Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/2952 K.2025/3311

8. Hukuk Dairesi         2023/2952 E.  ,  2025/3311 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2019/63 E., 2022/15 K.
KARAR : Davanın reddi
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı, davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesinde; Tokat ili ... ilçesine bağlı ... Mahallesi ve ..., ..., .., .., .., .., .., .., .. ve .. köylerinde 3402 sayılı Kadastro Kanununun Ek 5 ve Geçici 8. maddeleri gereğince Orman Kadastro çalışmasının yapıldığını, 12.09.2015 tarihinden itibaren 3402 sayılı kanunun 11. maddesi gereğince 30 gün askıya çıkartıldığını, İşletme Müdürlüklerince kurulan komisyonca yapılan inceleme sonucunda Tokat ili ... ilçesi ... köyü G37c11-a paftasındaki 101 ada 1 nolu orman parseli içerisindeki tescil harici (TH-9, TH14, TH-18) ile gösterilen sahaların kısmen orman sayılan yerlerden olduğunu beyan ederek, kadastro tespitinin iptali ile taşınmazların orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda 05.01.2016 tarih ve 2015/18 E., 2016/34 K. sayılı kararla verilen, " taşınmazlara ilişkin tespit tutanaklar 30 günlük askı ilanına çıkarılmadan dava açıldığı ..." gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; hükmün, davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 11.04.2019 tarihli ve 2016/12615 Esas, 2019/2553 Karar sayılı ilamıyla; ".... yörede 3402 sayılı Kanunun 5304 sayılı Kanun ile değişik 4/3. maddesi uyarınca yapılan orman kadastrosunda orman sınırları dışında bırakılan taşınmazlar hakkında 3402 sayılı Kanunun 26/4. maddesi gereğince henüz olumlu tespit tutanağı ve haritası düzenlenmemiş olmakla birlikte orman olmadığı konusunda "olumsuz tutanak ve harita düzenlendiği" kabul edilip, 6831 sayılı Kanunun 11/1. maddesi gereğince kadastro mahkemesinin görevinin (yetkisi) başlayacağı, Orman Genel Müdürlüğünün otuz günlük kısmi ilan süresi içinde kadastro mahkemesinde dava açabileceği, açılacak bu davada yapılan kadastro işleminin özelliği ve açılacak davanın niteliği nedeniyle bu davada husumet Hazine veya taşınmazın içinde bulunduğu köy tüzel kişiliği ya da davaya konu taşınmaza zilyet olanlara yöneltilebileceği, kendilerine husumet yöneltilerek dava açılan özel ya da tüzel kişilerin gerçek hak sahibi olmadığı gerekçesiyle dava husumet yönünden red edilmeyip, kadastro mahkemesinin, dava dilekçesinde nitelikleri bildirilen taşınmazın tespit tutanağının, malik hanesinin açık bırakılmak suretiyle düzenlenip, Yasa ve Yönetmelik hükümlerine göre mahkemeye göndermesini Kadastro Müdürlüğünden istemesi gerektiği, tespit tutanağı düzenlenmeden keşif yapılması halinde, keşif sırasında belirlenecek hak sahiplerinin davaya katılması, bu arada tespit tutanağının gönderilmesi halinde dava dosyası ile birleştirip 3402 sayılı Kanunun 27, 28 ve 29. maddeleri gereğince yargılamaya devamla, tespit tutanağında yazılı hak sahiplerini de davaya katıp, husumet yaygınlaştırılarak taraf oluşturulduktan sonra 3402 sayılı Kanunun 30/2. maddesi gereğince tarafların gösterecekleri deliller ile mahkemece resen lüzum görülen diğer deliller de toplanıp dava konusu taşınmazın gerçek hak sahibi adına tesciline karar verilmesi gerektiği açıklanarak, somut olayda bu ilkeler gözönünde bulundurulduğunda davacı ... Yönetiminin dava dilekçesine ekli krokide gösterilen sınırlar içinde kalan taşınmazlar hakkında dava açmakta hukuki yararı bulunduğu gözönüne alınması, buna göre dava dilekçesine ekli kroki içinde kaldığı tespit edilen malik haneleri ve vasıfları açık bırakılan ... köyü 108 ada 426-427, 109 ada 1-2-3-4, 110 ada 1-2-3-4 nolu parsellerin davalı olduklarının mahkemece kabul edilmesi, nitekim 3402 sayılı Kadastro Kanununun 5. maddesi gereğince Kadastro Müdürlüğünce 108 ada 426-427, 109 ada 1-2-3-4, 110 ada 1-2-3-4 nolu parsellerin davalı oldukları kabul edilerek kadastro tutanak asılları mahkemeye gönderildiğinden artık mahkemece 3402 sayılı Kanunun 27, 28 ve 29. maddeleri hükümlerine göre kadastro tutanaklarının askı ilanlarının yapılması, bu tutanaklara itiraz edenler ile Hazine ve ilgili köy tüzelkişiliğini ve tespit tutanaklarının edinme sebebinde ismi geçen kişiler ya da keşif sırasında belirlenecek olan hak sahibi gerçek ve tüzel kişiler davaya katılıp kendilerine duruşma günü tebliğ edilerek husumet yaygınlaştırılıp davada taraf teşkili oluşturulduktan sonra taraf delilleri ve 3402 sayılı Kanunun 30. maddesi gereğince mahkemece lüzum görülen diğer deliller de toplanarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi ..." gereğine değinilerek bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; "... taşınmazların öncesinin orman olmadığı, davacının iddiasının aksine 3402 sayılı kanunun 14. maddesindeki kazandırıcı zamanaşımı şartlarının gerçekleştiği ..." gerekçesiyle davanın reddine, Tokat ili ... ilçesi ... köyü Köyönü mevkii 108 ada 426 parsel sayılı taşınmazın 1/2 oranında tarla vasfı ile ... T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 05.01.1954 doğumlu ..., .