Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/1007 K.2024/1123

T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/1007 Esas
KARAR NO : 2024/1123
DAVA : Ticari Şirket (Şirket Ortaklık Payı Alacağının Tahsili Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 06/12/2021
KARAR TARİHİ : 14/11/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/12/2024
Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: davacı vekili özetle; ..... Tekstil Konf. İml. İhr. İth. İnş. San. ve Tic. A.Ş. şirketinin 12.06.1984 tarihinde muris .... tarafından kurulduğunu, muris ....’ın 2009 yılında beyne pıhtı atması sonucu felç geçirdiğini, muris bu tarihe kadar oğlu olan davalıyı şirketten hep uzak tuttuğunu, muris 2009 öncesinde oğlu davalıya iş kurması için 4 kez sermaye verdiğini ancak her seferinde batırdığını, murisin felç geçirip işyerine gidememesi nedeniyle davalının şirkete dahil olduğunu ve 09.05.2011 tarihinde yapılan genel kurul sonunda yönetim kuruluna dahil edildiğini, daha önceki dönemlerde YK başkan ve üyelerine herhangi bir ücret ödenmezken 02.06.2015 tarihli genel kurulda Başkan ...a aylık 20.000 TL ödenmesi kararlaştırıldığını, murisin felç geçirdiği tarihe kadar şirkette bir tane bile hissesi olmayan davalı babasının felç olmasını ve şirkete gidememesini fırsat bilerek murisin iradesine aykırı olarak usulsüz işlemlerle murisin hisselerini üzerine aldığını dava için araştırma yapılırken öğrenildiğini, muris .... 21.01.2020 tarihinde vefat ettiğini, geriye mirasçı olarak eşi .... (4/16) ve çocukları ... (3/16), ... (3/16), ... (3/16) ... (3/16) kaldıklarını, murisin vefatından sonra verilen veraset ve intikal vergisi beyannamesinde ..... Tekstil şirketinin öz kaynakları toplamı 44.569.101,52 TL olarak beyan edildiğini, davalının davacıya ve diğer kardeşlerine şirketteki hisselerin karşılığını kendilerine vereceğini, ancak payların karşılığını doğrudan şirketten vermesi halinde %40 oranında vergi kesintisi olacağını bu sebeple babalarından intikal eden Büyükçekmece Yoğurthane’deki villanın devri karşılığında şirketten ödeme yapılırsa vergi çıkmayacağını söyleyerek davacıyı ve diğer mirasçıları kandırdığını, davalının şirketin mal varlığı konusunda da davacıyı yanlış bilgilendirdiğini, davalı tarafından şirketin borçları kaleminde belirtilen 7.000.000 TL veraset ve intikal vergisi mirasçıların şahısları ile ilgili olup şirketle ilgisi olmadığını, davalı tarafından şirketin borçları kaleminde 4.000.000,00 TL Kıbrıs olarak belirtilen paranın şirketle hiçbir ilgisi olmadığını, şirketin Kıbrıs’ta hiçbir yatırımı olmadığını, bu yatırımların davalının şahsi yatırımları olduğu sonradan öğrenildiğini, yaptıkları araştırmalara göre Kıbrıs’ta davalının şahsına ait şirketler bulunmakla birlikte bu şirketlerin sermayesi murisin felci olduğu dönemde şirketten ve murisin şahsi hesaplarından davalı tarafından usulsüz aktarılan paralardan konduğunu, bu neden Kıbrıs açıklaması altında gösterilen paranın şirketle hiçbir ilgisi olmadığını, yine tazminat olarak belirtilen 5.000.000,00 TL de afaki olduğunu, toplam çalışan sayısı 60-70 kişi olup tamamına tazminat ödenmeyeceği gibi ödense bile belirtilen rakama ulaşılması mümkün olmadığını, davalının, şirketin borç kalemlerine ilişkin bilgileri gerçeği yansıtmadığını, davacının hesabına hisse devrinin yapıldığı 11.02.2021 tarihinde 13.108,00 USD ve 406.892,00 USD para yatırıldığını, davalının aşırı yararlanma, yanılma, aldatma korkutma ile davacının elinden hem şirket hissesini hem de villadaki hissesini aldığını, somut olayda şirketin veraset ve intikal değeri 44.569.101,52 TL olarak beyan edildiğini, gerçek değeri bunun kat be kat üstünde olduğunu, davacının