Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/1642 K.2025/1192

6. Hukuk Dairesi         2024/1642 E.  ,  2025/1192 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi
EK KARAR TARİHİ : 09.03.2022
SAYISI : 2022/349 E., 2024/162 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 18. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/212 E., 2021/486 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Asıl ve birleşen davada davacılar vekili dava dilekçesinde; davalılardan yüklenici ... ile müvekkilleri arasında Ankara 1. Noterliği'nin 18.04.2005 tarih ve Yevmiye numaralı Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi yapıldığını, bilahare Ankara 1. Noterliği’nin 10.02.2006 tarihli ve yevmiye numaralı ek sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşme ile mülkiyeti müvekkillerine ait Ankara ili, Keçiören ilçesi, , ada 5, 6, 7, 9, 10, 11, 12 no'lu parseller üzerine inşaatlar yapılmasının kararlaştırıldığını, müteahhit tarafından inşa edilecek olan 7 blokun tamamlanması ve işin teslimi için kat karşılığı inşaat sözleşmesinin inşaatın bitim süresini düzenleyen "İnşaatın Bitim Süresi" bölümünde; 5, 6, 11, 12 sıra numaralı parsellerdeki inşaatların 31.12.2006 tarihinde, 7, 9 ve 10 no'lu parseller üzerinde yapılacak inşaatların ise 31.05.2008 tarihinde bitirilip teslim edileceğinin kabul edildiğini, yüklenicinin işe başladığını, 5 parsel, 6 parsel, 7 parsel, 11 numaralı parseller üzerine bir takım inşaatlar yaptığını, 9, 10 ve 12 parseller için ise hiçbir şekilde inşaata başlamadığını, yüklenici tarafından yapılan inşaatlardan 5, 6, 11 numaralı parseller üzerinekilerin belediye tarafından yıkıldığını, sadece 7 parsel üzerinde bir yapının bulunduğunu, işin süresinin çoktan dolduğunu, yüklenici tarafından ödenmesi gereken yapı denetim bedelleri ödenmediğinden yapı denetim firması tarafından açılan davalarda müvekkillerinin yapı denetim bedelini ödemek durumunda kaldıklarını, imalatın seviyesi, yapılan imalatın büyük bir kısmının belediye tarafından yıkılmış olması ve özellikle yüklenicinin alacaklıları tarafından açılan davada verilen Yargıtay kararı dikkate alındığında, müvekkillerinin sözleşmenin geriye etkili olarak feshi isteminin haklı olduğunu, davalılar ... ve ...'in sözleşmeye uygun olarak kurulan kat irtifakının iptali istendiğinden bu kişilere de husumet yöneltmek gerektiğini, bu kişilere ve avans niteliğinde bağımsız bölümleri satın alan diğer 3. kişilere karşı tapu iptali ve tescil davası açma ve sair haklarını saklı tuttuklarını belirterek; Ankara 1. Noterliği'nin 18.04.2005 tarihli ve evmiye numaralı kat karşılığı inşaat sözleşmesi ve Ankara 1. Noterliği'nin 10.02.2006 tarih ve numaralı ek sözleşmesinin geriye etkili olarak feshini, Ankara ili, Keçiören ilçesi, , 30985 ada, 5 ve 11 parsel sayılı taşınmazlar üzerine kurulan kat irtifakının terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin kat irtifakını davacılardan aldığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin kat irtifakını yapılan iş karşılığı aldığını, kendisinin dava ile ilgili olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.
3.Davalı ... davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile birleşen dosyanın taraf teşkilini sağlamaya yönelik olduğundan tek bir hüküm kurulduğu, yüklenicinin sözleşmeye, projeye, fen ve sanat kurallarına uygun olarak edimini yerine getirmediği, yüklenicinin inşaatı terk etmesi ve inşaatın tamamlanma oranı itibariyle süre verilmesinin sonucu değiştirmeyeceği, bu nedenle yüklenicinin temerrüde düştüğünün sabit olduğu, davalı yüklenici temerrüde düşmüş olup, arsa maliki/mirasçısı olan davacıların sözleşmeden dönme hakkına sahip olduğu, davalı yüklenicinin edimini yerine getirmediği, kendisine bırakılması gereken dava konusu bağımsız bölümlerin mülkiyetine hak kazanmadığı, bu nedenle arsa maliklerince davalı yüklenici adına yapılan devirlerin de hukuken geçerli olmadığı, kat karşılığı yapılmakta olan bir inşaattan yükleniciye ait bağımsız bölümleri satın alan 3. kişiler yada onun temlik yaptığı kişilerden pay edinen kişilerin kural olarak arsanın yükleniciye ait olmadığını, yüklenicinin sözleşmedeki yükümlülüğünü yerine getirmediği taktirde sözleşmenin feshedilebileceğini, gayrimenkulün tapusunun da iptal edilerek ilk sahibine iade edilebileceğini bilmeleri gerektiği, yüklenici edimini ifa etmediğinden imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmelerine istinaden tesis edilmiş kat irtifaklarının da geçersiz olduğu, davacıların yükleniciye isabet eden 30985 ada 5 parsel üzerindeki 3 ve 6 no'lu bağımsız bölümleri satın alan kişiler yönünden tapu iptali ve tescil davası açma haklarını saklı tutup 5 ve 11 no'lu parsel üzerindeki kat irtifakının terkinini talep ettikleri gerekçesiyle, davacıların sözleşmenin geriye etkili olarak feshi isteminin kabulüne ve taleple bağlı kalınarak 5 ve 11 no'lu parseller üzerindeki kat irtifakının terkinine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ...'nun istinaf başvurusunun esastan reddine, davalılar ... ve ...istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına; tapu kayıtlarına ilişkin yapılan incelemede görüldüğü üzere kat irtifakının terkini istenilen 30985 ada 5 ve 11 parseller üzerindeki kat irtifaklarına konu bağımsız bölümlerde icrai haciz şerhleri bulunduğu, bu şerh sahiplerinin muvafakati olmadan taşınmazlar üzerinde kurulmuş bulunan kat irtifaklarının terkin edilemeyeceği, bu durumda kat irtifakının terkini talep edilen taşınmazlarda bağımsız bölümlerde icrai haciz gibi şahsi hakkı bulunanların davada bulunmaları gerekip, hak sahiplerinin davada taraf olarak gösterilmemiş olmaları, sonradan bu hak sahiplerinin davaya taraf olarak da katılamayacakları gerekçesiyle yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle, davacılar arsa sahipleri yada murisleri ile davalı ... arasında imzalanan Ankara 1. Noterliği'nin 18.04.2005 tarih ve yevmiye no'lu Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Daire Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ile aynı Noterliğin 10.02.2006 tarih ve 02306 yevmiye nolu Düzenleme Şeklinde Ek Sözleşmesi'nin geriye etkili olarak feshine, taraflar arasındaki sözleşmelere konu taşınmazlardan 30985 ada, 5 parsel ve 30985 ada, 11 parsel üzerinde kurulmuş olan kat irtifaklarının terkinine ilişkin talebin reddine karar vermiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davacıların eksik harç ödediğini, belediye tarafından yıkılan 5 ve 11 parseller hakkında kimin kusurlu olduğunun araştırılmadığını, mahkemece eksik araştırma yapıldığını beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan sözleşmenin geriye etkili feshi ve kat irtifakının iptali istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı ... vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ...'ya yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
24.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.