Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/2489 K.2025/2463
7. Hukuk Dairesi 2024/2489 E. , 2025/2463 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2251 E., 2024/221 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 22. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/164 E., 2022/59 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... Alüminyum San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 6512 ada 1 parsel B blok bodrum-zemin katında bulunan 1 ve 3 No.lu bağımsız bölümlerin maliki olduğunu, davalı ... A.Ş.'nin de B blok bodrum-zemin katında bulunan 2 No.lu bağımsız bölümün maliki olduğunu, bu dükkanın, diğer iki dükkan arasında kaldığını, davalı ... A.Ş.'nin kendisine ait 2 No.lu dükkan ile müvekkiline ait 3 No.lu dükkanı ayıran duvarı yıkarak dükkanları birleştirdiğini, ondan sonra da diğer davalı ... Ltd. Şti.'ye dükkanları kiraladığını, B2 No.lu dükkana yapılan dış cephe giydirme yeşil mobilyanın aynısının müvekkiline ait B1 ve B3 de bulunan dükkanların kapısına da yapıldığını ve kepenklerinin kilitlendiğini, davalı ... A.Ş.'nin müvekkiline ait B1 No.lu dükkanı depo olarak kullandığını ileri sürerek; B1 No.lu bağımsız bölümün davalı ... A.Ş. tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 1.000,00 TL ecrimisil bedelinin 04.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, B3 No.lu bağımsız bölümün 04.05.2016-15.10.2019 tarihleri arasında davalılar ... A.Ş. ve ... tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 1.000,00 TL ecrimisil bedelinin 04.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesini, B3 No.lu bağımsız bölümün 15.10.2019 tarihinden dava tarihine kadar davalılar ... A.Ş. ve ... Ltd. Şti. tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 1.000,00 TL ecrimisil bedelinin 15.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesini, 3 No.lu bağımsız bölümü 2 No.lu bağımsız bölümden ayıran duvarın davalılar ... A.Ş. ve ... tarafından yıkılmış olması nedeniyle duvarın projeye uygun olarak, taşınmazdaki diğer duvarlarla aynı kalitedeki malzemeyle ve kalınlıkta yeniden inşası suretiyle davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen eski hâle getirilmesini, davalı ... A.Ş.'nin 1 No.lu bağımsız bölüme vaki müdahalesinin önlenmesini, davalılar ... A.Ş. ve ... Ltd. Şti.'nin 3 No.lu bağımsız bölüme vaki müdahalesinin önlenmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalılar ... ve ... A.Ş. vekili yargılama esnasındaki beyanlarında; davaya konu taşınmazda 27.08.2001 tarih, 84 No.lu proje ile 485 bağımsız bölümden ibaret kat irtifakı kurulduğunu, 11.10.2005 tarihli tadilat projesi ile de bağımsız bölüm sayısının 622'ye çıkarıldığını, tadilat projesi ile yeni kat irtifakına geçiş işlemleri yapılmakta iken, ruhsatın iptal edilerek inşaatın durdurulduğunu ve kat irtifakı işlemlerinin yarım kaldığını, hâlen mevcut olan kat irtifakının ve projesinin fiili duruma uygun olmayıp geçerliliğini yitirdiğini öne sürerek davanın reddini savunmuştur.
2. Davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin dava konusu taşınmazı 15.10.2019 tarihinde kiraladığını, müvekkilinin herhangi bir şekilde ... A.Ş.'den kiraladığı adresteki taşınmazın duvarlarını yıkmadığını, mevcut hâliyle iyileştirmeler yapmak suretiyle kira kontratındaki tarihten itibaren söz konusu taşınmazı kullandığını, müvekkilinin iyiniyetle bedelini ödemek suretiyle taşınmazı kullandığını, fuzuli şagil olmadığını, Mahkemenin aksi kanaatte olması hâlinde müvekkilinin kiraladığı taşınmaz için taşınmazın bulunduğu site yönetimine 5.610,00 TL aidat ödediğini, bu bedelin davacıdan alınarak ödenmesini talep etme zarureti hasıl olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.
