Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/43 K.2025/114
T.C. BURSA BAM ... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ...- ...
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
... HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ...
KARAR NO : ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ...
ÜYE : ...
ÜYE : ...
KATİP : ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : ...
NUMARASI : ... Esas, ... Karar
DAVACI : ...
VEKİLİ : ...
DAVALI : ...
VEKİLİ : ...
DAVA : Ticaret Sicil Memurunun Kararına İtiraz
KARAR TARİHİ : ...
KARAR YAZIM TARİHİ : ...
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, marka patent işleri yapan ...Tic. Ltd. Şti. isimli firmada, kuruluşundan istifa beyanını sunmuş olduğu ...tarihinde kadar bir fiili görev aldığını, ... ... ayından beri de şirketin %25 payına sahip ortağı olduğunu, müvekkilinin haksız yere firmadan ve yasal haklarından uzaklaştırılmaya çalışıldığını, hakkında haksız yere suç duyurusunda bulunulduğunu, zorunlu sebepleri doğan müvekkilinin, şirket müdürlüğü sıfatından istifa ettiğini gerek şirket tüzel kişiliğine gerekse de şirketin diğer müdürü olan ... ...Noterliği ... tarih, ... Yevmiye Numaralı İhtarnamesi ile bildirildiğini, ayrıca ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne ... tarihinde başvurarak istifaya ilişkin gerekli tescil işlemlerinin yapılmasını talep ettiğini, Kurumun ise ... tarihli yazısı ile talebin reddine karar verdiğini,belirterek ... ... Ticaret Sicili Müdürlüğü'nün ... tarih, ...Sayılı kararının iptaline; müvekkilin ...tarihi itibari ile ...Ticaret Limited Şirketi münferiden temsile yetkili şirket müdürlüğü görevinden istifasının tesciline karar verilmesi, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili davaya cevap dilekçesi ile, davacı yanın, müdürlük görevi sona erdiği halde şirkete ilişkin işlemlerin tescilini talep etmesi ve kurumun verdiği karara karşı dava açma yetkisinin bulunmadığını, davanın husumet yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, ayrıca dava dışı ...Tic. Ltd. Şti.'nin şirketi temsile yetkili 3 adet müdürünün bulunduğunu, davacının ve diğer müdür ...in , şirket müdürlüğü görevinden istifa ettiğini şirket tüzel kişiliğine ve diğer müdür olan ...ihtar ettiğini ve akabinde Ticaret Sicili Müdürlüğüne dilekçe vererek şirket müdürlüğünden istifa ettiğini bildirdiğini, tescil işlemlerinin yapılmasını talep ettiğini, bunun üzerine Ticaret Sicili Müdürlüğü tarafından 06.09.2023 Tarihli ve 2023/9 sayılı karar ile davacının tescil talebinin "şirketin yönetim organında karar nisabının tamamen ortadan kalkması nedeniyle " tescil talebinin reddine karar verildiğini, bunun üzerine davacı yanın huzurdaki davayı ikame ettiğini, oysa müdürlerin seçimi gündemi ile Genel Kurul çağrı işlemlerinin yapılması ve Kanunda belirlenen karar nisabını haiz yeni müdürler seçildikten sonra buna ilişkin belgelerin müvekkili kuruma sunularak istifa işleminin tescilinin talep edilmesi gerekirken tüm bu sürece aykırı bir şekilde istifa işleminin tescili talebinin reddi yönünde verilen karar hukuka ve usule uygun nitelikte olduğunu, şirket tarafından davacının istifası sonrasında tescil talebinde bulunulmadığını, şirketin ve müdür Mehmet Çetin in tescile davet edildiğini ancak 30 günlük sürede kuruma başvuru yapılmadığını, Bunun üzerine müvekkili kurum tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile tescile davete icabet etmeme ve tescil talepli dava açıldığını, Ticaret Sicili Müdürlüğü tarafından Kanun, Yönetmelik ve Bakanlık genelgeleri doğrultusunda yapılması gereken tüm işlemlerin yapılmaya devam edildiğini ve dava açıldığını belirterek davacı yanın ikame etmiş olduğu haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden, sayın Mahkeme aksi kanaatte ise esasa girilerek esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece, "Davacının istifası tek taraflı varması muktazi nitelikte bir hukuki fiil olup, şirketle davacı arasındaki iç ilişki bakımından sonuç doğuracak olmasına rağmen dış ilişkide şirketin üçüncü kişilerle olan münasebetleri bakımından davacının bu talebinin de hukuksal yararının varlığı kabul edilebilir olsa da davacının, TTK’nın 34. ve 22. maddeleriyle düzenlenen sınırlayıcı hükümler çerçevesinde müdürlük görevinden istifasının ticaret siciline tescil ve ilanını isteyebilecek ilgililer arasında kabulü mümkün görülmediğinden (...Hukuk Dairesi, ...tarih, ...Esas, ...karar sayılı ilamı) bu yöndeki talebinin aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmiştir.
Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; İstifa tek taraflı bir irade beyanı olup limited şirketlerde istifa iradesinin vuku bulması için herhangi bir kabul veya onay işlemine gerek bulunmadığını, limited şirketlerde yönetim ve temsil organının müdür veya müdürlerden oluştuğunu, Müdür ataması yapılırken müdürün görev süresi şirket sözleşmesinde belirlenebildiği gibi müdürün genel kurul kararı ile de süresinden önce de görevden alınmasının mümkün olduğunu, Ancak, müdürün istifa etmesi yoluyla müdürlük sıfatını sona erdirmesi her zaman mümkün olan bir işlem olduğunu, istifanın bir şarta bağlandığı hususunun kanunda düzenlenmediğini, Limited şirketlerde, en az bir ortağın müdür olması zorunluluğu getirilmiş olup müvekkilinin yanı sıra diğer müdür ...in de şirketin ortaklarından olduğunu, Müvekkilinin istifası ile şirketin organsız kalması söz konusu olmayıp şirketin varlığında herhangi bir zarar meydana gelmediğini, İstifaya ilişkin beyanın tescil işleminin sadece üçüncü kişilerin menfaatlerini zarar görmemesi adına yerine getirilmesi gereken bir işlem olup sicil müdürlüğünün yetkisini aşarak esas incelemesi yapması ve talebin yerindeliğini denetlemesinin yetki ve görev gasbı olduğunu, Sicil müdürlüğü tescili istenilen hususun şartlarını araştırmakla yükümlü olup Bu sebeplerle davalı kurum tarafından verilen tescil talebinin ret kararının yerinde olmadığını, Yargıtay Kararlarına göre de şirket müdürlerinden birinin istifa etmesine rağmen, şirketin buna ilişkin tescil başvurusunda bulunmamasının hakkın kötüye kullanımı teşkil ettiğini, mahkemenin lafzi yorum ile gerekli inceleme ve değerlendirmeyi yapmadan ,olayın özellikleri de dikkate alınmadan red kararı vermesinin adil yargılanma hakkının ihlali niteliğinde olduğunu, belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Dava, ...Ticaret Sicil Müdürlüğünün ...tarihli ve ...sayılı kararının iptali ve müdürlük görevinden istifasının tescili istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince, davanın aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olup, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacının dava dışı, ... LTD. ŞTİ'nin 95 pay adedi ile ortak olduğu, ...münferiden temsile yetkili müdürler olduğu, davacının şirket müdürlüğünden istifa ettiğini gerek şirket tüzel kişiliğine gerekse de şirketin diğer müdürü olan ......Noterliği ...tarih, ...Yevmiye Numaralı İhtarnamesi ile bildirildiği, davacı tarafça ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne ...tarihinde istifaya ilişkin gerekli tescil işlemlerinin yapılması hususunda müracat ettiği , davalı ... Ticaret Sicili Müdürlüğü tarafından ... tarih,... sayılı kararı ile davacının talebinin TTK nun 31,32,34 616,617,623 ile Ticaret Sicil Yönetmeliğinin 27,29 ve 30. Maddelerine aykırılıktan reddine karar verildiği, davacı tarafça bu kararın iptali ile, davacının 04.08.2023 tarihi itibari ile ...Ticaret Limited Şirketini münferiden temsile yetkili şirket müdürlüğü görevinden istifasının tesciline karar verilmesi talebi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından şirkete ve şirket müdürü ...TTK nun 33 ve Yönetmeliğin 36. Maddeleri gereğince istifanameye istinaden şirket müdürlerinin görevini sona erdirme tescilinin yaptırılması hususunda tescile davet yapıldığı, ancak 30 günlük sürede kuruma başvuru yapılmadığından ... Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile tescile davete icabet etmeme ve tescil talepli dava açıldığı anlaşılmıştır.
