduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin birleştirilen ek davanın dava dilekçesinin tebliğ edilmediği ve cevap hakkını kullanamadığı yönündeki itirazlarının yerinde olmadığı zira dosya birleştirildikten sonra ek davanın dava dilekçesi ile birleştirme kararının davalı tarafa tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Davalı vekilinin dilekçe tebliğ edilmeden ve dilekçe tebliğ edildikten sonra olmak üzere iki kez cevap dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
........ tarihinde yürürlüğe giren ............, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, .. sayılı ... . . göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının . . .. çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." şeklinde düzenlenmiştir. ..........kapsamına giren teminat türleri belirtilmiş, ........) bendinde ise "İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri" ve (..) bendinde "Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri" zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının dışında kalan hallerden sayılmıştır.
............ maddesinin (ç) bendine göre, üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla oluşan destek zararları, destekten yoksun kalma (ölüm) teminatı kapsamındadır. Bunun sonucu olarak, sigortacının destek zararlarından sorumlu olması için, motorlu aracın işletilmesi sırasında ölen kişinin mutlaka üçüncü bir kişi olması gerekir.
Yine ............bendine göre, destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin teminat kapsamı dışında tutulması nedeniyle asli kusuru ile kendi ölümüne neden olan sürücü murisin tam kusuruna isabet eden destek tazminatı sigorta teminatı kapsamında bulunmamaktadır. .......
Dava konusu kazanın ise ............. plakalı araç sürücüsü olan ve davacıların desteği . ....... vefat ettiği, müteveffa araç sürücüsü %....... kusurlu olduğu tespit edilmiştir. ......... sigortacısı işletenin üçüncü şahıslara verdiği zararı poliçe limitine kadar sigortalamaktadır. ........K sayılı kararı ile sigortalı aracın sürücüsü olan davacıların desteğinin asli kusurlu olduğu olayda desteğin mirasçılarının ... kişi sıfatıyla sigortacıdan tazminat isteyebileceğine karar vermiştir. Karara göre; KTK 92. maddesi işletenin eşinin, usul ve fürunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararın zorunlu sigortacıdan istenemeyeceği yönündeki hükmü dikkate alındığında anılan yakınların ölüm ve yaralanmaları halinde bundan kaynaklanan zararların sigorta kapsamında olduğu kabul edilmelidir. Maddede araç şoförünün desteğinden yoksun kalanların zararı kapsam dışı bırakılmamıştır. Bundan ayrı olarak doktrinde sürücünün desteğinden yoksun kalanlar üçüncü kişi kabul edilmektedir. Destekten yoksun kalma tazminatı ölenin yakınlarına miras yoluyla geçen bir hak değil, destekten yoksun kalanların şahsında doğrudan doğruya doğan, asli ve bağımsız bir talep hakkıdır. Sonuç olarak gerçekleşen trafik kazasında kısmi kusurlu olan desteklerinin sürücüsü olduğu aracın ZMM sigortacısından üçüncü kişi sıfatıyla davayı açan davacıların destekten yoksun kalma tazminatı isteyebileceği belirtilmiştir. Somut olayda davaya konu aracın poliçesini başlangıç tarihi ile kaza tarihi dikkate alındığında ...... tarihinde yürürlüğe giren . . . . uyuşmazlığa uygulanması mümkün olmadığından davacıların destekten yoksun kalma zararları poliçe teminatı içerisindedir. Bu sebepten dolayı aksi yöndeki istinaf gerekçeleri yerinde görülmemiştir.
2918 sayılı yasanın.......... doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak ...... yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir.
Zamanaşımı, tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse, sigortacıya karşı da kesilmiş olur. Sigortacı bakımından kesilen zamanaşımı, tazminat yükümlüsü bakımından da kesilmiş sayılır.
Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zamanaşımına uğrar.
Diğer hususlarda, genel hükümler uygulanır." hükmünü içermektedir.
