Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/613 K.2024/708

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/
KARAR NO : 2024/
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACILAR:1- ... ... -
: 2- ... ... -
: 3- ... ... ... -
: 4- ... ... -
VEKİLİ : Av.
DAVACI : 5- ... - .../ ...
VEKİLİ : Av.
DAVALI :... ... SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ : Av.
DAVA : Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin)
DAVA TARİHİ : 16/06/2023
BİRLEŞEN ... 1. ATM'NİN 2023/... E. SAYILI DOSYASINDA;
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av.
DAVALI :... ... SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ
VEKİLİ : Av.
DAVA : Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin)
DAVA TARİHİ : 16/06/2023
KARAR TARİHİ : 10/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 12/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirket ... ...'in ... ..., ... ..., ... ..., ... ... ve ... ... tarafından kurulmuş bir ticari şirket olduğunu, hissedarlardan ... ...'in 21.01.2021 tarihinde vefat ettiğini, davacı müvekkilleri tarafından şirkete ve şirket müdürlerine TTK m. 368, m.596 ve m. 636 gereği 09/06/2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname gönderilerek, bu ihtarname ile şirketin mirasçılara yönelik olarak m. 596'da yer alan seçimlik haklardan birini kullanması, şirkete ait gayrimenkuller ile ilgili tasarruflardan kaçınılması ve buna ilişkin her ne nam adı altında olursa olsun herhangi bir toplantı düzenlenmesi halinde müvekkillerine yazılı bildirim yapılması ihtar edilmiş ise de şirketin bugüne kadar mirasçılara yönelik bir toplantı bildiriminde bulunmadığını, bu ihtarnameye cevaben şirketin, mirasçılar ile ortaklığa devam etmeme yönünde karar aldığını bildirmiş olduğunu, ortaklığa devam etmeme yönündeki karardan sonraki tarihlerde murisin şirketteki payına yönelik hiçbir işlem yapılmadığını, mirasçıların murisin şirket payına yönelik hiçbir maddi çıkar elde etmediğini, ... 28. Noterliği 29/05/2023 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile şirkete ortak sıfatıyla katılmaya ilişkin bir karar alınması amacıyla ivedi olarak genel kurul toplantısı yapılmasının ihtar edildiğini, işbu ihtarnameye ilişkin 13/06/2023 tarihinde tebliğ şerhi alınmış olduğunu, ancak davalı şirket tarafından cevap verilmediğini, murisin ölümünden sonra davalı şirketin, mirasçıları yok sayarak mirasçıların haklarını teslim etmekten kaçınmakta olduğunu, mirasçılara yönelik şirket paylarının devrine ilişkin bir teklif yapılmadığını, davalı şirketin kanuna aykırı olarak müvekkili mirasçılara TTK hükümleri gereği haklarını teslim etmediğini ve müvekkillerinin esas sermaye paylarının geçişine ilişkin hiçbir işlem yapmadığını, mirasçılar murisin ölümünden itibaren murisin sermaye paylarının kendilerine geçmiş olmasına rağmen şirketin menfi davranışları nedeniyle şirketin yönetimine, kar durumuna, taşınır taşınmaz bilgilerine ve diğer şirket ile ilgili konulara ilişkin bilgi sahibi olamamakta ve maddi anlamda zarara uğramakta olduklarını, TTK ilgili hükümler gereği davalı şirketin hissedarlarının tespiti ve pay defterine tescilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıların ve birleşen davacının müvekkili aleyhine ikame etmiş oldukları davanın hukuka aykırı olup, reddinin gerektiğini, müvekkili şirket ortaklarından ... ...'in 18.01.2021 günü vefat ettiğini, geriye mirasçılar olarak ... ..., ..., ... ... ..., ... ..., ... ..., ... kalmış olduklarını, işbu davada ...'in dava dışı olduğunu, terekeyi etkileyen bir konuda tüm mirasçıların birlikte hareket etmesinin gerektiğini, bu sebeple taraf teşkili sağlanmayan işbu davanın öncelikle usulden reddinin gerektiğini, murisin ... haricindeki mirasçıları olan ... ..., ..., ... ... ..., ... ..., ... ..., tarafından müvekkili şirkete ve yetkililerine ... 10. Noterliği'nin 09.06.2021 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesi keşide edilerek, iradelerinin müvekkili şirkette ortak olmak yönünde olmadığını, üç ay içerisinde TTK m. 596'da düzenlenen seçimlik hak kullanılmayacaksa TTK 636 ve 638. maddelerdeki haklarını kullanacaklarını bildirmiş olduklarını, ... 