Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/2086 K.2023/2037

T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No :
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO :
KARAR NO :
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : BALIKESİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI :
ARA KARAR TARİHİ : 15/08/2023
DAVACI :
DAVALILAR :
DAVANIN KONUSU : Şirkete Kayyım Atanması Talebi
KARAR TARİHİ : 11/12/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 15/12/2023
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen ara karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde, Ayvalık 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ....E. sayılı dosyasında davalı şirketin 26/02/2018 tarihli genel kurul kararlarının iptaline ilişkin olarak dava açıldığını, işbu kararlardan 10, 11,14, 20 numaralı maddelerin yürütmesinin durdurulmasına ilişkin olarak mahkemece karar verildiğini, ancak 6, 7, 15, 16, 17 ve 19 numaralı maddelerin yürütmesinin durdurulmasına ve şirket organlarını temsilen kayyım atanmasına ilişkin taleplerin reddine karar verildiğini, istinaf başvurusu üzerine Bursa BAM 5. Hukuk Dairesinin .... K. sayılı kararıyla 26/02/2018 tarihli genel kurulun 7 nolu şirket müdürü seçimi maddesi hakkında da yürütmenin geri bırakılmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiğini, şirketin organsız kaldığından şirketin yarı hissedarı olan önceki müdür ....ın, kesinleşmiş mahkeme kararlarıyla sabit olan kendi lehine yapmış olduğu usulsüz müdür seçimi (İzmir 5. Asliye Ticaret mahkemesinin ... K. kesinleşmiş ilamı) ve usulsüz sermaye artırımı ile (İzmir 5. Asliye Ticaret mahkemesinin... K. sayılı kesinleşmiş ilamı) şirketi zarara uğrattığından şirketin yarı hissedarı olan müvekkili şirketin müdürü Osman Baltacıoğlu'nun veya bağımsız birinin kayyım atanmasına, şirket adına yapılacak işlemleri yerine getirmesine, şirketin taraf olduğu işlem, dava/icra vs. dosyalarda temsilci olmasına karar verilmesini talep etmiş olup 08/08/2023 tarihli açıklama dilekçesinde hem yönetim hem temsil kayyımı atanmasını talep ettiğini beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece 15/08/2023 tarihli ara karar ile davalı şirketin organsız kaldığından bahisle şirkete kayyım atanması talep olunmuş ise de; davanın niteliği, talep konusunun yargılamayı gerektirir nitelikte olması ve davanın esasını çözer ya da böyle bir sonuç doğuracak tarzda ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği gerekçesiyle tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İstinaf talebinde bulunan davacı vekili, Bursa BAM 5. Hukuk Dairesinin ....E., ....... K. sayılı ve 03/07/2023 tarihli kesin kararıyla davalı şirketin organsız kaldığını, herhangi bir faaliyette bulunamadığını, rutin yasal işlemlerin de gerçekleştirilemediğini, davalı şirket ile müvekkili şirket arasında davalı şirketin eski yetkilisi tarafından yürütülen kesinleşmiş mahkeme kararlarıyla sabit usulsüz işlemlerden kaynaklanan diğer davalar devam etmekte olup işbu usulsüzlüklerin çözülebilmesi ve yargılamalara devam edilebilmesi bakımından temsil kayyımı atanması gerektiğini belirterek şirketin diğer yarı hissedarı VBT şirketinin müdürü Osman Baltaçıoğlu'nun tedbiren yönetim ve temsil kayyımı olarak atanmasına veya bağımsız birinin kayyım atanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı .... vekili istinafa cevap dilekçesinde, şirkette organsızlık durumunun mevcut olmadığını, Bursa BAM 5. Hukuk Dairesinin ......... K.sayılı kararda davacının şirkete tedbiren kayyım atanması talebinin zaten reddedildiğini, anılı istinaf ilamından sonra ivedilikle Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne olağanüstü toplantı çağrı yetkisi talebinde bulunulduğunu, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesinin .......... K.sayılı dosyasında müvekkiline ''müdürlük seçimi'' gündemi ile sınırlı olmak üzere olağanüstü genel kurul toplantısına çağrı yetkisi verildiğini, 08/09/2023 tarihinde şirketin olağanüstü genel kurul toplantısının gerçekleştirildiğini, ...'nun toplantı yerine gelerek şirketin yönetim kurulu karar defterini çaldığını ve kendini şirket müdürü olarak atadığı kararı tescil ettirmek için Ayvalık Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne başvuruda bulunduğunu, şirketin olağanüstü genel kurulunun usulüne uygun olarak gerçekleştirildiğini ve noter huzurunda gerçekleştirilen tespitli ilgili toplantı uyarınca müvekkilinin müdür seçildiğini, kayyım atanmasına ilişkin kanunun aradığı şartların mevcut bulunmadığını belirterek istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde;
Dava, davalı şirketin organsız kaldığından bahisle şirkete kayyım atanması talebine ilişkin olup davacı vekili ihtiyati tedbir yoluyla şirkete kayyım atanmasını talep etmiştir.