5237 sayılı yasanın 66. maddesinde "(1) Kanunda başka türlü yazılmış olan haller dışında kamu davası;
a) Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda otuz yıl,
b) Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda yirmibeş yıl,
c) Yirmi yıldan aşağı olmamak üzere hapis cezasını gerektiren suçlarda yirmi yıl,
d) Beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda onbeş yıl,
e) Beş yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adlî para cezasını gerektiren suçlarda 8 yıl geçmesiyle düşer." hükmünü içermektedir.
Davacıların murisinin kazayı.......... tarihinde gerçekleştirdiği davanın ise ............arihinde açıldığı ve davacılar tarafından fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla talepte bulunulduğu anlaşılmıştır. Davacılar tarafından ek davanın da ..... tarihinde açıldığı anlaşılmıştır. Her iki dava tarihi gözetildiğinde........ maddesi gereğince..yıllık uzamış zamanaşımı süresi dikkate alındığında zamanaşımı süresinin dolmadığından aksi yöndeki istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
Davacılar vekili tarafından ....... tarihinde açılan dava dilekçesinde faiz talep edilmediği anlaşılmıştır. Mahkemece daha önce verilen her iki kararda da davacılar vekilinin faiz talebi olmadığı için faize hükmedilmemiştir. Asıl dava yönüyle dava dilekçesinde faiz talep edilmediği ancak mahkemece talep aşılarak dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi yerinde görülmediği için istinaf itirazının kabulü ile kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
6098 sayılı .,.....ile..... Hâkimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği hükme bağlanmıştır. Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur ....maddesinde............. düzenlenmiştir. Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise, hakim tazminat miktarını hafifletebilir.
Müterafik kusur indiriminde, her somut olayın özelliğine göre, olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde TBK'nın 52. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Eldeki davada davacıların murisinin tek taraflı kaza yaptığı ve kaza tespit tutanağında emniyet kemerinin takılı olmadığı kodunun işaretlendiği anlaşıldığından bu husususun mahkemece değerlendirilmesi gerektiği ancak mahkemece değerlendirilmediği anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
Murisin gelirine ilişkin olarak ikinci karar üzerine verilen kaldırma kararında ne şekilde işlem yapılacağının belirtilmiştir. Dosya içerisinde bulunan ve hükme esas alınan ek bilirkişi raporunda poliçe limitinin şahıs başına ....... TL olduğu, ihtimalli hesaplama yapıldığı mahkemece bilirkişi heyetince ....sayfasından alınan emsal ücrete göre yapılan hesaplamanın hükme esas kabul edildiği ancak bu kabulün yerinde olmadığı zira bu kabulü destekleyen somut delillerin olmadığı anlaşılmıştır. Mahkemece davacının SGK kayıtlarında da belirtilen asgari ücret dikkate alınarak yeniden hesaplama yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
Kabule göre mahkemece verilen kararda infaz aşamasında dikkate alınması gereken önceki karar gereğince ödenen miktarın düşülmesinin hatalı olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla taraf vekillerinin istinaf talebinin ayrı ayrı kabulüne ve HMK.353/1-a,6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur"
7.İlk Derece Mahkemesinin Son Kararı
İlk Derece Mahkemesi...........sayılı kararı ile "Davacıların . ....... destekliğini yitirmeleri nedeni ile talep edebilecekleri destekten yoksun kalma tazminatı tutarının davacı . için..........TL olarak belirlenmesine. Bu tutardan destek . ...... kaza sırasında emniyet kemeri takmayarak müterafik kusurlu oluşu dikkate alınarak TBK 52. Maddesi uyarınca takdiren %..'i indirim yapılarak davacıların zararının . için . TL, . için ..... TL olarak belirlenmesine.
Buna göre; I- Asıl dosyadaki davanın kabulü ile, davacı . için .. TL, davacı . için .. TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine...
II- Birleşen dosyadaki davanın kısmen kabulü ile, davacı . için .... TL, davacı .. için ..... TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine. Birleşen dosyada fazlaya ilişkin istemlerin reddine.
