Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/3157 K.2025/4319

3. Hukuk Dairesi         2025/3157 E.  ,  2025/4319 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/449 E., 2022/541 K.
Mahkemece verilen tashih kararı asıl davada davacı/ birleşen davada davalı vekili tarafından duruşma talepli olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, duruşma talebinin kararın niteliği itibariyle reddine temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Asıl davada davacı vekili; ... Vakfından hayrat ve eski eser nitelikli ... Vakıf ... Hastanesinin müvekkili kurum tarafından işletilmekte ve giderleri her yıl Bütçe Kanunu ile ayrılan ödenekten karşılanmaktayken, hastanenin işletilmesinin Bakanlar Kurulu kararı uyarınca davalı ile imzalanan protokol gereği Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğüne, 5283 sayılı Kanun ile de Sağlık Bakanlığına devredildiğini, 20.02.2005 tarihinden itibaren Bakanlık tarafından işletilen Hastanenin anılan Kanun kapsamında olmaması nedeni ile tekrar 17.08.2006 tarihinde müvekkilleri tarafından devralındığını, bu Kanun nedeniyle protokolün sona erdiğini ancak 10.08.2000 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile onaylanan protokol hükümlerine göre Sigortalar Genel Müdürlüğünün üstlenmiş olduğu edimleri yerine getirmediğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, ödenmeyen 1.999.635,57 USD tahsis bedelinin ödenmesi gereken tarihteki Merkez Bankası döviz satış kuru karşılığı Türk Lirası tutarı, güçlendirme projesi için ödenen 84.000,00 TL, hastanenin restorasyon, mekanik ve elektrik tesisat projeleri için ödenen 82.500,00 TL, proje çizimi için ödenen 5.949.000,00 TL, onarım harcamaları için yapılan 829.188,35 TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, 02.07.2014 tarihli dilekçesi ile tahsis bedeline ilişkin talebini 2.170.303,09 USD' ye yükseltmiştir.
2. Birleşen davada davacı vekili; İstanbul ... Vakıf ... Hastanesinin 10.08.2000 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile onaylanan protokole istinaden 13.01.2001 tarihinde teslim alındığını, 29.01.2001 tarihinden itibaren hastanede hizmet verilmeye başlandığını ancak davalının protokol hükümlerine aykırı davranarak hastanenin market, çiçekçi ve otopark bölümlerini teslim etmediğini, bu sebeple tahsis bedellerinin teslim edilmeyen bölümler dikkate alınarak ödendiğini, davalıya borçlu olmadıkları gibi alacağı bulunduğunu ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 2.107.283,94 TL’nin tahsil tarihine kadar işleyecek reeskont faiz ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
II. CEVAP
1.Asıl davada davalı vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Birleşen davada davalı vekili; kantinin tahliye edilmemesi nedeniyle devrinin gerçekleştirilemediğini, çiçekçi bölümünün ise kiraya verilmediğini, kaba inşaat halinde bulunduğunu, bu sebeple teslime ilişkin ayrıca bir işlem yapılamadığını, davacı kurum geç ödemelerde bulunduğundan dolar kurunda meydana gelen değişiklikler nedeniyle talepte bulunamayacağını, üç yıl içerisinde bakım ve onarımların yapılması gerekirken bu taahhüdün yerine getirilmediğini, davanın zamanaşımına uğradığını savunarak, birleşen davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemece Dairenin 20.05.2021 tarihli bozma ilamına uyularak verilen 29.12.2022 tarihli kararıyla "Mahkememiz asıl dosyası üzerinden açılan davada, 1-Davacı tarafın dava dilekçesinde talep etmiş olduğu ilk tahsis bedeli talebi yönünden açmış olduğu davanın REDDİNE, 2-Davacı tarafın, fakir ve garip hastaların ilaç, protez, ortez ve benzerleri için talep etmiş olduğu 3.161.499.784 TL miktarın, dava tarihi olan 23.11.2006 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak, davacı tarafa VERİLMESİNE, 3-Davacı tarafın güçlendirme projesi, resterasyon, mekanik ve elektrik projeleri, binaların ıslak hacimleri ile kalorifer tesisatı onarımı ve ayrıca onarım işi nedeniyle açmış olduğu davanın kısmen KABUL ve kısmen REDDİ ile, Davacı tarafın talep etmiş olduğu 84.000 TL + 82.500 TL + 829.188,35 TL + 2.583.275,66 TL miktarın, 20.02.2005 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak, davacı tarafa VERİLMESİNE, Davacı tarafın fazlaya ilişkin isteminin REDDİNE, (...)Mahkememiz dosyası ile birleşen Ankara 17.