İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2025/928 K.2025/1016

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/928 Esas
KARAR NO: 2025/1016
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 22/05/2025
NUMARASI: 2025/222 Esas, 2025/602 Karar
DAVANIN KONUSU: İflas (Doğrudan Alacaklı Tarafından Talep Edilen İflas (İİK 177))
KARAR TARİHİ: 16/07/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili arasında 28.11.2023 tarihli adi yazılı sözleşmenin imzalandığını, üst hakkının devrine ilişkin sözleşmenin TMK 780, 781, ve 826, Tapu Kanununun ... , Noterlik Kanununun 60.maddesi ve HGK.nın 15.11.2000 tarih, 2000/13-1612 Esas, 2000/1704 Karar sayılı kararı gereğince geçersiz olduğundan ödenmiş olan bedelin iadesi için dava açıldığını, Küçükçekmece 9. Asliye Hukuk Mahkemesi 2024/ 139 Esas- 2024/ 424 Karar sayılı 18.11.2024 tarihli kararı ile müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğuna karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, bahse konu karar uyarınca davalı aleyhine Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile ilamlı icra takibi başlatıldığını, 4-5 icra emrinin borçlu vekiline tebliğ mazbatasında da belirtildiği üzere 17.12.2024 tarihinde tebliğ edildiğini, tebliğ tarihinden itibaren yedi günlük yasal süre içerisinde ödeme yapılmadığı gibi icra dosyasına tehir- i icra kararının da sunulmadığını, yapılan sorgulamalar neticesinde davalının aktifinde bulunan tüm irtifak haklarını ve taşınmazlarını elden çıkardığının tespit edildiğini, ayrıca bankalara gönderilen haciz müzekkerelerinin cevaplarından da banka hesaplarında da borca yeter miktarda ödeme bulunmadığını, bu nedenlerle davalının İİK madde 177/ 1 hükmü uyarınca ihtiyati hacze konu takibin iptali ile mal varlığının aktifini azalttığı hatta yok ettiği sabit olduğundan doğrudan doğruya iflasına karar verilmesi gerektiğini, yine İİK'nun madde 177/2 hükmü uyarınca borçlunun ödemelerini yapabilecek durumda olmadığından her halûkarda iflasına karar verilmesi gerektiğini, ayrıca her halükarda 2004 sayılı İİK m. 177/4' te düzenlenmiş olan doğrudan doğruya iflas sebeplerinden olan ilama müstenit alacak icra emriyle istenildiği halde ödenmemiş bulunduğundan davalının iflasının gerektiğini belirterek davalının iflasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; İcra ve İflas Kanunun 177/1-4. bendinde, ilama müstenit alacağın icra emriyle istendiği halde ödenmediği takdirde, Türkiye’de bir yerleşim yeri veya mümessil, bulunan borçlunun dinlenmek için kısa bir müddetle mahkemeye çağırılacağının düzenlendiği, somut davada, davacı alacağının ilama dayanmakla birlikte, davacının söz konusu ilama dayanan alacağın ödenmesi için icra takibi başlattığı ve yapılan tebligatlara rağmen davalının borcu ödediğine dair beyanda bulunmadığı, eldeki davada davacı alacaklının İİK 177/4 uyarınca bendine göre doğrudan doğruya iflas talebinde bulunduğu, bu nedenlerle; davanın kabulüne; İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı davalı ... Limited Şirketi'nin İİK'nun 177.maddesi uyarınca iflasına, İflasın 22/05/2025 günü, saat 12:34 itibariyle açılmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf nedenleri olarak; Mahkemece, davalı hakkında ilamın infazı için başlatılan Küçükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasının uyap üzerinden celp edilmeden ve davalı şirketin yetkilisi dinlenmeden iptal edilen icra dosyasına dayalı olarak yasaya ve usule , hukuka ve HMK 353/1-a-6 aykırı karar verildiğini, Mahkeme gerekçesinde, somut davada, davacı alacağı ilama dayanmakla birlikte, davacının söz konusu ilama dayanan alacağın ödenmesi için icra takibi başlattığı ve yapılan tebligatlara rağmen davalının borcu ödediğine dair beyanda bulunmadığı şeklinde tespitte bulunduğunu, oysa ilama dayalı başlatılan icra takibinin Küçükçekmece 4 İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/910 Esas ve 2024/1009 K sayılı 31/12/2024 tarihli ilamı ile takibin iptaline karar verildiğini, Mahkemece bu hususun nazara alınmadığını, yerleşik Yargıtay kararları uyarınca ;yabancı para üzerinden takip yapılması mümkün olmadığından böyle bir takibe dayalı olarak davalı şirketin iflasına karar verilmesinin mümkün olmadığını belirterek ilk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davacı