III- Asıl dosya ve birleşen dosyadaki talepler için ..... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına.
IV- İstinaf mahkemesi kararı doğrultusunda davadan sonra yapılan ödemelerin infaz aşamasında dikkate alınmasına.
" şeklinde karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili ve davacılar vekilince süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçelerinde; hesap raporunun son bilinen asgari ücret üzerinden yapılması gerektiğini, müterafik kusur indirimin hatalı olduğunu ve hatalı düşüldüğünü, yani poliçe limitinden düşülmesinin hatalı olduğunu, müterafik kusur indirimi nedeniyle karşı tarafa vekalet ücreti verilmesinin hatalı olduğunu, davacıların ihtiyari dava arkadaşı olduğunu ve vekalet ücretinin hatalı verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davalı . . ..... vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin usuli kazanılmış haklarının ihlal edildiğini, daha önce verilen karar sonrası icraya ödenen miktarın düşülmesi gerektiğini, dava tarihinden itibaren faiz verilmesinin hatalı olduğunu, belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık trafik kazasından kaynaklanan destek tazminatı talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk:
3. Değerlendirme
HMK 355 md. gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde,
3.1.Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur TBK'nın 52. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise hâkim tazminat miktarını hafifletebilir. Müterafik kusur indiriminde her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde TBK'nın 52. maddesi uyarınca tazminattan %.. oranında indirim yapılması . . benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinde müterafik kusur indirimi uygulanması gerektiği gerekçesiyle bir önceki kararın kaldırıldığı ve mahkemece müterafik kusur indirimi yapılarak karar verilmiştir. Mahkemece asıl tazminat miktarı üzerinden indirim yapılarak karar verilmiştir. Bu itibarla istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.2. Davalı vekilinin usuli kazanılmış hakkının ihlal edildiği iddiasının yerinde olmadığı bu hususta daha önceki verilen karar aşamasında da istinafta bulunduğu ve istinaf itirazının yerinde görülmediği tespit edilmiştir. Mahkemece kaldırma kararından sonra verdiği kararda önceki karar aşamasında davacı vekilinin rapora itiraz etmediği yönündeki değerlendirmesinin yerinde olmadığı davacı vekilinin raporda hata yapıldığını beyan ettiği ve itirazda bulunduğu, verilen kararı istinaf ettiği anlaşıldığından kazanılmış hak oluşmadığı tespit edildiğinden istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.3. Davalı vekilince daha önce ödenen miktarın hesaplanan tazminattan mahsup edilmesi yönündeki istinafı daha önceki karar aşamasında uygulanmış ancak kararın hatalı olduğu gerekçesiyle Dairemiz tarafından verilen kararda kaldırma konusu yapıldığı ve mahkemece kaldırma kararına istinaden ödenen miktarın infaz aşamasında dikkate alınmasına karar verildiği anlaşıldığından istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.4. Dosyanın incelenmesinde asıl dava yönünden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmediği tespit edilmiştir. Birleşen dava yönünden davalı lehine vekalet ücreti verildiği tespit edilmiştir. Birleşen davada davacılar vekili talebinin bir kısmı reddedildiği ancak bu reddin %..... müterafik kusur indiriminden kaynaklanmadığı tazminat miktarının düşüklüğünden kaynaklandığı anlaşılmakla için istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.5.Dosyanın incelenmesinde daha önce ....... defa verilen kararın kaldırıldığı, ilk derece mahkemesince dördüncü defa karar verildiği ve kararın taraflarca istinaf edilmesi üzerine incelendiği tespit edilmiştir. Dairemiz tarafından verilen son.. kaldırma kararından sonra mahkemece bilirkişiden hesap raporu alındığı anlaşılmıştır. Mahkemece alınan raporda bilirkişi tarafından davacı vekilinin ... yılındaki beyanı dikkate alınarak ........ yılındaki asgari ücreti ve son asgari ücret(. yılı) esas alınarak ikili rapor hazırladığı anlaşılmıştır. Mahkemece de davacı vekilinin ..... yılındaki rapora maddi hata dışında itiraz etmediği kabul edilerek 2020 yılındaki asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama dikkate alınarak ve %20 müterafik kusur indirimi yapılarak karar verildiği tespit edilmiştir. Mahkemece davacı vekilinin ........ tarihli dilekçesinde bilirkişi raporundaki ...... verilerine göre yapılan hesaplamayı kabul ettiği ve buna göre maddi hata düzeltilerek karar verilmesini istediği tespit edilmiştir. Yani asgari ücrete göre yapılan hesaplamayı kabul ettiğine yönelik beyanda bulunmadığı tespit edilmiştir. Mahkemece verilen kararı da istinaf ettiği ve yukarıda açıklandığı üzere kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır. Bu itibarla mahkemenin davacı vekilinin ........ yılındaki yapılan hesaplamaya davacının itiraz etmediği yönündeki kabulünün yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Buna göre kaldırma kararı sonrası yürürlükte bulunan asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama dikkate alınarak poliçe limitine göre garameten yapılan hesaplamaya göre karar verilmesi gerekirken hatalı karar verildiği anlaşıldığından kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.
3.6. Dosyanın incelenmesinde asıl ve birleşen dosyada iki davacının bulunduğu ancak mahkeme asıl ve birleşen dava yönünden davacılar lehine tek vekalet ücreti verdiği tespit edilmiştir. Bu husus önceki kararlar aşamasında istinaf konusu edilmediği ancak bir önceki bozma kararında da açıklandığı üzere yargılama aşamasında bir taraf lehine kazınılmış hak oluşmadığı tespit edilmiştir. Bu itibarla mahkemece ihtiyari dava arkadaşı olan davacılar lehine asıl ve birleşen dosyada ayrı ayrı vekalet ücreti verilmesi gerekirken tek vekalet ücreti verilmesi hatalı olduğundan kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
3.7.Dairemiz tarafından verilen en son kaldırma kararında "Davacılar vekili tarafından ....... tarihinde açılan dava dilekçesinde faiz talep edilmediği anlaşılmıştır. Mahkemece daha önce verilen her iki kararda da davacılar vekilinin faiz talebi olmadığı için faize hükmedilmemiştir. Asıl dava yönüyle dava dilekçesinde faiz talep edilmediği ancak mahkemece talep aşılarak dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi yerinde görülmediği için istinaf itirazının kabulü ile kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir." şeklindeki karar ile asıl dava yönünden faiz kararının hatalı olduğu belirtilerek kaldırma kararı verilmişti. Mahkemece buna rağmen fiili direnme yaparak yeniden asıl dava yönünden dava tarihinden itibaren karar vermesi yerinde olmamıştır. Bu itibarla verilen kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
3.8. Yukarıda açıklanan nedenlerle mahkemece verilen kararın kaldırıldığı ancak bu hususların yeniden yargılamayı gerektirmediği tespit edilmiştir. Dairemiz tarafından yapılan değerlendirme sonucu en son alınan bilirkişi raporunda ..... yılı asgari ücret üzerinden hesaplanan toplam tazminat miktarı olan ...... TL tazminat miktarı üzerinden %..... müterafik kusur indirimi yapılarak bakiye kalan tazminatın ....... TL olduğu tespit edilmiştir. Ancak bu miktar davalının poliçe limiti olan ..... TL miktarının üzerinde olduğundan bilirkişi tarafından poliçe limiti esas alınarak yapılan hesaplama ile belirlenen miktar olan davacı . için . ...... için ...... TL davacı .. . .. için ..... TL olarak tazminat miktarı belirlenmiştir. Buna göre Asıl dosyadaki davanın kabulü ile, davacı . için .... TL, davacı . için .......... TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, davadan sonra yapılan ödemelerin infaz aşamasında dikkate alınmasına, birleşen dosyadaki davanın kısmen kabul kısmen reddine, davacı .....ş için ...... TL'nin ek dava tarihinden..........itibaren yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı Şaziye için taleple bağlı kalınarak ........TL'nin ek dava tarihinden ..........itibaren yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, asıl ve birleşen davada davacılar ihtiyari dava arkadaşı olduklarından her bir davacı için ayrı vekalet ücreti verilmesine, birleşen davada davalı lehine davacı ..... aleyhine reddedilen miktar üzerinden vekalet ücreti verilmesine karar verilmiştir.
