İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2023/2251 K.2023/2057

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/2251
KARAR NO: 2023/2057
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21.09.2023 tarihli ara karar
NUMARASI: 2023/141 E.
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
Taraflar arasında görülen itirazın iptale davasında verilen ihtiyati haciz kararına davalılar tarafından yapılan itirazın reddine ilişkin verilen ara karara karşı, davalılar tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İhtiyati haciz talep eden davacı ekili talep dilekçesinde özetle; davacı vekili 22.12.2022 tarihinde İstanbul 19.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/429 Değişik iş sayılı dosyasında sunduğu dilekçe ile vadesi gelmiş ancak rehin ile teminat altına alınmamış para borçları yönünden ihtiyati haciz kararı verilebileceğini, müvekkilinin davalılardan alacağının bulunduğunu, alacak konusunda yeterli kanıt sunulduğunu belirterek 8.360.775.000,00 TL alacağın temini için borçluların mal varlığına ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesi, ihtiyati haciz talebini değerlendirdiği 30.12.2022 tarihli ara kararıyla; dava dilekçesinin ekinde sunulan hesap dökümleri ekran kayıtları e-mail yazışmaları, MASAK duyurusu ve YMM tespit raporu ile tüm dosya kapsamına göre yaklaşık ispat koşullarının oluşması nedeniyle alacağın % 15'i oranında 1.254.116,25 TL teminat karşılığı borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarına ihtiyaten haciz konulmasına, karar verilmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Tic. AŞ vekili itiraz dilekçesinde özetle; borçlu vekili ihtiyati haciz kararı veren İstanbul 19.ATM'nin 2022/429 D.İş sayılı dosyasındaki dilekçesinde ihtiyati haciz kararının tebliğ edilmediğini ve süresinde itiraz edildiğini, verilen kararın yasaya aykırı olduğunu, mahkemenin görevsiz olduğunu, davacı tarafından İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takip başlattıktan sonra ihtiyati haciz kararı alındığını, davacının müvekkil şirket nezdinde doğmuş herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığını, delil niteliğinde bulunmayan ve davacı tarafından sunulan mali müşavir raporu ile ihtiyati haciz kararı verildiğini, davacının adeta MASAK ve soruşturmada alınan tedbirleri bertaraf edercesine ve müvekkiline kayıtlara erişiminin bulunmaması nedeniyle TMK'nın 2.maddesine aykırı olarak ihtiyati haciz talep ettiğini, müvekkilinin MASAK ve savcılık soruşturması nedeniyle hesaplara erişemediğini ve hesapların blokeli olduğunu, blokaj tedbirinin fırsat bilinerek talep edilen başka bir dosyadaki ihtiyati haczin kabul edilmediğini, alacak bulunsa dahi müvekkilinin kayıtlarına göre tüm paraların ödendiğini belirterek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını istemiştir. İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... AŞ vekili itiraz dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz kararı veya haciz tutanağının tebliğ edilmeden itiraz edildiğini, müvekkilinin yokluğunda verilen ihtiyati hacze yasada sayılan sınırlı nedenlerle itiraz edilebileceğini, ihtiyati haciz kararı verilmesi koşullarının oluşmadığını, kararda gerekçe bulunmadığını ve teminata ilişkin itirazların değerlendirilmediğini, itiraz doğrultusunda ihtiyati haczin kaldırılması gerektiğini belirterek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesi, itirazı değerlendirdiği 21.09.2023 tarihli ara kararıyla; "İhtiyati haciz talep vekilinin 03/03/2023 tarihinde İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/429 D.iş sayılı dosyasına sunmuş olduğu dilekçesi ile; uyuşmazlıkta görevli mahkemenin mahkememiz olduğunu, ihtiyati haczin koşullarının oluştuğunu, müvekkilinin ... Kullanıcısı olduğunu ve kullanıcı bakiye bilgilerinin ...com Sitesi ve uygulamalarında kayıtlı olduğunu, ...’nın alacaklı olduğunu ve alacak tutarının kesin surette ispat bakımından kullanıcı bilgisi ile bakiye tutarının borçlular tarafından mahkemete iletilmesini talep ettiklerini, ... ve ... Şirketi olan ... Şirketleri’nin bağlı İştirakleri olduğunu, hem ... Hem de ...'nin borçtan sorumlu olduklarını, ihtiyati haczin tüzel kişilik perdesinin kaldırılması ve organik bağ sebebiyle ... bakımından da uygulanmaya devam etmesi gerektiğini, borçlular’ın ihtiyati haciz kararına ilişkin itirazlarının reddine ve uygulanan ihtiyati hacizlerin devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin 18/01/2023 tarih 2022/429 D.iş 2022/429 Karar sayılı ihtiyati haciz kararı incelendiğinde, ihtiyati haciz isteyen ... A.