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 20.01.1959 doğumlu ... adlarına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. mevkii 108 ada 427 parsel sayılı taşınmazın ham toprak vasfı ile Hazine adına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü Köyönü mevkii 109 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 15.06.1962 doğumlu ... adına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. mevkii 109 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C. kimlik nolu ...'nin mirası 320 pay kabul edilerek; 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 07.08.1948 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 25.05.1976 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 27.08.1979 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 10.11.1968 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 03.03.1983 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 08.12.1973 doğumlu .. (..) .., 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 15.03.1942 doğumlu ..., 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 02.01.1965 doğumlu ..., 40 payın .. T.C. kimlik nolu ... ve ... olma 20.12.1967 doğumlu ..., 10 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 25.05.1960 doğumlu ..., 15 payın .. T.C. kimlik nolu .. olma 14.05.1995 doğumlu .. Yeni, 15 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 09.02.1994 doğumlu ... adlarına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. mevkii 109 ada 3 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile 1/2 oranında .. T.C. kimlik nolu .. .. ve .. olma 10.02.1960 doğumlu ..., .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 17.07.1944 doğumlu ... adlarına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. mevkii 109 ada 4 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C.Kimlik nolu .. ve .. olma 20.05.1960 doğumlu ... adına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. 110 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C. kimlik nolu ...'ın mirası 400 pay kabul edilerek; 100 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 03.04.1952 doğumlu ..., 60 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 10.01.1975 doğumlu ..., 60 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 19.09.1977 doğumlu ..., 60 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve ....e'den olma 15.05.1980 doğumlu ..., 60 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 20.08.1981 doğumlu ..., 15 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve ....ke'den olma 01.11.1976 doğumlu ..., 9 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 17.08.1990 doğumlu ..., 9 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 10.09.1992 doğumlu ..., 9 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 10.05.1994 doğumlu ..., 9 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 26.03.2001 doğumlu ..., 9 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 24.11.2005 doğumlu ... adlarına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. mevkii 110 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 26.10.1969 doğumlu ... adına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü ... mevkii 110 ada 3 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 15.06.1962 doğumlu ... adına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline; Tokat ili ... ilçesi ... köyü .. mevkii 110 ada 4 parsel sayılı taşınmazın tarla vasfı ile .. T.C. kimlik nolu ...'nin mirası 320 pay kabul edilerek; 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 07.08.1948 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 25.05.1976 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 27.08.1979 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 10.11.1968 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 03.03.1983 doğumlu ..., 24 payın .. T.C. kimlik nolu ..ai..k ve .. olma 08.12.1973 doğumlu ... (..) .., 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 15.03.1942 doğumlu ..., 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 02.01.1965 doğumlu ..., 40 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 20.12.1967 doğumlu ..., 10 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 25.05.1960 doğumlu ..., 15 payın .. T.C. kimlik nolu .. olma 14.05.1995 doğumlu .. Yeni, 15 payın .. T.C. kimlik nolu .. ve .. olma 09.02.1994 doğumlu ... adlarına tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince, yazılı şekilde karar verilmiş ise de, bu karar usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.