Dava, davalı Ticaret Sicil Müdürlüğünün, davacının müdürlük görevinin sona erdiğinin tesciline ilişkin talebin reddine dair verilen kararının iptaline ve davacının müdürlük görevinden istifasının tesciline karar verilmesi talebine ilişkindir.
6102 sayılı Kanun'un 34 üncü maddesine göre ticaret sicil memurluğu kararlarına karşı ancak ilgililer dava açabilecek olup bu ilgililerin kimler olduğu ise Ticaret Sicil Yönetmeliğin 22. ve Ticaret Sicil Tüzüğünün 31. maddelerinde gösterilmiştir. Anılan hükümlere göre tacir tüzel kişi ise onun yetkili organları veya temsilcileri ilgili sıfatına sahiptir.
Somut olayda, davacının davalı Ticaret Sicil Müdürlüğünün tescil ve ilan işlemine konu limited şirketin ortağı olduğu ancak münferit temsile yetkili müdürü iken bu görevinden istifa ettiği ve bu iradesini dava dışı şirkete ve şirketin müdürüne bildirdiği sabittir. ...Hukuk Dairesinin ... Esas, ... karar sayılı kararında da belirtildiği üzere; davacının istifasının tek taraflı varması muktazi nitelikte bir hukuki fiil olup, şirketle davacı arasındaki iç ilişki bakımından sonuç doğuracak olmasına rağmen dış ilişkide şirketin üçüncü kişilerle olan münasebetleri bakımından davacının bu talebinin de hukuksal yararının varlığı kabul edilebilir olsa da davacının, TTK’nın 34. ve 22. maddeleriyle düzenlenen sınırlayıcı hükümler çerçevesinde müdürlük görevinden istifasının ticaret siciline tescil ve ilanını isteyebilecek ilgililer arasında kabulü mümkün görülmediğinden mahkemece davanın aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.
Bununla birlikte; Davacı vekili dosya dairemizde istinaf incelemesinde iken gönderdiği ... tarihli dilekçe ile Müvekkilinin istifasının ticaret siciline tescil edildiğini, bu sebeple davanın konusuz kaldığından, dosyadaki talepleri ile ilgili olarak karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesini talep ettiklerini bildirmiştir.
Dosya içine alınan ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... sayılı kararı ile ... Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından davalı ... Tic.Lt.Şti aleyhine açılan " davanın kabulüne karar verilerek davalı şirket müdürleri ...in müdürlükten istifalarının ...Ticaret Sicil Müdürlüğünce Tesciline "karar verildiği, verilen kararın ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmış, yine dosya içine alınan Ticaret Sicil Gazetesinin ...tarihli ...sayılı ...nolu sayfasında, daha önce müdür görevi olan ...ve ...önceki bu görevinin sona erdiğinin tescil edildiği anlaşılmıştır.
Buna göre eldeki davanın konusunun kalmadığı bu suretle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, Dairemizce yapılan değerlendirmede; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına, davanın konusu kalmadığından konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesine, mahkemece davada davacının aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği, davada haklılık durumuna göre yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
I-)Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile;
II-.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih, ... Esas, ... sayılı kararının KALDIRILMASINA, kaldırılan karar yerine geçmek üzere yeniden HÜKÜM TESİSİ İLE,
1-Davanın konusu kalmadığından konusu kalmayan davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli olan 615,40 TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55 TL harcın davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-HMK' nun 333. maddesi uyarınca kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı yana iadesine,
III-)İstinaf Yargılaması ve Harç Yönünden;
1-İstinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine,
2-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
3-Kararın tebliği ve harç işlemlerinin Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,
Dair dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, karar tebliğinden itibaren 2 hafta içinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi...
......
Başkan
...
e-imza
.....
Üye -...
e-imza
.....
Üye
...
e-imza
.....
Katip
...
e-imza