vekili istinaf cevap dilekçesinde; işbu davaya ve doğrudan iflas sebebine dayalı takibin ilamlı takip olduğu ve Küçükçekmece 9. Asliye Hukuk Mahkemesi 2024/ 139 Esas- 2024/ 424 Karar sayılı 18.11.2024 tarihli kararına istinaden başlatıldığını, Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile ilamlı icra takibi başlatıldığını (örnek no 4-5) icra emrinin borçlu vekiline tebliğ mazbatasında da belirtildiği üzere 17.12.2024 tarihinde tebliğ edildiğini, takibin kesinleştiğini, kesinleşen takibe yönelik verilen iflas kararında hukuka aykırılık bulunmadığını, şirket yetkilisi ...' nın UETS hesabına yetkili olarak dinleneceği; hazır bulunmadığı takdirde yokluğunda karar verileceği ihtaratı yapıldığını, yetkilinin duruşmada hazır olmadığından dinlenmeksizin karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığını belirterek davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde;Dava, İcra İflas Kanunu'nun 177/1,2 ve 4. maddesine dayalı olarak doğrudan doğruya iflas istemine ilişkindir. 2004 sayılı İİK uyarınca davacı tarafından iflas avansı yatırılmıştır.Ticaret sicil kayıtlarına göre davalı şirketin merkezinin dava tarihi itibariyle Başakşehir/İstanbul olması nedeniyle davada Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri yetkilidir.Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Küçükçekmece 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024 / 139 Esas ve 2024 / 424 Karar sayılı 18/11/2024 karar tarihli ilamı ile ; "Davacının davasının KABULÜ ile 250.000,00.USD'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereğince işleyecek Devlet Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı birlikte birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine," şeklinde karar verildiği ve kararın 25/02/2025 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Davacı tarafından davalı aleyhine Küçükçekmece 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024 / 139 Esas ve 2024 / 424 Karar sayılı 18/11/2024 tarihli kararı, Küçükçekmece İcra Müdürlüğü'nün 2024/115188 Esas sayılı dosyası ile ilamlı icra takibine konu edilmiştir. Uyuşmazlık, İİK'nun 177/1,2-4 maddesi kapsamında iflas şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır. Dava tarihinde yürürlükte bulunan 2004 sayılı İİK'nun 177. maddesinde, "Doğrudan Doğruya İflas Halleri" üst başlığı altında, "Evvelce takibe hacet kalmaksızın İflas, Alacaklının talebi" düzenlenmiştir. 177/1. fıkrada, aşağıdaki hallerde alacaklının evvelce takibe hacet kalmaksızın iflasa tabi borçlunun iflasını isteyebileceği ifade edilmiştir. Yasada belirtilen 4 bent ise sırasıyla "1-Borçlunun malum yerleşim yeri olmaz, taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla kaçar, alacaklıların haklarını ihlal eden hileli muamelelerde bulunur veya bunlara teşebbüs eder yahut haciz yoluyla yapılan takip sırasında mallarını saklarsa, 2-Borçlu ödemelerini tatil eylemiş bulunursa, 3-308 inci maddede ki hal varsa, 4-İlama müstenit alacak icra emriyle istenildiği halde ödenmemişse,.." şeklinde sayılmıştır.Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/2637 E- 2022/2489 K sayılı 27.04.2022 tarihli kararında:"...1-Davacı tarafından davalı şirket aleyhine Sivas 2. AHM'nin 21/05/2015 tarih ve 2014/265 E., 2015/268 K. Sayılı ilamına dayanılarak 11.04.2019 tarihinde Sivas ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasıyla ilamların icrası yolu ile icra takibine geçilmiş, borcun ödenmemesi üzerine açılan iflas davası sonucunda mahkemece davalı şirketin iflasına karar verilmiş ise de Sivas 2. İcra Hukuk Mahkemesinin 23.12.2021 tarih ve 2021/72E.,2021/317 K. sayılı ilamı ile Sivas ... İcra Dairesinin ... E sayılı dosyasından yapılan ilamlı iflas takibinin iptaline karar verilmiştir. Davaya dayanak ilamlı iflas takibi iptal edildiğine göre bu durumda mahkemece iflas takibinin iptaline ilişkin mahkeme kararı nedeniyle gerekli araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş istinaf mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulması uygun görülmüştür. 2- Bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazları ile davalı şirket tasdik kayyımları vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir..." denilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde; ilama dayalı başlatılan icra takibinin Küçükçekmece 4 İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/910 Esas ve 2024/1009 K sayılı 31/12/2024 tarihli ilamı ile takibin iptaline karar verildiğini ileri sürmüş ve gerekçeli kararın bir örneğini dilekçe ekinde sunmuştur. Dosya kapsamına sunulan Küçükçekmece 4 İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/910 Esas ve 2024/1009 K sayılı 31/12/2024 tarihli ilamında; Somut olayda; 03/12/2024 tarihinde ibraz edilmiş, 03/12/2024 tarihinde elektronik imza ile imzalanmış ilk takip talepnamesinde diğer alacakların yanında 250.000 USD asıl alacak ile 5.388,70 USD işlemiş faiz alacağının tahsili istenmekle birlikte yabancı para alacağının TL karşılığı gösterilmediği gibi, harca esas değerinin de Türk Lirası olarak yazılı olmadığı görülmektedir. Bu noksanlık kamu düzeni ve devletin hükümranlık hakları ile ilgili olup, takibin her safhasında res'en göz önünde tutulmalı ve takibin iptaline karar verilmelidir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 12/05/1999 tarih ve 1999/12-271 esas, 1999/301 karar sayılı kararı). Her ne kadar icra dosyasına davalı alacaklı vekili tarafından 06/12/2024 tarihinde UYAP üzerinden harca esas değeri gösteren yeni takip talepnamesi ibraz edilmiş ise de; 2004 Sayılı İİK 'nun 43/2 maddesinde belirtilen istisnai durum hariç takip talepnamesi değiştirilemeyeceğinden bunun sonuca bir etkisi bulunmamaktadır. " gerekçesi ile 2004 sayılı İİK'nun 41,16 ve 58. Maddesine dayalı şikayetin kabulüne, Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyasında davacı borçluya karşı yürütülen ilamlı icra takibinin 250.000 USD asıl alacak ile 5.388,70 USD işlemiş faiz alacağı yönünden iptaline karar verilmiştir. Somut olayda, yukarıda belirtildiği üzere, Küçükçekmece 4 İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/910 Esas ve 2024/1009 K sayılı 31/12/2024 tarihli kararı ile takip talebinde yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmediği gibi, harca esas değerinin de Türk Lirası olarak yazılı olmadığı, bu noksanlığın kamu düzeni ve devletin hükümranlık hakları ile ilgili olduğu, takibin her safhasında res'en göz önünde tutulması gerektiği gerekçesi ile takibin iptaline karar verilmiştir. Davacı dava dilekçesinde, İİK 177/4. fıkrası yanında, İİK 177/1 ve 2. Fıkra hükümlerine de dayanarak doğrudan iflas talebinde bulunmuştur. Davaya dayanak ilamlı takibin iptaline karar verildiğine göre, bu durumda Mahkemece ilamlı takibinin iptaline ilişkin İcra Mahkemesi kararının akıbetinin ve İcra mahkemesince verilen karara karşı kanun yollarına başvuruda bulunulup bulunulmadığının araştırılarak, kanun yoluna başvurulmuş ise İstinaf incelemesi sonucu ortadan kaldırılması veya Temyiz incelemesi sonucu bozulması halinde ve takibin usulüne uygun yapıldığına sonuç itibariyle karar verilmesi halinde, yargılama yapılarak İİK 177/4 fıkrası gereğince değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi, İcra mahkemesinin takibin iptaline ilişkin kararının bu şekilde kesinleşmesi halinde ise, davacının dayandığı İİK 177/1 ve 2. Fıkrasındaki diğer doğrudan iflas nedenleri bakımından gerekli araştırma yapılarak, dayanılan doğrudan iflas koşullarının oluşup oluşmadığının değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli görülmemiştir. Diğer taraftan dosya kapsamında, İİK 166/2 fıkrası uyarınca usulüne uygun ilanların yapıldığına dair ilanlara da rastlanılmamıştır. Somut olayda Mahkemece İİK 166/2 fıkrasında öngörülen usulüne uygun ilanların yapılıp yapılmadığı araştırılmadan, ilanlara ilişkin müzekkere cevapları dosya kapsamına eklenmeden, karar tarihli duruşma zaptında ilanların yapıldığı belirtilerek yazılı şekilde karar verilmesi de isabetsiz olmuştur. Açıklanan sebeplerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun diğer istinaf nedenlerinin incelenmeksizin kabulü ile kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2-Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/222 Esas, 2025/602 Karar sayılı ve 22/05/2025 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE, 4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf harçları tarafından peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,5-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.16/07/2025