Şöyle ki; 6831 sayılı Kanun'un 17/2 nci maddesinde; "Devlet ormanlarının herhangi bir suretle yanmasından veya açıklıklarından faydalanılarak işgal, açma veya hangi şekilde olursa olsun kesme, sökme, budama veya boğma yollarıyla elde edilecek yerlerle buralarda yapılacak her türlü yapı ve tesisler, şahıslar adına tapuya tescil olunamaz. Buralara doğrudan doğruya orman idaresince el konulur. Devlet ormanlarında el konulan bütün yapı ve tesisler, inşa aşamasında olanlar da dâhil olmak üzere, hiçbir karar alınmasına lüzum kalmaksızın, ... tarafından derhal yıkılır veya ihtiyaç görüldüğü takdirde ormancılık hizmetlerinde kullanılabilir. Yanan orman alanlarındaki her türlü emval Orman Genel Müdürlüğünce değerlendirilir" hükmüne yer verilmiştir.
20.11.2012 tarihli ve 28473  sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Orman Kadastrosu ve 2/B Uygulama Yönetmeliğinin 14. Maddesinin 1. fıkrasının (s) bendinde "orman içi açıklık", orman içinde kültür arazileri dışında, insan müdahalesi olmaksızın kendiliğinden oluşan, doğal olarak ağaç ve ağaççık içermeyen, genel olarak otsu bitki ve bazı durumlarda yer yer odunsu bitkiler içeren alanlar olarak tanımlanmış olup, 6831 sayılı Kanunun 17/2. Maddesinde ise orman içi açıklık niteliğinde olan yerlerin de orman sayılan yerlerden olduğu kabul edilmiştir. Bu kapsamda 20.11.2012 günlü Resmî Gazetede yayımlanan Orman Kadastro Yönetmeliğinin 16.maddesinin 1. Fıkrasının (i) bendi uyarınca, orman içi açıklık olan yerlerin orman olarak sınırlandırılması zorunludur.
Bu tür taşınmazların öncesinin orman olma zorunluluğu bulunmamakta olup, etrafı ormanla çevrili olan taşınmazlar özel mülke dönüşüp, tarım ve inşaata açıldığında orman bütünlüğünün bozulacağı tartışmasızdır. Kanun gereği orman sayılan orman içi açıklık ve boşlukların zilyetlik yolu ile kazanılması da hukuken mümkün değildir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 10.12.1997 tarih ve 1997/20-830-1034, 17.12.1997 tarih ve 1997/20-808-1039, 22.10.2003 tarih ve 2003/20-665-614 ve 11.10.2004 tarih ve 2004/7-531-581 Esas, Karar sayılı içtihatlarında da açıklandığı gibi, bu tür yerler kesinleşen orman kadastro sınırları dışında bulunsa bile devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olması nedeniyle zilyetlikle kazanılamayacağından özel mülk olarak kişiler adına tescil edilemez.
Eldeki davada; dosya kapsamına ve özellikle yapılan TAKBİS incelemesine göre, dava konusu taşınmazların dört yönünün 101 ada 1 parsel sayılı orman parseli ile çevrili olduğu ve bu haliyle dava konusu taşınmazların 6831 sayılı Kanunun 17/2. maddesinde açıklanan orman içi açıklık niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.
Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, dava konusu taşınmazların orman için açıklık vasfında oldukları ve yukarıda belirtilen yasa ve yönetmelik hükümlerine göre zilyetlik yoluyla kazanılmalarının hukuken mümkün bulunmadığı gözetilerek, davacı ... İdaresinin davasının kabulüne karar verilmesi gerekirken, delillerin ve Kanun hükümlerinin hatalı değerlendirilmesi sonucu, dava konusu taşınmazların özel mülke dönüşmesini sağlayacak biçimde davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
S O N U Ç : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacı Odman İdaresi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla uygulanacak olan 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA,
Taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
24.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.