Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/33 K.2025/1571
8. Hukuk Dairesi 2024/33 E. , 2025/1571 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/858 E., 2023/826 K.
DAVA TÜRÜ : Galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/1080 E., 2021/774 K.
Taraflar arasında Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti davası sonucunda verilen hükme karşı davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabulü İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı, davalı ... vekili ile davalı mülhak Vakıf vekilince ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava dilekçesinde; davacı ...'ın Şanlıurfa'da kurulu Mülhak Doğancızade El-Hac Maksud Bey bin ... Vakfı'nın galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti istenmiştir.
İlk Derece Mahkemesince; Şanlıurfa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşen 2012/86 Esas, 2012/406 Karar sayılı kararı ile El Hac-ı Bin-i Osmani Vakfı'nın galleye müstahak evladı olarak tespitine karar verilen ... 'nın davacı ...'ın babasının amcasının kızının oğlunun oğlu olduğu, davacı ile aynı üstsoydan geldiği, derece olarak davacıdan daha altsoyda olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile davacının El Hac-ı Maksud Bin-i ... Vakfının (Doğancızade) galleye müstahak vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Davalı ... vekilinin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; davacı ile vakfeden arasında ilamlı evlat kararı ile soybağı kurulduğu, ancak vakfiyedeki galle fazlasına ilişkin olarak Doğancızade El Hac Maksut Bey Bin ... Vakfına ait Cemaziyel-ahir 1123 H./1711 M. tarihli vakfiyede; “sulbi evlâdım liz-zekeri misl-ü hazzil-ünseyeyn mutasarrıf olalar badehu evlâdımızdan benat-i sülbiyelerim vefat eylediklerinde evlâdları asla mutasarrıf olmayup evlad-ı zükurumun evladları liz-zekeri misl-ü hazzil-ünseyeyn mutasarrıf olalar ve evlâd-ı evlâd-ı evlâd-ı zükureynim alâ matenaselu ve tekabu batnen bade batnin karnen bade karnin alel ferizatiş-şer’iye mevkufe-i mezkure mutasarrıf olalar...” denilmek suretiyle, galle fazlasının ikinci batından sonra ön batında vakıf evladı varken sonraki batında bulunanların hak sahibi olamayacakları kuralı ile, vakıf gelirinin erkeğe 2 pay, kıza 1 pay verilmek suretiyle erkek evlatlarının evlatlarına bırakıldığı, somut olayda Mahkemece getirtilen nüfus kayıtlarından davacının babası ...'in ... T.C kimlik numaralı ... isimli kardeşinin bulunduğu, bu haliyle ön batında vakıf evladı olduğundan sonraki batında bulunan davacının galle fazlasına hak kazanamayacağnın tespit edildiği gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf istemi kabul edilerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın kısmen kabulüne ve; a) Davacı ...'ın Doğancızade El Hac-ı Bin-i Osmani Vakfı'nın evladı olduğunun tespitine, Davacının, vakıf gelirlerinden galle fazlası almaya müstahak olduğunun tespitine ilişkin talebinin reddine" karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davacı, davalı VGM vekili ve davalı Mülhak Vakıf vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Davacı temyiz dilekçesinde; üst batında sağ evlat bulunup bulunmadığı hususunda bilirkişi raporu alınmadan eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
Davalı VGM vekili temyiz dilekçesinde; İstinaf dilekçesindeki hususları tekrar ederek davacının, soybağı yönünden davasını ispat edemediğini, -Vakfiye gereği galle fazlasının batın şartı ile erkek evladın erkeklerine iki, kadına bir pay şeklinde şart kılındığını, kız evladın vefatı halinde onun evlatlarına pay verilmediğini, Davacının ... Bey kızı ... soyundan geldiğini, kız evladın vefatı halinde onun evlatlarına galleden pay verilmeyeceği için davacının vakfın evladı olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, arz edilen ve re’sen dikkate alınacak sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
Davalı mülhak Vakıf vekili temyiz dilekçesinde;mevcut delil durumuna göre davanın reddi gerektiğini, galle fazlası için batın şartı bulunduğunu, davacıya göre üst batında sağ evlat bulunduğunu, belirtilen ve kamu düzeninden olan hususlar dikkate alınarak Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
Dava, vakfın gelir fazlasından faydalanmaya yönelik galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı ve her iki davalı vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
S O N U Ç : Yukarıda açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,
7531 sayılı Kanun'un 20 nci maddesi uyarınca Vakıflar Genel Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına, peşin harcın istek halinde temyiz eden Vakıflar Genel Müdürlüğüne iadesine,
269,85 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 345,55 TL'nin temyiz eden davacıdan alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.