Mahkemece, 15/08/2023 tarihli ara karar ile tedbir talebinin reddine karar verilmiş olup davacı vekilince ara karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
Ayvalık 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Esas sayılı dava dosyasında davacı....Ltd.Şti.nin 26/02/2018 tarihli genel kurul kararlarının iptaline ilişkin yapılan yargılamada davacı tarafça genel kurul kararlarının icrasının durdurulması ve şirkete temsil kayyımı atanmasına yönelik ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğu, mahkemece 13/03/2023 tarihli ara karar ile "Davacı vekilinin genel kurul toplantısında alınan kararların yürütülmesinin durdurulması ve şirket yönetim organlarını temsilen kayyım atanması talebinin reddine, ortaklar kurulu toplantısında alınan 10,11,14 ve 20 numaralı maddelerini dava sonuçlanıncaya kadar icrasının tedbiren durdurulmasına dair kesin olarak verilen karar nedeniyle, bu kısma yönelik talep hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına" karar verildiği, verilen karar aleyhine istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemizin .... K.sayılı ilamı ile davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile 13/03/2023 tarihli ara kararının kaldırılmasına ve "Davaya konu 26/02/2018 tarihli genel kurul toplantısında alınan 6, 7, 15, 16, 17, 19 numaralı kararların yürütmesinin TTK'nın 449/1.maddesi uyarınca geri bırakılmasına, 10,11,14 ve 20 numaralı genel kurul kararları hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davacının şirkete tedbiren kayyım atanmasına yönelik talebinin reddine" dair yeniden hüküm kurulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Eldeki davada da davacı vekili, şirketin 26/02/2018 tarihli genel kurulun 7 nolu şirket müdürlüğü seçimi maddesi hakkında yürütmenin geri bırakılmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiği ve şirketin organsız kaldığından bahisle şirkete kayyım atanması talebinde bulunmuş olup tedbir yoluyla kayyım atanmasını talep etmiştir.
İşbu dava dosyasında mahkemece 11/10/2023 tarihinde davalı şirket merkezinin "1454 Sok. No 11/3 Konak İZMİR" adresi olup her ne kadar 26/02/2018 tarihli ortaklar kurulu toplantısında alınan 10 numaralı karar ile şirket merkezinin taşınmasına dair karar verilmiş ise de 10 numaralı kararın, Ayvalık 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ....Esas (yeni esas ....) sayılı dosyasında verilen ara karar tarihi olan 21/05/2018 tarihinden dava sonuçlanıncaya kadar icrasının tedbiren durdurulmasına karar verildiği, bu ara kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği ve anılı davanın halen derdest olduğu, yani iş bu davanın açıldığı 03/08/2023 tarihinde dahi şirket merkezinin taşınmasına dair 10 numaralı kararın icrasının tedbiren durdurulması halinin devam ettiği, başka bir anlatımla iş bu davanın açıldığı tarih olan 03/08/2023 tarihinde .... Limited Şirketinin şirket merkezinin halen İzmir olduğu, halihazırda da kaydının İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünde olduğu, HMK'nın 14/2.maddesi gereğince kayyım atanması talep olunan davalı şirketin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili olup İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verildiği, kararın istinaf kanun yoluna başvurulmaksızın 14/11/2023 tarihinde kesinleşmiş olduğu ve İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ....Esas sırasına kaydının yapıldığı anlaşılmaktadır.
HMK'nın 389/(1). maddesinde, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği,
HMK'nın 390/1. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir dava açılmadan önce esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden, dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebileceği,
HMK'nın 390/(2). maddesinde de hakimin talep edenin haklarının derhal korunmasında zorunluluk bulunan hallerde karşı taraf dinlenmeden de tedbir kararı verebileceği hüküm altına alınmıştır. HMK'nın 390/(3). maddesinde ise tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğu düzenlenmiştir.
İhtiyati tedbir kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca tarafların dava konusu ile ilgili olarak hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte geniş veya sınırlı hukuki korumadır.
HMK'nın 390. madde hükmü kesin ve emredici niteliktedir. Bu nedenle mahkeme tarafından re'sen dikkate alınmalıdır. İhtiyati tedbir talep edildiğinde öncelikle uyuşmazlıkta mahkemenin görevli ve yetkili olup olmadığı hususu incelenmelidir. Görevli olmayan ya da kesin yetkinin söz konusu olduğu hallerde yetkisiz mahkemeden ihtiyati tedbir talep edilmiş olması halinde mahkemece bu talep re'sen usulden reddedilecektir (Adem Albayrak, 6100 Sayılı HMK'ya göre Hazırlanmış Açıklamalı, Örnekli, İçtihatlı, Uygulamaya Yönelik İhtiyati Tedbir, Ankara 2017, s.16).
Aksinin kabulü halinde HMK’nın 390/1 maddesindeki, "İhtiyati tedbirin, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden” istenebileceğine ilişkin düzenlemenin de bir anlamı kalmaz. Bu durumda görevsiz veya yetkisiz bile olsa her mahkemeden dava dilekçesi verilmek suretiyle tedbir talep edilmesinin ve tedbir kararı verilebilmesinin yolu açılır. Yasanın amacının bu olmadığı açıktır.
Bu itibarla, somut olayda davalı şirketin merkezinin İzmir olup kesin yetki kuralının söz konusu olduğu nazara alındında davanın yetkisiz mahkemede açıldığı, yasal olarak davanın esası ile ilgili karar vermesi mümkün bulunmayan yetkisiz mahkemenin, HMK’nın 390/1 maddesi kapsamında asıl davanın görüldüğü mahkeme olarak kabul edilmesi ve giderek ihtiyati tedbir talebi hakkında bir karar vermesi mümkün olmadığından mahkemece, davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin mahkemenin yetkili olmaması nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmekte olduğundan resen nazara alınan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi ara kararın kaldırılarak yeniden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
I-) Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜNE, ilk derece mahkemesinin 15/08/2023 tarihli ara kararının KALDIRILMASINA, 6100 sayılı HMK m. 353/1-b-2 hükmü gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA, Buna göre;
1-) Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin mahkemenin yetkili olmaması nedeniyle USULDEN REDDİNE,
II-) İstinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davacı tarafa iadesine,
III-) İstinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek esas kararla birlikte dikkate alınmasına,
IV-) Kararın ilk derece mahkemesinde taraflara tebliğine,
dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-f hükmü gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
Üye
...
¸e-imzalıdır
Üye
...
¸e-imzalıdır
Katip
...
¸e-imzalıdır