Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/15391 K.2025/2774
10. Hukuk Dairesi 2024/15391 E. , 2025/2774 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/830 E., 2024/959 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gölbaşı (Adıyaman) 3. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2023/69 E., 2023/124 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, müvekkili Kurumdan davalı hakkında Kamu Görevlileri Ödemeler Daire Başkanlığından borç kaydı yapıldığını, 01.11.2008-30.04.2016 tarihleri arasındaki tutarın 89.357,06 TL ile 2008/2015 yılları arasında toplam 111.784,92 TL anapara, 52.205,60 TL yasal faiz ve 9,00 TL tebligat gideri ile toplam 163.999,52 TL borç tebliğ edildiğini, ancak bugüne kadar Kurum hesaplarına aktarılmadığını, Hürü Takımsu (Çot) ve ...'nun boşandıkları halde birlikte yaşadıklarını, yersiz maaş almaya devam ettiğini, toplam 163.999,52 TL yersiz ödemenin yasal faizleri ile Mahkeme masrafları ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, müvekkilinin ... babasından dolayı almış olduğu beyan edilen 01.11.2008-30.04.2016 tarihleri arasında ödenen aylık ve ikramiyelerin geri verilmesini talep ettiğini, müvekkilinin boşanma sonrası zaman zaman çocuklarının babalarının yanında kalmalarından dolayı ve torunlarına bakması sebebiyle gidip geldiğini, müvekkilinin eşi ile boşandıktan sonra adresini taşıma gereği duymadığını, müvekkili ve eşinin çocuklarının yoğun ısrarı üzerine yeniden evlendiklerini, haksız ve yersiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı Kurum vekili, Kurum işleminin yerinde olduğunu, eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu ileri sürerek, Mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, alacak istemine ilişkindir.
İnceleme konusu dosyada; davalı 26.02.2004 tarihinde boşanmış, 06.04.2016 tarihinde eski eşiyle yeniden evlenmiş olup, davacı Kurum davalının boşandığı eşiyle birlikte yaşadığının tespit edildiğini belirterek 01.11.2008- 30.04.2016 döneminde yersiz ödenen aylıkların tahsilini talep etmiştir.
Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Bu nedenle davalının boşandığı ve yeniden evlendiği dönem belirtilmek suretiyle tanıkların yeniden beyanları alınmalı, davalı ve eski eşinin beyan ettikleri adreslerden yeni tanıklar tespit edilerek dinlenilmeli, tanıklara ilişkin ikamet kayıtları istenilerek tanıkların beyanları denetlenmeli, davalının eski eşine ait medula kayıtları celp edilmeli, bu şekilde birlikte yaşama olup olmadığı irdelenmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle karar verilmelidir.
O halde İlk Derece Mahkemesince yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular kapsamında inceleme yapılması gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
Üye ...'ın muhalefetine karşı, Başkan ... ile Üyeler ..., ... ve ...'nun oyları ve oy çokluğuyla,
24.02.2025 tarihinde karar verildi.
KARŞI OY GEREKÇESİ
1. Somut uyuşmazlıkta, davacı kadın eşinden 2004 yılında eşinden boşanmıştır. Davacı kadına ölen babasından dolayı bağlanan yetim aylığı 2019 yılında yapılan denetim sonrası eşi ile birlikte yaşadığı gerekçesi ile 2008-2016 yılları için 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesi uyarınca ödenen aylıkların yersiz ödendiği gerekçesi ile borç çıkarılmıştır.
2. Dairemizin 07.10.2021 tarih ve 2021/7072 Esas, 2021/11762 Karar sayılı ilamında yazılan karşı oy gerekçelerimde belirttiğim gibi davacı boşandığında 506 sayılı Kanun yürürlüktedir. 5510 sayılı Kanun'un 5754 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik geçici 1. maddesi uyarınca kesilmede 506 sayılı Kanun uygulanmalıdır. Anılan kanunda ise boşanılan eş ile birlikte yaşama olgusu bir kesilme nedeni olarak düzenlenmemiştir. 5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinden önce gerçekleşen boşanma olgusuna uygulanması olanağı, önceye etki yasağı nedeni ile olanaklı değildir.
3. Çoğunluğun önceye etki yasağı ilkesine aykırı olarak, lafzi yorum ve sigortalı aleyhine yorumu benimseyerek, sonradan gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılarak salt birlikte yaşama ve boşanan eşin desteğini alma koşulunu yeterli kabul etmesi, Kanunun ve Anayasa Mahkemesinin iptal kararının gerekçelerine aykırıdır.
4. Açıklanan bu gerekçelerle Mahkeme kararının bu gerekçe ile onanması gerekirken, fiili birlikteliğin araştırmasına yönelik bozulması görüşüne katılınmamıştır.