şirketteki payının değeri (3/16-%18,75) 8.356.706,00 TL olmasına rağmen davacıya 92.435 pay karşılığı sadece 92.435,00 TL ödendiğini, edimler arasında orantısızlığın olduğunu, açıklanan nedenlerle gabin nedeniyle ..... Tekstil şirketine ait şirket hisse devir sözleşmesindeki edimler arasındaki oransızlığın giderilerek davacının talep edebilir gerçek alacağı bilirkişi marifetiyle tespit edildiğinde şimdilik 10.000 TL alacağın hisse devir alacağının tahsiline, aksi takdirde hisse devrine ilişkin alınan ödemeyi iade hazır olduklarını belirterek şirket hisse devir sözleşmesinin iptaline ve geçersizliğini şirkete bildirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: davacı tarafın iddialarının davalıyı karalama kampanyasının bir parçası olduğunu, davacının da bizzat bildiği gibi davalının şimdiye kadar hep babasının iradesi doğrultusunda hareket ettiğini, üzerine düşen yükümlülükleri eksiksiz olarak yerine getirdiğini, davacının sadece iddia etmekte ve ispatlamaya yarar en ufak bir delil sunamadığını, davacının eşi, murisin sağlığında kendisinden 500.000 USD borç aldığını ancak parayı değerlendiremediğini, ticari girişimi başarısızlıkla sonuçlandığını, muris sağlığında verdiği borcu geri istemişse de para davacı ve eşi tarafından geri ödenmediğini, davacı taraf, eşi ve oğlunun gelir getiren düzenli bir işleri olmadığını, davacı tarafa fazladan verilen 15.000,00 TL aylık ödemeden de hiç bahsetmediklerini, hem davalı hem diğer mirasçılar hem de murisin kendisi ilkokul mezunu olduğunu, yapılan tüm işlemler davacı tarafın bilgisi, denetimi ve onayı dahilinde gerçekleştirildiğini, tüm evrakların sureti kendisine teslim edildiğini, hisse devir sürecinde yapılacak devir işleminden yüksek oranda vergi alınacağının tespit edilmesi üzerine davacı tarafın talebi ile devir bedeli gayrimenkul satış bedeline eklenerek davacı tarafa ödendiğini, yapılan bu işlem davacı tarafın talebi ve ısrarı üzerine gerçekleştirildiğini, bu işlemden fayda sağlayan davacı taraf olduğunu, diğer mirasçılara da aynı şekilde işlem gerçekleştirildiğini, taraflar bu konuda mutabık kaldıklarını, davacı tarafın bahsettiği ve şirket tarafından tüm mirasçılardan alınan gayrimenkul bedelinin çok üzerinde satın alındığını, aradaki fark hisse devri bedeli olarak kabul edildiğini, satış işlemi öncesinde yaptırılan gayrimenkul değerleme raporunda taşınmazın yasal durum değeri 7.580.000,00 TL mevcut durum değerinin ise 8.300.000,00 TL iken ödenen tutar 14.000.000,00 TL olduğunu, tüm bunları yanı sıra tapu işlemleri sırasında gereken tüm harç ve masraflar şirket tarafından karşılandığını, davacı taraf noter huzurundaki beyanında tüm alacaklarını aldığını kabul ettiğini ve davalıyı ibra ettiğini, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Ticaret Sicil kayıtları, Büyükçekmece Tapu Müdürlüğü yazı cevabı, Büyükçekmece .... Noterliğİ'nin 11/02/2021 tarihli, ... yevmiye nolu anonim şirket hisse devri sözleşmesi, tanık beyanları, Mahkememizce aldırılan 22/05/2023 tarihli kök rapor, 30/10/2023 tarihli, 16/04/2024 tarihli, 31/07/2024 tarihli ek raporlar
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava ..... Tekstil Konf. İml. İhr. İth. İnş. San. ve Tic. A.Ş. Şirketinin hisse devir sözleşmesindeki aşırı yararlanma(gabin) nedeniyle edimler taraflar arasındaki orantısızlığın giderilerek, devir edilen hissenin gerçek değerinin davalıdan tahsili, aksi takdirde, yanılma (hata), aldatma, korkutma nedeniyle şirket hisse devir sözleşmesinin iptali talebinden ibarettir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan 31/07/2024 tarihli bilirkişi raporu bilimsel veri ve içeriğe sahip, denetime elverişli bulunması sebebiyle hükme esas alınmıştır.