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/85 esas ve 2012/17 karar sayılı dosyası üzerinden açılan davanın kısmen KABUL ve kısmen REDDİ ile, Davacı tarafın talep etmiş olduğu 308.106,25 TL + 102.275,27 TL + 481.240,39 TL miktarın, (belirtilen miktarın 308.106.25 TL kısmına 13.01.2005 tarihinden, 102.275,27 TL + 481.240,39 TL kısmına ise 20.02.2005 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 1.maddesi gereğince yasal faiz işletilmesi kaydı ile) davalı taraftan alınarak, davacı tarafa VERİLMESİNE, Davacı tarafın fazlaya ilişkin isteminin REDDİNE," karar verilmiştir.
Hükmün taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairenin 10.01.2024 tarihli ilamıyla asıl ve birleşen davada davacıların tüm asıl davada davalının sair temyiz itirazlarının reddine asıl davada verilen hükmün vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanmasına karar verilmiş; Dairenin 09.01.2025 tarihli ilamıyla taraf vekillerinin karar düzeltme talepleri reddedilmiştir.
Asıl davada feri müdahil birleşen davada davacı vekili, 12.05.2025 tarihli dilekçesiyle hükümdeki madde hatanın düzeltilmesini talep etmiştir.
IV. TASHİH KARARI
Mahkemece 24.06.2025 tarihinde dosya üzerinden, 27.10.2022 havale tarihli bilirkişi VI. ek raporu ile Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 09.01.2025 tarih, 2024/2015 esas ve 2025/166 karar sayılı ilamı içeriğinden hatalı yazıldığının anlaşıldığı gerekçesiyle hüküm fıkrasının A bendinin 2.maddesinde yer alan "3.161.499.784 TL" sayısının "3.161.499,78 TL" olarak tashih edilmesine karar verilmiş, bu karar asıl davada davacı birleşen davada davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Asıl davada davacı birleşen davada davalı vekili, mahkemenin önce taraflara davetiye çıkartması davete rağmen gelmemeleri üzerine dosya üzerinden karar vermesi gerekirken taraflara davetiye çıkartmadan karar verdiğini, tashih ile gerekçe ile hüküm arasında çelişki oluştuğunu, kararın tahsis edilmediğini hükmün tamamen bir taraf aleyhine olacak şekilde değiştirildiğini, bilirkişi raporunda 3.161.499.784,00 TL olarak hesaplama yapıldığını ve hükmün ilk halinin buna uygun olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Temyiz incelemesinin konusunu temyiz ve karar düzeltme aşamasından geçerek kesinleşen mahkeme kararı hakkındaki 24.05.2025 tarihli tashih şerhi oluşturmaktadır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Hükmün Tashihi başlıklı 304.maddesine göre: "(1) Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir. Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez. Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir. (2) Tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir".
Somut olayda, hüküm taraflara tebliğ edildiğine göre tashih talebi hakkında taraflar dinlendikten sonra ya da davete rağmen tarafların gelmemesi halinde dosya üzerinden karar verilmesi gerekirken taraflara davetiye çıkartılmaksızın doğrudan dosya üzerinden karar verilmiş olması belirtilen emredici usul hükmüne aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan 24.06.2025 tarihli tashih şerhi kararının HMK'nın Geçici 3. maddesi atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428.maddesi gereği BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine,
Dosyanın kararı veren Mahkemeye gönderilmesine,
1086 sayılı Kanunun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
25.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.