3. Dâhili davalı ... Güçtemir vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin diğer davalı Şirketten satın almış olduğu hissenin fiilen bulunduğu yerin dava konusu yer ile hiçbir ilgisinin bulunmadığını, taşınmazın 2005/48 sayılı tadilat ruhsatına göre inşa edilmiş olmasından dolayı tapu kayıtlarında görülen kat irtifak tapu planı ile fiili durumun aynı olmadığını, geçerliliğini yitirdiğini, taşınmazla ilgili imar affından yararlanılmış olup yapı kullanım izin belgesi alındığını, ilgili yerin müvekkili tarafından kullanıldığına dair raporda tespit bulunmadığını, müvekkilinin davaya dâhil edilmesinin hatalı olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "taraflar arasındaki ihtilafa tapuda mevcut kat irtifakına esas olan projenin uygulanmasının gerektiği, söz konusu kat irtifakının tapuda terkin edilmediğinden geçerliliğini koruduğu, her bağımsız bölümün başlı başına müstakil bir gayrimenkul olduğu anlaşıldığından men'i müdahale şartlarının oluştuğu, davalı ... Ltd. Şti.'nin kötüniyetinin ispatlanamadığı, davalı asilin bizzat kullanımının bulunmadığı, davacının maliki olduğu taşınmazlara davalılar tarafından tecavüz edildiğinin tespit edildiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabul kısmen reddine, 6512 ada 1 parsel üzerinde bulunan b blok bodrum zemin kat 1 No.lu bağımsız bölüme (depolu dükkan vasıflı) davalılar ...'nin müdahalesinin meni'ne, 6512 ada 1 parsel üzerinde bulunan b blok bodrum zemin kat 3 No.lu bağımsız bölüme (depolu dükkan vasıflı) davalılar ...'nin ve ...'nin müdahalesinin meni'ne, davalı ... tarafından bilirkişi heyetinin 11.02.2021 tarihli raporuna ekli krokide gösterilen A-B ve C-D duvarlarının yapımına ve E-F ve G-H duvarlarının yıkımına taşınmazın bu şekilde eski hâle getirilmesine, ecrimisil yönünden; 04.05.2016-03.05.2017 dönemi için 54 000,00 TL, 04.05.2017-03.05.2018 dönemi için 58.872,00 TL, 04.05.2018-03.05.2019 dönemi için 68.172,00 TL, 04.05.2019-14.10.2019 dönemi için 36.331.000 TL olmak üzere toplam 217.375,00 TL ecrimisilin ait olduğu dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ...'nden tahsiline,14.10.2019-03.05.2020 dönemi için 45.413,00 TL, 04.05.2020-13.07.2020 dönemi için 17.562,80 TL olmak üzere toplam 62.975,80 TL ecrimisilin ait olduğu dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ...'nden tahsiline, 04.05.2016-03.05.2017 dönemi için 3.120,00 TL, 04.05.2017-03.05.2018 dönemi için 3.396,00 TL, 04.05.2018- 03.05.2019 dönemi için 3.936,00 TL, 04.05.2019- 03.05.2020 dönemi için 4.716,00 TL, 04.05.2020-13.07.2020 dönemi için 1.014,30 TL olmak üzere toplam 16.182,30 TL ecrimisilin ait olduğu dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ...'nden tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... A.Ş. vekili ve davalı ... Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda bulunmuş, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "taşınmazın bir kısmına malik olan ... ve ... bakımından taşınmazın kullanıldığı iddiası davacı tarafından ispat edilemediğinden Mahkemece bu yönde verilen kararın yerinde olduğu, davacının davalı Şirketler arasındaki kira sözleşmesine muvafakat vermediği, davalı Şirketin kiraladığı taşınmazın malikinin davacı olduğu, her iki davalı Şirketin de taşınmazı kullandığının sabit olduğu, davacı yanca dava konusu taşınmazda yer alan duvarın yıkılmak suretiyle taşınmazın birleştirildiğinin iddia edildiği alınan bilirkişi raporunda ve dinlenen tanık beyanında söz konusu duvarın baştan itibaren hiç olmadığının tespitinin yapıldığı gerekçesiyle, davacı ve davalı Şirketler vekilinin istinaf talebinin kabulü ile İstanbul Anadolu 22. Asliye Hukuk Mahkemesinin 27.01.2022 tarih ve 2020/164 Esas, 2022/59 Karar sayılı kararı ile 04.03.2022 tarihli ek kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.2 maddesi gereği kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile 6512 ada 1 parsel üzerinde bulunan b blok bodrum zemin kat 1 No.lu bağımsız bölüme (depolu dükkan vasıflı) davalılar ...'nin müdahalesinin men'ine, 6512 ada 1 parsel üzerinde bulunan b blok bodrum zemin kat 3 No.lu bağımsız bölüme (depolu dükkan vasıflı) davalılar ...'nin ve ...'nin müdahalesinin men'ine, ecrimisil yönünden; a) 04.05.2016 — 03.05.2017 dönemi için 54 000,00 TL, 04.05.2017 — 03.05.2018 dönemi için 58.872,00 TL, 04.05.2018 — 03.05.2019 dönemi için 68.172,00 TL, 04.05.2019 — 14.10.2019 dönemi için 36.331.000 TL olmak üzere toplam 217.375,00 TL ecrimisilin ait olduğu dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılar ... ve ...'nden tahsiline, b)14.10.2019 — 03.05.2020 dönemi için 45.413,00 TL, 04.05.2020 — 13.07.2020 dönemi için 17.562,80 TL olmak üzere toplam 62.975,80 TL ecrimisilin ait olduğu dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ... ve ...'nden tahsiline, c)04.05.2016 — 03.05.2017 dönemi için 3.120,00 TL, 04.05.2017 — 03.05.2018 dönemi için 3.396,00 TL, 04.05.2018 — 03.05.2019 dönemi için 3.936,00 TL, 04.05.2019 — 03.05.2020 dönemi için 4.716,00 TL, 04.05.2020 — 13.07.2020 dönemi için 1.014,30 TL olmak üzere toplam 16.182,30 TL ecrimisilin ait olduğu dönem sonlarından itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ... ve ...'nden tahsiline, eski hale getirme isteminin reddine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... Alüminyum Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde;