Ş tarafından ... A.Ş ve ... A.Ş hakkında mali müşavir alacağının tespiti raporu, banka hesap dökümleri, ekran kayıtları, maim yazışmaları, sicil gazetesi, masak duyurusu ve imza sirkülerine dayalı 8.360.775,00 TL bedelli ihtiyati haciz kararı verildiği görülmüştür. İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesince 09/03/2023 tarihli ek karar ile 'İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/141 Esas sayılı dosyasının celp edilerek yapılan incelemesinde ... Anonim Şirketi tarafından, ... Anonim Şirketi aleyhine itirazın iptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemli dava açıldığı, mahkeme dosyasının, mahkememizden verilen ihtiyati tedbir kararına ilişkin olarak İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra dosyası nedeniyle itirazın iptaline ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce celp edilen İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/141 Esas sayılı dosyası ile esas davanın açıldığı anlaşılmakla; HMK 394/2 maddesi uyarınca mahkememizce verilen tedbir kararına vaki itirazın esas mahkemesince değerlendirilmesine karar vermek gerekmiştir.' denilerek ihtiyati hacze itirazın değerlendirilmesi için dosya Mahkememizin 2023/141 Esas sayılı dosyasına gönderilmiştir. İhtiyati hacze itiraz duruşmalı olarak değerlendirilmiştir. İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesince yaklaşık ispat koşulları uyarınca ihtiyati haciz kararı verildiği, usul ve yasaya uygun bulunan İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin 18/01/2023 tarih 2022/429 D.iş 2022/429 Karar sayılı ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın..." gerekçesiyle itirazın reddine, karar verilmiştir. Bu ara karara karşı, ihtiyati hacze itirazdavalılar vekillerince istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati hacze itiraz eden davalı ... AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde; Davacının, davalı şirket nezdinde kripto varlık cinsinden alacağı olduğu iddiasıyla itirazın iptali davası açtığını, davacının talebi ile İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/429 D.İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz kararı verildiğini, bu karara yönelik itirazın İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinde esas davanın açılması nedeniyle, bu mahkemece incelenerek reddedildiğini, ihtiyati haciz kararı verilmesinin koşullarının İİK'nın 257.madesinde düzenlendiğini, buna göre rehinle temin edilmemiş muaccel bir para alacağı bulunması gerektiğini ve alacak ile ihtiyati haciz sebepleri hakkında yaklaşık ispat bulunması gerektiğini, oysa davacının alacağının kripto varlık cinsinden olup, para alacağı bulunmadığını, kripto varlıkların hukuki nitelendirmesinin tartışmalı olduğunu, ancak her halükarda bunların para olarak değerlendirilemeyeceğini, yapılacak incelemede ayrıca davacının alacağının bulunmadığının anlaşılacağını, davacının kripto para borsasında kripto para cinsinden alacaklı olduğunu iddia ettiğini, mahkemenin 21.09.2023 tarihli ve 7 no'lu ara kararında da kripto paraya ilişkin bilgilerin verilmesinin istenilmesi ile bu istemin kripto para cinsinden olduğunun açık olduğunu, mahkemenin bu kabulü karşısında para alacağından söz edilemeyeceğinden ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini, davacının iddiasını ispata yarar bir belge sunmadığını, yalnızca davalı şirkete ilişkin basına ve sosyal medyaya yansıyan haberlerin sunulduğunu, davacının bir kısım ekran