Bu itibarla; davalı vekilinin ve davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne ve HMK'nın...maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına karar verilerek ve kesinleşen kısımlar tekrar edilerek yeniden esas hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacılar vekili ile davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE,
2-..........Karar Sayılı Kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 sayılı HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında kararla;
a)Asıl dosyada Davanın Kabulü ile, davacı .. için ...... TL, davacı ...... için ....... TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, davadan sonra yapılan ödemelerin infaz aşamasında dikkate alınmasına,
b)Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ........ TL karar ve ilam harcına davacı tarafça yatırıla.......... TL ıslah harcı toplamı ..... TL harcın (İstinaf kaldırma kararı öncesi mahkemece .. TL bakiye karar harcının tahsili için yazılan...... tarih, ............. Harç numaralı harç tahsil müzekkeresinin Uyap ortamından yapılan sorgulamasında tahsil edildiği anlaşıldığından) bu harcın da mahsubu ile bakiye ....... TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c)Davacı taraftan alınan ve mahsup edilen ........ TL harcın ............ davalıdan alınıp davacılara verilmesine,
ç)Davacı . ...... kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d)Davacı . .......... kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00TL TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e)Davacı tarafça karşılanan 24,30 TL ilk başvuru harcı, 8.328,80 TL bilirkişi ücreti, posta ve müzekkere gideri toplamı 8.353,10 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
f)Birleşen dosyada; davanın Kısmen Kabul Kısmen Reddine, davacı ...... için . TL'nin ilk dava tarihi olan ....... tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ..... için taleple bağlı kalınarak ....... TL'nin ilk dava tarihi olan ........ tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
g)Harçlar kanunu gereğince alınması gereken ........ TL ilam harcından, ........ TL peşin harcın ve ......... Harç numaralı harç tahsil müzekkeresinin Uyap ortamından yapılan sorgulamasında tahsil edildiği anlaşıldığından) bu harcın da mahsubu ile bakiye ......... TL harcın karar kesinleştiğinde istem halinde davalıya iadesine,
ğ) Davacılar tarafından yatırılan 451,06 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
h)Davacı .. .. kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
ı)Davacı . ..... kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
i)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı . .... alınarak davalıya verilmesine,
j) 6325 sayılı Kanunun 18/A-13. maddesi uyarınca 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk ücretinin kabul/red oranına göre 1.108,80 TL'sinin davalıdan, 211,20 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
k)Davalı tarafından harcaması yapılan 2 tebligat gideri 18,00 TL, istinaf posta gideri 60,50 TL olmak üzere toplam 78,50 TL yargılama giderinden davanın kabul reddine göre hesaplanan 65.94 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalan masrafın davacı üzerinde bırakılmasına,
l) İstinaf mahkemesi kararı doğrultusunda davadan sonra yapılan ödemelerin infaz aşamasında dikkate alınmasına,
m)HMK'nun 297/ç bendi uyarınca artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
4-İstinaf Harç Ve Giderleri
a)Davacılar ve davalı vekili tarafından peşin yatırılan istinaf karar harcının talep halinde iadesine,
b)İstinaf posta masrafının ilgilisi üzerinde bırakılmasına,
İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
c)Karar kesin olduğundan tebligatların ve harç tahsil/iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verild
Başkan Üye Üye Katip
e~imzalıdır. e~imzalıdır. e~imzalıdır. e~imzalıdır.
.