1. Müvekkilinin kötüniyetli şagil konumunda olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin taşınmazı kullandığı tarihten önceki ecrimisil nedeniyle sorumlu olmasının beklenemeyeceğini, buna rağmen son 5 yıla ait tüm ecrimisil bedellerinden sorumlu olduğu yönünde hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu,
2. Müvekkil yönünden davanın tam reddine karar verilmesi gerektiğini,
3. Dosya içerisinde yapılan araştırmalardan taşınmazda kurulan kat irtifakının projesine uygun olmadığı hususunun sabit olduğunu, yasal olarak projesine uygun olarak yapılmış bir bina gibi hukuki korumadan yararlanmanın söz konusu olamayacağını, söz konusu uyuşmazlığın müşterek mülkiyet hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğini,
4. Eski hâle getirme hükmü verilmesinin hatalı olduğunu,
5. Kiraya verenin sorumluluğuna gidilmesi ve tüm yargılama giderlerinden kiraya verenin sorumlu tutulması gerektiğini beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, mülkiyet hakkına dayalı el atmanın önlenmesi, eski hâle getirme ve ecrimisil istemlerine ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 683. maddesinde; malikin hukuk düzeninin sınırları içerisinde o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, tasarrufta bulunma, yararlanma yetkilerine sahip olduğu, malını haksız olarak elinde bulunduran kişiye karşı her türlü el atmanın önlenmesi davası açabileceği öngörülmüştür.
Ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, malikin, malik olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarih ve 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; "fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması ve haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği" vurgulanmıştır. Buna göre ecrimisil istemlerinde işgalin, haksız eylem niteliğinde olduğu ve tazminat istemleri için işgalin haklı bir nedene dayanmaması gerektiği dikkate alınmalıdır (YHGK'nun 25.02.2004 gün ve 2004/1-120-96 sayılı kararı).
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesi;
"İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir."
4721 sayılı Kanun'un "İspat yükü" kenar başlıklı 6 ncı maddesine göre;
"Kural olarak herkes iddiasını ispat etmekle yükümlüdür."
6100 sayılı Kanun'un ''Taleple bağlılık ilkesi'' kenar başlıklı 26. maddesine göre;
''(1) Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.
(2) Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır.''
Açıklanan ilkelerden sonra somut olaya gelince; davacı dava dilekçesinde; B1 No.lu bağımsız bölüm hakkında davalı ... A.Ş.'den 1.000,00 TL ecrimisil bedelinin 04.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini, B3 No.lu bağımsız bölümün 04.05.2016-15.10.2019 tarihleri arasında davalılar ... A.Ş. ve ...'tan 1.000,00 TL ecrimisil bedelinin 04.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini, B3 No.lu bağımsız bölümün 15.10.2019 tarihinden dava tarihine kadar davalılar ... A.Ş. ve ... Ltd. Şti. tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 1.000,00 TL ecrimisil bedelinin 15.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini, 16.11.2021 tarihli ıslah dilekçesinde; müvekkiline ait B1 No.lu bağımsız bölümün davalı ... A.Ş. tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 16.182,30 TL ecrimisil bedelinin 04.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte tahsilini, müvekkiline ait B3 No.lu bağımsız bölümün 04.05.2016-15.10.2019 tarihleri arasında davalılar ... A.Ş. ve ... tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 217.375 TL ecrimisil bedelinin 04.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte adı geçen davalılardan tahsilini, müvekkiline ait B3 No.lu bağımsız bölümün 15.10.2019 tarihinden dava tarihine kadar davalılar ... Aş. ve ... Ltd. Şti. tarafından işgal edilmiş olması nedeniyle 62.975,80 TL ecrimisil bedelinin 15.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.
Ancak Bölge Adliye Mahkemesince, davacının talebini aşacak şekilde davalı ... Ltd. Şti.'nin B3 No.lu bağımsız bölümü kullanmadığı 04.05.2016-14.10.2019 tarihleri arasında ve kullanımının hiç söz konusu olmadığı B1 No.lu bağımsız bölümle ilgili 04.05.2016-13.07.2020 tarihleri arasındaki ecrimisil tutarlarından sorumlu tutması doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
1. Davalı ... Alüminyum San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine,
2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin yatırılan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
07.05.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.