Dava dışı ..... Tekstil Konf. İml. İhr. İth. İnş. San. ve Tic. A.Ş.'nin ticari defterleri, şirketin öz sermaye değeri, duran varlıkları, şirkete ait aktif pasif varlıkların değerlendirilmesi için dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği görülmüştür.
Davacı vekilinin 20/08/2024 tarihli, aynı tarihte harçlandırdığı, ve dava değerini 3.453.187,13 TL'ye yükselttiğini bildirdiği dava değeri arttırım dilekçesini sunduğu görülmüştür.
Dosyada mevcut vergi dairesinden gelen yazı cevabına göre; miras bırakan muris....... .....'n şirket hissesinn % 99,9 olduğu belirtildiği ancak, dosyada mübrez Büyükçekmece ...... Noterliğinin 11.2.2021 tarih ...... yevmiye sayılı hisse devir sözlesmelerini imza ettiği görüldüğü, hisse devrine ilişkin hisse devir sözleşmeleri dosyada mevcut olup bu sözleşmelerde de görüldüğü üzere, davacı ...'in 92435 adet paya karşılık 92.435,00 TL’lik sermaye hak ve hissesinin tamamını davalı ...'a satmış olduğu, buna karşılık ... tarafından davacı yanın hesabına 05.10.2021 tarihinde 13.108,00 USD ve 11.02.2021 tarihinde 406.892,00 USD havale yapıldığı görüldüğü, davacı gibi diğer mirasçılardan olan ... ve ...'nın aynı miktar hisselerini davalı ...'a satmış olduğu görüldüğü, keza, şirkete ait ortaklar pay defteri incelendiğinde, 1.450.000 paya bölünmüş şirket hissesinin başlangıçta 1.304.986,50 pay sahibi iken 23.5.2013, 15.11.2013, 28.4.2014, 18.01.2018 tarihindeki hisse devir işlemlerinden sonra kalan payının 492.986,50 olduğu, yine ortaklar pay defterinde 492.986,50 olan muris payının ilamına göre mirasçılara taksim edildiği, bu taksimin; 123.246,50 pay ......, 92.435,00 pay ....., 92.435,00 pay ..., 92.435,00 pay ..., 92.435,00 pay ..., şeklinde yapıldığı görülmektedir.