17. Noterliğinin 13.09.2021 tarihli ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesinde müvekkili şirket yetkililerinin taraflarıyla ortaklığa devam etmeme yönünde seçimlik hakkı kullandığı, şirketin öz sermayesinin tespiti yönünde yasal prosedür devam ettiği murisin paylarının değeri tespit edildiğinde taraflarına bildirim yapılacağının bildirilmiş olduğunu, vefattan sonra oluşan mevcut hukuki durum ve uyuşmazlık nedeniyle şirketin öz sermayesinin ve menkul- gayrimenkul malvarlığının, demirbaşlarının mahkemece tespit edilmesi amacıyla 27.08.2021 günü dava ikame edilmiş olup ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/... E. Sayılı dosyasında 24.12.2021 günü hukuki yarar yokluğu nedeniyle davayı reddetmiş, karara karşı müvekkilince istinafa başvurulmuş olup istinaf incelemesi devam etmekte olduğunu, işbu davanın davacılarının, birleşen davacının (İhtarnamede keşideci olmasa da davada taraf), dava dışı ...'in ( İhtarnamede keşideci) iradeleri şirket ortaklığından çıkma yönünde olduğunu, hal böyleyken davacıların ve birleşen davacının davalı müvekkili şirketin hissedarlarının tespiti ve pay defterine tescilini talep etmekte hukuki yararlarının olmadığını, işbu talebin çelişkili olduğunu, davacıların bir yandan şirkette ortak olmak istemediklerini müvekkili şirkete ihtar ve dava yoluyla bildirmelerine rağmen şirkette ortak olarak tescil edilmelerini dava etmekte olduklarını, seçimlik hakların özellikleri gereği bir kez kullanılabilmekte olup kullanılınca tükenen haklar olduğunu, bu sebeple davacıların daha önce kullanmış oldukları ortaklıktan çıkma yönündeki seçimlik haklarını değiştirme imkanlarının bulunmadığını, davacıların şirketin öz varlığını yüksek çıkarmak, yüksek miktarda pay alarak şirkete ortak olmayı amaçlamakta olduklarını, davanın usulden ve nihayetinde esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN ... 1. ATM'NİN 2023/... E. SAYILI DOSYASINDA;
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket ... ..., ... ..., ... ..., ... ..., ... ... ve ... ... tarafından kurulmuş bir ticari şirket olduğunu, hissedarlardan ... ...'in 21.01.2021 tarihinde vefat ettiğini, ... ...'in mirasçılarının ... ..., ... ..., ... ..., ... ... ..., ... ve ... olduğunu, davacı tarafından şirkete ve şirket müdürlerine ... 28. Noterliği 29/05/2023 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile şirkete ortak sıfatıyla katılmaya ilişkin bir karar alınması amacıyla ivedi olarak genel kurul toplantısı yapılması ihtar edildiğini ,işbu ihtarnameye ilişkin 13/06/2023 tarihinde tebliğ şerhi alındığını ancak davalı şirket tarafından cevap verilmediğini, davacı müvekkillerin şirketin yönetimine, kar payına, giderlerine ve diğer şirket işlerine ilişkin hiçbir bilgisi bulunmadığını, murisin ölümünden sonra davalı şirketin, mirasçıları yok sayarak mirasçıların haklarını teslim etmekten kaçındığını, davalı şirketin kanuna aykırı olarak davacı mirasçıya TTK hükümleri gereği haklarını teslim etmeyip ve müvekkilin esas sermaye paylarının geçişine ilişkin hiçbir işlem yapmadığını, mirasçı müvekkil murisin ölümünden itibaren murisin sermaye payları kendisine geçmiş olmasına rağmen şirketin menfi davranışları nedeniyle şirketin yönetimine, kar durumuna, taşınır taşınmaz bilgilerine ve diğer şirket ile ilgili konulara ilişkin bilgi sahibi olmadığını ve maddi anlamda zarara uğradığını, müvekkilinin, murisin ölümünden itibaren, murisin şirket payına yönelik hiçbir maddi çıkar elde etmediğini, açıklanan sebeplerle işbu davayı açma gereğinin hasıl olduğunu belirterek, müvekkil mirasçı adına TTK ilgili hükümler gereği davalı şirketin hissedarlarının tespiti ve hissedarların pay defterine tescilini talep ettiğini, daha önce açılan ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2023/... Esas numaralı aynı konulu pay defteri kaydına ilişkin dava ile yakından ilgili olduğunu, davalı taraf ve dava konusu her iki davada da aynı olup, mahkeme de açılan bu davanın davacısının, ilk açılan davadaki davacıların kardeşi olduğunu, delillerin birlikte incelenmesinin her iki davanın daha kolay aydınlanmasını ve sonuçlanmasını sağlayabileceği belirtilerek bu davaların birleştirilmesini talep etmişlerdir.