çıktıları ile mali müşavire düzenlettiği raporun esas alınamayacağını, bu raporda davalı şirketin ticari defterlerini incelenmediğini, bu nedenle raporun delil olarak değerlendirilemeyeceğini, benzer iddialarla açılan bir davada sunulan bilgisayar çıktılarının alacağın varlığına kanaat getirecek yeterlilikte görülmediğini, ihtiyati haciz kararı ile davacının korunması gereken bir hukuki yararı bulunmadığını, ceza soruşturması nedeniyle davacının tasarruf imkanı bulunmadığını, el koyma nedeniyle müvekkilinin alacaklıları zarara uğratma ihtimali bulunmadığını, mahkeme kararının gerekçesiz olması nedeniyle anayasaya aykırı olduğunu, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve ihtiyati hacze yönelik itirazın kabulüne karar verilmesini istemiştir. İhtiyati hacze itiraz eden davalı ... AŞ vekili, istinaf başvuru dilekçesinde; İhtiyati haciz talebinde aleyhinde ihtiyati haciz talep edilen diğer taraf ... Tic. A.Ş. ve müvekkili ... A.Ş 'nin ... Limited'in Türkiye'deki bağlı şirketi olduğunu, ...com alan adıyla faaliyet gösteren ... Limited'in iflasını talep etmesi üzerine 23.11.2022 tarihinde faaliyetlerinin askıya alındığını, borçlular bünyesinde yer alan kripto varlığını ilk olarak Türk Lirasına çevirip, ardından kendi banka hesaplarına aktarılmasını talep ettiğini, ancak talebin yerine getirilmediğini, ...com'un siber saldırılara maruz kaldığını ve bu saldırılar neticesinde 200.000.000 USDyi aşan miktarda kripto varlıkların farklı kripto cüzdanlarına aktarılmak suretiyle şirketin içinin boşaltıldığı, kripto varlıkların aynı havuzda tutulması sebebiyle Türkiye'deki varlıkların da siber saldırıdan etkilenmesinin mümkün olduğunu, kamuoyunda mevcut alacaklıların birçoğunun ödemelerinin yapıldığı yönünde iddiaların dolaştığını, ihtiyati haciz koşullarının oluştuğunun ileri sürülerek ihtiyati haciz talep edildiğini, mahkemece talebin kabul edildiğini, ihtiyati haciz kararının haricen öğrenilerek itiraz edildiğini, yasada sınırlı olarak sayılan nedenlere uygun şekilde itiraz edildiğini, bu sırada esas davanın açılması nedeniyle itirazın İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/141 Esas sayılı dosyasına gönderildiğini ve bu mahkemece itirazın reddine karar verildiğini; Oysa mahkemece ihtiyati haciz kararı verilmesi için gereken yaklaşık ispat şartlarının incelenmediğini, talep dilekçesi ekinde banka hesap dökümleri, ekran kayıtları, mail yazışmaları, Ticaret Sicil Gazetesi nüshaları, MASAK duyurusu, imza sirküleri ve aşamalarda dosya içerisine sunulan YMM raporu sunulduğunu, bu evrakların içeriğinde müvekkil ile davacı şirket arasında herhangi bir ilişik kurulabileceğini gösteren hiçbir veri olmamasına rağmen "yaklaşık ispat" koşullarının oluştuğu gerekçesiyle müvekkil aleyhinde de ihtiyati haciz kararı verilmesinin hatalı olduğunu, ...'ye ilişkin hesap hareketleri sunulmasına rağmen müvekkilinin borçlu olduğuna ilişkin belge sunulmadığını, davacının ... T.A.Ş'deki hesabının 01.11.2022- 28.12.2022 tarihleri arsındaki hesap hareketlerini sunduğunu, bu tarihler arasında müvekkili ile yapılmış bir işlem bulunmadığını, YMM raporunda da müvekkiline ilişkin bir tesit bulunmadığını, müvekkilinin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, kararda müvekkilinin ne şekilde ve ne miktarda borçtan sorumlu olduğuna ilişkin bir tespit yapılmadığını, müvekkili ile davacı arasındaki ilişkinin müvekkilinin davacıdan TRY karşılığı USDT satın alınmasından ibaret olduğunu, davanın esasını çözer şekilde ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve ihtiyati hacze yönelik itirazın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Talep, İİK'nın 265/son maddesi uyarınca, ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine ilişkin ek kararın istinafına ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılamada ihtiyati hacze yönelik itirazın reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davalıların vekillerince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davacı vekili ihtiyati haciz talep dilekçesinde, müvekkilinin davalı ... AŞ'nin işlettiği kripto para borsasında işlem yaptığını, bu şirketin yapılan soruşturma nedeniyle Türkiye'deki faaliyetlerinin askıya alındığını, yurt dışındaki şirketin iflas halinde olduğunu, müvekkilinin platformda büyük miktarda kripto para varlığının bulunduğunu ve bu paranın tahsilinde zorluk yaşandığını belirterek ihtiyati haciz talep etmiştir. Talebi değerlendiren İstanbul 19.ATM'nin 2022/429 D.