Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/8942 K.2023/5285

1. Hukuk Dairesi         2021/8942 E.  ,  2023/5285 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/990 E., 2021/249 K.
HÜKÜM : Kısmen Kabul
Taraflar arasındaki tescil davasından dolayı Mahkemece, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davalılar Hazine ve ... Başkanlığı vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı, Bozçalı Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümü hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil isteğinde bulunmuştur. Yargılama sırasında davacının ölümü üzerine mirasçıları davayı takip etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, zilyetlikle kazanma koşullarının oluştuğu gerekçesiyle çekişmeli taşınmazın fen bilirkişisinin 18.05.2015 tarihli raporu ve ekindeki krokide (İ) harfiyle gösterilen 37000 metrekarelik bölümünün davacı adına tesciline karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 10.10.2017 tarihli ve 2015/12586 Esas, 2017/6318 Karar sayılı kararıyla; öncelikle ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na husumet yaygınlaştırılıp dava dilekçesi ve duruşma günü yöntemine uygun şekilde tebliğ edilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin tüm delillerin toplanıp değerlendirilmesi, sonucuna göre bir karar verilmesi gereğine değinilerek karar bozulmuştur.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, taraf teşkili bakımından bozma kararında belirtilen eksiklik giderildikten sonra davanın kısmen kabulüne, zilyetlikle kazanma koşullarının oluştuğu gerekçesiyle çekişmeli taşınmazın fen bilirkişisinin 18.05.2015 tarihli raporu ve ekindeki krokide (İ) harfiyle gösterilen 37000 metrekarelik bölümünün davacı ... mirasçıları adına payları oranında tesciline karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Davalılar Hazine ve ... Başkanlığı vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili, eksik inceleme ile hüküm tesis edildiğini, mahalli bilirkişi, tanık anlatımları ve kadastro bilirkişisi raporu göz önüne alındığında jeoloji bilirkişisinin görüşünün aksine dava konusu taşınmazın nehir yatağı olduğunu, çelişkilerin giderilmediğini, nehir yatağı olan yerin imar- ihya veya zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığını, imar- ihyanın başlangıç tarihinin tespiti için taşınmazın hangi tarihte nehrin etkisinden kurtulduğunun tespit edilmesi gerekirken Mahkemece bu husus üzerinde durulmadığını, mahalli bilirkişilere imar-ihyaya ilişkin sorular sorulmadığını, keşfin usulünce yapılmadığını, taşınmaz mülkiyetini zilyetlikle edinim koşullarının gerçekleşmediğini belirtip kararın bozulmasını istemiştir.
Davalı ... vekili, eksik araştırma ve inceleme ile usul ve yasaya aykırı karar verildiğini belirtip kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakılan tapusuz taşınmazın tescili isteğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
4721 sayılı ... Medeni Kanunu'nun (TMK) 713 üncü maddesinin birinci fıkrası, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14 üncü ve 17 nci maddeleri.
3. Değerlendirme
... ili, Bismil ilçesi, Bozçalı köyü çalışma alanında bulunan dava konusu taşınmaz bölümünün 2014 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında nehir yatağı vasfı ile tespit dışı bırakıldığı anlaşılmaktadır.
Davacı vekilinin, temyiz aşamasında sunduğu 11.05.2022 tarihli dilekçesi ile, dava dışı üçüncü kişiler tarafından eldeki davada dava konusu olan taşınmaza ilişkin açılan tescil davası neticesinde Bismil 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.03.2022 tarihli ve 2021/30 Esas, 2022/194 Karar sayılı kararıyla davanın reddine, dava konusu taşınmazın Hazine adına tesciline karar verildiğini, kararın kesinleştiğini beyan etmesi üzerine Dairemizin geri çevirme kararı ile ilgili kayıtlar dosya içerisine getirtilmiştir.
Bismil 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/30 Esas sayılı dosyasında dava konusu edilen ve Hazine adına kaydı oluşan taşınmazın eldeki davada dava konusu edilen taşınmazı kapsaması halinde davanın tapu iptali ve tescil davasına dönüşeceği tartışmasızdır.
Mahkemece, anılan dava neticesinde Hazine adına tescil edilen taşınmazın dava konusu taşınmazı kapsayıp kapsamadığının açıkça tespit edilmesi, kapsıyor ise taşınmazın yargılama sırasında hükmen Hazine adına tescili nedeniyle tapulu hale geldiği gözetilerek yargılamaya tapu iptali ve tescil davası olarak devam edilmesi, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı ... vekili ile davalı ... Başkanlığı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,
Peşin yatırılan harcın yatırana iadesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
09.10.2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.