KANITLAR:
Mirasçılık belgesi, Ticaret sicil kayıtları, bilirkişi raporu, vs.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava, asıl ve birleşen davada davacıların davalı şirketteki paylarının tespiti ve tescilinin gerekip gerekmediği hususuna ilişkindir.
Mahkememizce dosyanın SMMM bilirkişiye Tevdi ile bilirkişiden tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, aldırılan 12/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davacılardan ... ..., ..., ... ..., ... ... ve ...
... ...’ün 209.06.2021 Tarihli ... nolu ihtarname ile iradelerinin mirasçı
oldukları şirkete ortak olmama yönünde olduğunu bildirdiklerini bu ihtarnameye davalı
şirketçe 13.09.2021 Tarihinde gönderilen cevabi ... nolu ihtarnamede şirket
yetkililerinin TTK md.596 göre seçimlik haklarını mirasçıların ortak olmama yönünde
kullandıklarını bildirdiklerini,
ancak TTK. md 596 göre iktisabın öğrenildiği tarihten itibaren 3 ay içinde
mirasçı ortaklara sunulmuş devir ile ilgili herhangi bir teklife rastlanmadığını,
bu nedenle davalı şirketin mirasçı ortakların şirkete ortak olmama yönündeki
seçiminin geçerli olup olmadığının Sayın Mahkemenin takdirinde olduğunu,
daha sonra mirasçı ortaklar ... ..., ..., ... ..., ...
... , ... ... ... ve ...’in 29.05.2023 Tarihli ... ve
... nolu ihtarnamelerle şirkete ortak olma yönünde irade gösterdiklerini davalı tarafa bildirdiklerini, mirasçıların şirketteki ortaklıklarının tescil edilmesine karar
verilirse ortaklık yapısının;
Ad soyad Pay Adedi Toplam Sermaye
... ... 20 4.000,00
... ... 20 4.000,00
... ... 5 1.000,00
... 3 600,00
... ... ... 3 600,00
... 3 600,00
... ... 3 600,00
... ... 3 600,00
... ... 20 4.000,00
... ... 20 4.000,00
TOPLAM 100 20.000,00 olacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememiz 27/12/2023 tarihli duruşmasında davacılar vekillerine muris ... ...'in hissesi iştirak halinde mülkiyete tabi olup, tüm mirasçıların birlikte dava açmaları veya miras şirketine mümessil tayin ettirilerek dava açmaları veya bu davada taraf olmayan ...'in davaya muvaffakatlerini sağlamaları için süre verildiği görülmüştür.
Dava ölen şirket ortaklarından müteveffa ... ...'in 21/01/2021 tarihinde vefat etmesi nedeniyle, mirasçılarının ,muristen veraseten geçen şirket paylarının tescili talebine ilişkindir.
Ölenin mirası iştirak halinde mülkiyet halinde olduğu için , davanın ölenin tüm mirasçıları tarafından açılması/tüm mirasçılarının davaya muvaffakat vermesi gerektiğinden ,dava açmayan mirasçı ...'in vekili aracılığıyla sunduğu 25/03/2024 tarihli müdahale dilekçesi uyarınca davaya davacı olarak kabul edilmiştir.