İş sayılı kararıyla ihtiyati haciz kararı verilmiştir. İhtiyati haciz kararı uyarınca takip başlatılması ve takibe yönelik itirazın iptali davası açılması üzerine borçlular tarafından takibe yönelik itiraz esas davaya bakan mahkemece incelenerek istinaf konusu karar verilmiştir. Dosya kapsamında bulunan itiraz dilekçelerinde borçluların sunulan belgelerin niteliğine, YMM raporunun düzenlenişine, husumete, yaklaşık ispat koşulunun sağlanmadığına ilişkin ciddi itirazları bulunmasına rağmen mahkemece herhangi bir itizarın değerlendirilmeden soyut olarak ihtiyati haciz talebine yönelik itirazın reddine karar verildiği ve kararın herhangi bir gerekçe içermediği görülmüştür. Anayasa'nın 141/3. maddesi ''Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır'' hükmünü içermektedir. HMK'nun 297/c, 27/c maddelerinde ise mahkeme kararlarında her iki tarafın iddia ve savunmalarının özeti, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, çekişmeli konular hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması, ret ve üstün tutma nedenleri, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonucu ve hukuki sebeplerin açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğu hükme bağlanmıştır. İİK'nın 22.07.2020 tarihli ve 7251 sayılı Kanun'la değişik 258/3. maddesi uyarınca da İhtiyati haciz talebinin reddi kararı gerekçeli olarak verilir ve bu karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Gerekçe, kararın denetiminin yapılabilmesi ve tarafların kararın doğruluğu veya yanlışlığı konusunda fikir sahibi olmasını sağlayarak kanun yollarına başvurma konusundaki tutumlarının belirlenebilmesi açısından önemli bir işlev görür. HMK’nın 353/1.a.6. maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesince tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması halinde, bölge adliye mahkemesince işin esası incelenmeden, mahkeme kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için, dosyanın kararı veren mahkemeye veya yargı çevresi içindeki başka bir mahkemeye gönderilmesine duruşma yapılmaksızın kesin olarak karar verilir. Bu düzenlemenin, ilk derece mahkemelerinin geçici hukuki korumalar hakkındaki kararlarına da uygulanacağı açıktır. Somut olayda davacının iddiaları ile borçluların savunma sebepleri ve gösterdiği deliller gerekçeli olarak tartışılmadan ve denetime elverişli bir gerekçe oluşturulmadan, ihtiyati haciz kararına yönelik itirazın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Tüm bu değerlendirmeler ışığında, somut uyuşmazlığa ilişkin dosyaya sunulan delillerin değerlendirilmediği, Anayasal ve yasal zorunluluklara rağmen, ihtiyati hacze yönelik itirazın reddine dair gerekçelerin gösterilmediği anlaşıldığından, HMK'nın 353/1.a.6. maddesi uyarınca, ihtiyati haciz talebinin esasına dair istinaf sebepleri incelenmeksizin, ilk derece mahkemesinin istinafa konu 21.09.2023 tarihli ara kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.a.6.maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin istinafa konu ihtiyati hacze itirazın reddine dair 21.09.2023 tarihli ara kararının kaldırılmasına, 2-Yukarıdaki açıklamalar ışığında itirazın yeniden karara bağlanması için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-Davalılar tarafından ayrı ayrı yatırılan istinaf peşin karar harçlarının, talep hâlinde, ilk derece mahkemesince iadesine, 4-Taraflarca yapılan kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine dair; HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi. 14.12.2023
KANUN YOLU:HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca karar kesindir.