Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2025/3 K.2025/33

T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ: 27/11/2024
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
KARAR TARİHİ: 30/01/2025
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 30/01/2025
Taraflar arasında görülen davada yukarıda esas ve karar numarası yazılan İlk Derece Mahkemesi kararı istinaf edilmiş olmakla Üye hakimin görüşü dinlendikten sonra dosyadaki belgelerin Dairemizce incelenmesi sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili; müvekkilinin yetkilisi olduğu ''...Mah. ...,Sk. No... ..../Antalya'' adresindeki ...(Vergi No:...) isimli ticari işletmede muhasebeci olarak çalışan .,..28/10/2024 tarihinde adres değişikliği kararı, bağımsız denetim şirketi atanması gibi bilgilerin yer aldığı karar defterinin kaybolduğunu anladığını, muhasebecinin karar defterinin kaybına ilişkin 28/10/2024 tarihli tutanak tuttuğunu ve ...'a ilettiğini, yapılan tüm aramalara rağmen defterin bulunamadığını, 30/10/2024 tarihinde ülke genelinde yayımlanan .,..Evrak Zayi bölümünde ilan verildiğini, 06/11/2024 tarihinde Antalya Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne dilekçe yazıldığını, müvekkilinin tüm dikkat ve ihtimamı gösterdiğini, defterin iradesi dışında kaybolduğunu, karar defterinin usulüne uygun tutulduğunu ve zayi olmasında müvekkilinin herhangi bir menfaatinin olmadığını belirterek ...ait karar defterinin zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava hasımsız olarak açılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece; davacı yan şirkete ait karar defterinin şirkete ait zamanaşımına uğrayan evrakların ... ....depoya taşınması esnasında kaybolması sebebiyle zayii olduğunu bildirerek eldeki davayı açmışsa da; davacının her herhangi bir mücbir sebep ya da hırsızlık iddiasının olmadığı gibi defterleri emin koşullarda saklayıp, muhafaza ettiğini gösterecek her hangi bir delil de ibraz edilmediği, tacirin basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğünün bulunduğu ve bu yükümün ihlalinin zayi sebebi kabul edilmediği, ayrıca zayii olduğu bildirilen defterin kaybolduğu tarihin de bilinmediği anlaşılmakla; davacının davasının sübut bulmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İlk Derece Mahkemesi'nce verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin karar defterini emin koşullarda saklayıp, muhafaza ettiğini, karar defterinin korunması amacıyla kendisinden beklenen tüm dikkat ve ihtimamı gösterdiğini, karar defterinin ziyaa uğramasının müvekkilinin iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana geldiğini, müvekkilinin yetkili olduğu ticari işletmede muhasebeci olarak çalışan ...28/10/2024 tarihinde adres değişikliği kararı, bağımsız denetim şirketi atanması, gibi bilgilerin yer aldığı karar defterinin kaybolduğunu tespit ettiğini ve ''Müdürler Kurulu Karar Defterinin Kaybına İlişkin'' tutanağı tuttuğunu, muhasebecinin karar defterinin kaybına ilişkin tuttuğu 28/10/2024 tarihli tutanağın müvekkili ...'a iletildiğini ve defterin kaybolduğunun tespitinden itibaren işlem yapılan yerler ve şirket bünyesindeki departmanlarda ve .....’daki depoda yapılan tüm aramalara rağmen karar defterinin bulunamadığını, bunun üzerine müvekkili ve personeller tarafından karar defterinin kaybına ilişkin 28/10/2024 tarihli tutanağın tutulduğunu, karar defterinin kaybolmasında müvekkilinin ve ilgili şirketin sorumluluğunun olmadığını, muhasebecinin 28/10/2024 tarihli tutanakta karar defterin kaybolma sebebinin şirkete ait zamanaşımına uğrayan evrakların ... ...’daki depoya taşınması sırasında zayi olması olarak tespit ettiğini, buna göre müvekkilinin basiretli bir iş adamının göstereceği tüm dikkat ve özeni gösterdiği ve karar defterinin önlenemeyen bir sebepten ötürü zıyaa uğradığının kabul edilmesi gerektiğini, ayrıca karar defteri usulüne uygun olan tutulmuş olup, zayi olmasında müvekkilinin ve ilgili şirketin herhangi bir menfaati olmadığını, dava dilekçesi ekinde 28/10/2024 tarihli müdürler kurulu karar defterinin kaybına ilişkin tutanak, 28/10/2024 tarihli şirket müdürü ve personellerin imzaladığı tutanak, 30/10/2024 tarihli ....evrak zayi ilanları, 06/11/2024 tarihli dilekçe olmasına rağmen mahkemenin bu tutanakları incelemeden hüküm tesis ettiğini, ayrıca tanık deliline de dayandıkları dikkate alındığında gerek tutanak tanıkları gerekse de diğer tanıklarının dinlenmesi gerektiğini, HMK m.27 hükmü gereğince hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğini, tanıklarının usulünce davetiye ile çağırılarak dinlenip, deliller hep birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek davanın kabulüne karar verilmek üzere İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dairemizce de istinaf incelemesi bu çerçevede yapılmıştır.
Yargılamada ileri sürülen iddia ve cevaplar, mevcut deliller ve tüm dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;
Dava; TTK’nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, yukarıda yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
TTK'nın 82/7. maddesine göre "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir."
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 25/05/2016 tarihli ...Esas ...Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere zayi belgesi istenebilmesi için defterlerin muhafazasında tacirin gereken dikkat ve özeni göstermiş bulunması gereklidir.
Davacı tarafça dava dilekçesinde TTK'nın 82. maddesinde sayılı sebeplere dayanılmadığı görülmekle Yerel Mahkemece dava dilekçesi ekinde yer alan belgelerin incelendiği, dava konusu defterin kaybolmasına ilişkin davacı tarafça dava dilekçesinde ileri sürülen "karar defterinin şirkete ait zamanaşımına uğrayan evrakların .../....depoya taşınması esnasında kaybolduğu" iddiası nazara alındığında tanık dinlenmesinin de davanın esasına etki etmeyeceği, davacı tarafça yasal defterlerin saklanması için gereken dikkat ve özenin gösterilmediği anlaşıldığından İlk Derece Mahkemesi kararı doğru olup, davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde değildir.
6100 sayılı HMK'nın 359/3. maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgiler, yasaya uygun gerektirici nedenler, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, HMK'nın 355/1. maddesi gereği inceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmakla, re'sen gözetilmesi gereken kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, bu itibarla davacı vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı anlaşıldığından davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu ve bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcından peşin olarak alınan 427,60 TL harcın mahsubuyla bakiye 187,80 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, harçla ilgili işlemlerin İlk Derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
3-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davacıya İADESİNE,
5-Kararın İlk Derece Mahkemesince davacıya TEBLİĞİNE,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.30/01/2025
...