Davacıların murisinin vefatı üzerine davacılar tarafından gönderilen 29/05/2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile ortaklıklarının tescilini talep etmişlerdir.
Bu ihtarnameye karşı olarak davalı şirket tarafından gönderilen ... 17.Noterliğinin 13 Eylül 2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı şirketin ölen ortağın mirasçılarıyla ortaklığa devam etmeme kararında olduğu ihtar edilmiştir.
TTK 493/4 ;paylar, miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebri icra gereği iktisap edilmişlerse, şirket payları edinen kişiye, sadece paylarını gerçek değeri ile devralmayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir.
TTK 493/5; devralan, paylarının gerçek değerinin belirlenmesini, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesinden isteyebilir, bu halde mahkeme şirketin karar tarihine en yakın tarihteki değerini esas alır. Değerleme giderini şirket karşılar.
TTK 494/3;şirket,onaylamaya ilişkin istemi, aldığı tarihten itibaren üç ay içinde reddetmemişse veya red haksızsa onay vermiş sayılır.
Yukarıdaki madde hükmünden açıkça anlaşıldığı üzere, davalı şirket ancak ölen ortağın payını gerçek değeri ile devralmayı ölenin mirasçılarına önerdiği takdirde mirasçıların ortaklıklarının tesciline onay vermeyebilir. Aksi takdirde mirasçıları miras payları oranında ortak olarak kabul edip, tescil ettirmek zorundadır.
Eğer şirketin teklif ettiği gerçek değer ortaklarca kabul edilmezse, ortaklar mahkemeden gerçek değerin tesbitini isteyebilirler.
Hernekadar davalı şirket tarafından ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/... esas-2021/... karar sayılı dosyasında şirket özsermayesinin tespiti talebiyle dava açılmış ve mahkemece bu dava hukuki yarar yokluğu nedeniyle red edilmiş ve henüz kesinleşmemiş ise de, bu davanın ,eldeki davaya bir etkisi olmadığından bekletici mesele yapılmamıştır. Zira yasa, şirkete, mirasçılara paylarının gerçek değerini teklif etme, ortaklara ise bu değeri kabul etmemeleri halinde paylarının değerinin tespiti için dava açma yükümlülüğü yüklemiştir.Davacıların 29/05/2021 tarihli ihtarnamesine rağmen ,davalı şirket tarafından davacı ortaklara, teklif edilen bir ortaklık bedeli olmadığından, davalı şirket davacıları ortak olarak kabul edip ,sicile tescil ettirmek zorunda olduğundan, yukarıda açıklanan bilirkişi raporu doğrultusunda asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Asıl ve birleşen davanın kabulüne, davalı şirket ortaklarından ... ...'in vefatı nedeniyle onun davalı şirketteki 4.000 hissesinin 600'ünün davacı ..., 600'ünün davacı ... ... ..., 600'ünün davacı ..., 600'ünün davacı ... ..., 600'ünün ... ..., 1.000'inin ise ... ... adına ticaret sicil müdürlüğünde kayıt ve tesciline,
ASIL DOSYADA;
1-Harçlar Yasası gereğince; alınması gereken 427,60- TL harcın peşin alınan 179,90- TL den mahsubu ile 247,70- TL harcın davalıdan tahsiline,
2-Davacılar tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 2.108,75-TL yargılama gideri ile peşin alınan 179,90-TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
3-Davacılar ..., ..., ... ve ... yararına ölçümlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
4-Davacı ... yararına ölçümlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
BİRLEŞEN DOSYADA;
1-Harçlar Yasası gereğince; alınması gereken 427,60- TL harcın peşin alınan 179,90- TL den mahsubu ile 247,70- TL harcın davalıdan tahsiline,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
3-Davacı yararına ölçümlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
4-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 10/07/2024
Başkan
¸e-imzalıdır.
Üye
¸e-imzalıdır.
Üye
¸e-imzalıdır.
Katip
¸e-imzalıdır.