Buna göre, her ne kadar Vergi Dairesinden cevabi yazıda murisin hissesi % 99,9 olarak belirtilmişse de, % 99,9 hissenin 23.5.2013 tarihindeki devirden önceki hissesi olduğu, 23.5.2013 tarihinden önce 1.450.000 paydan 1.304.986,50 hissesinin muris adına kayıtlı olduğu, 15.11.2013, 28.4.2014, 18.01.2018 tarihlerinde yaplan hisse devir işlemlerinden sonra murisin kalan hissesinin 492.986,50 pay olduğu görülmekle birlikte bu pay da toplam sermayede % 33,99'a tekabül ettiği, sunulan hisse devir sözleşmesine göre, murislerin hisseleri yazılı (nominal) değer üzerinden yapmış olduğu, başka bir anlatımla şirket sermayesi 1.450.000,00 TL olup, bu 1.450.000 paya bölündüğü, yani her sehim 1,00 TL değerinde olduğu, oysa, hisse devri yapılırken pay değerinin güncel bedeli ile devir edilmiş olması gerekeceği, dava dışı şirketin gerçek (güncel) varlıklarının tespit edilebilmesi için şirketin duran varlıklarının, ticari alacak ve borçlarının gün itibariyle yeniden değerlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce aldırılan hükme esas alınan 31/07/2024 tarihli ek rapora göre;
Şirketin 31.03.2021 tarihli şirketin rayiç değerlerine göre muris....... .....’ın 492.986,50 payına düşen tutarın belirlenmesi noktasında, şirketin kaydi değerlerinde yer alan duran varlıkların değerlemesi neticesinde rayiç değerlerin 21.083.441,36 TL tutara yükseldiği, kaydi değerlere göre artış miktarının ise 5.696.317,54 TL olduğu, iş bu artış tutarının da özkaynaklara aynen yansıyacağından rayiç değerlere göre özkaynakların (49.922.807,58 TL + 5.696.317,54 TL =) 55.619.125,12 TL olacağı, muris....... .....’ın 492.986,50 payına düşen tutarın (55.619.125,12 TL x 492.986,50/1.450.000,00=) rayiç değerlerine göre 18.909.984,70 TL olduğu, bu minvalde veraset ilamına göre mirasçılara düşen sermaye payı ve değerlerine göre, davacının payına düşen tutarın 3.545.622,13 TL olacağı tespit edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, celp edilen tüm deliller, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına binaen;
Somut olayda; Taşınmaz değeri ile hisse bedelinin değer, ödemeye ilişkin dekontta da taşınmaza ilişkin ödemenin yapıldığı ve hisse devrine ilişkin ödemenin açıklamada olmadığı, dinlenen tanık beyanlarından hile olgusunun ispat edilmediği, ancak gabin ve hata iddialarının taşınmaz değeri, hisse bedelinin değeri, yapılan ödeme dikkate alındığında şirket hissesinin belirlendiği tarih itibariyle, edimler arasındaki orantısızlığın giderilmesi gerektiği, hisse devri yapılırken pay değerinin güncel bedeli ile devir edilmiş olması gerektiği veraset ilamına göre, eksik ödeme yapıldığı, davalının tanık dinletme taleplerinin HMK 241 maddesi gereği reddine karar verilerek, taşınmazın değerine ilişkin ve yapılan ödemeye ilişkin olarak yemin ile ispatının da mümkün olmaması karşısında, dava dışı ..... Tekstil Konf. İml. İhr. İth. İnş. San. ve Tic. A.Ş.'nin ortağı olan muris....... .....’ın, dava dışı şirketin 1.450.000 payından, incelenen son hisse durumuna göre 492.986,50 payının mevcut bulunduğu, mahkememizce aldırılan hükme esas alınan 31/07/2024 tarihli ek raporda muris dava dışı....... Hasırcıların pay değerinin 18.909.984,70 TL olarak tespitinin yapıldığı, murisin veraset ilamına göre mirasçılara düşen sermaye payı ve değerlerine göre hesap edilerek; davacıya payına düşen tutarın 3.545.622,13 TL olduğu, davalı tarafından hisse devir sözleşmesine istinaden davacıya pay 92.435 pay bedeli açıklaması ile 92.435,00 TL ödemenin yapılmış olduğu, davacının payına düşen bedelden yapılan bu ödemenin düşülmesi gerektiği anlaşılmış, davanın kabulü ile, 3.453.187,13TL'nin hisse devir tarihi olan 11/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜ İLE,
3.453.187,13TL'nin hisse devir tarihi olan 11/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 235.887,22 TL harcın ‭peşin ve ıslah harcı adı altında alınan 58.972,78‬ TL harcın mahsubu ile eksik ‭176.914,44‬ TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan ‭ayrıntısı UYAP'ta kayıtlı 7.589,8‬0 TL posta gideri, bilirkişi ücreti vb. masraflar ile toplam harç gideri ‭59.032,08‬ TL olmak üzere toplam ‭66.621,88‬ TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider ava0nsının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 420.254,97 TL avukatlık ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-HMK'nun 333. maddesi uyarınca davalı tarafından yatırılan avanstan kullanılmayan bakiye avansın kararın kesinleşmesinden sonra resen davalıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/11/2024Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır