Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/392 K.2025/563

6. Hukuk Dairesi         2024/392 E.  ,  2025/563 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1298 E., 2023/1213 K.
DAVACILAR : 1- ... 2- ... vekilleri Avukat .. ...
DAVALILAR : 1- ... 2- ... vekilleri Avukat ...
Tülek 3- ... vekili Avukat ...
4- ...
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/241 E., 2022/282 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri ile davalı ... tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılar ile davalılardan ... arasında 06.08.2010 tarihli noterde düzenleme şeklinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ile Konya ili, ... ilçesi, ... mevkiinde kain tapunun 143 ada, 16 parsel sırasında kayıtlı taşınmazın %25 hissesini arsa sahipleri uhdesinde bırakarak %75 hissesini ise davalı yüklenici ...’a devrettiklerini, taşınmazın ifraz işleri yapıldıktan sonra yapılacak inşaatta dairelerin yerlerinin karşılıklı olarak belirleneceğini, taşınmazın imar işlemleri sonucu ifraz edilerek 1048 ada, 50 parsel, 1058 ada, 51 parsel, 1058 ada, 52 parsel, 1050 ada, 54 parsel, 1049 ada, 55 parsel, 1059 ada, 56 parsel, 1057 ada, 57 parsel, 1058 ada, 58 parsel, 1052 ada, 59 parsel olarak parçalara ayrıldığını, davacıların dava konusu 1058 ada, 51 parsel sayılı taşınmazda 1/8 oranında paydaş olduğunu, davalı yüklenicinin sözleşmeye göre 30 Mart 2011 tarihinde başlayıp davacı arsa sahiplerine dairelerinin üç yıl içinde teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, davalı yüklenicinin dava konusu 1058 ada, 51 parsel sayılı taşınmazda yaklaşık on bir yıldır herhangi bir inşaat yapmadığını, davalı yüklenicinin bu taşınmazda adına kayıtlı payı diğer davalılara sattığını ileri sürerek dava konusu 1058 ada, 51 parsel sayılı taşınmazda davalılar ...’e ait 1/8 hissenin, Abdulhalik Nergiz’e ait 3/8 hissenin ve ...’e ait 1/4 hissenin tapu iptali ile müvekkilleri adına kayıt ve tesciline, olmadığı takdirde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı yüklenici ..., davaya cevap vermemiş, duruşmada alınan beyanında; dava konusu edilen taşınmazın yaklaşık 38.000 m²'lik bir yer olduğunu, davacılarla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yaptığını ve buna göre kat ittifakı kurularak dairelerini teslim edeceğini, daha sonrasında belediye tarafından taşınmazın iç göl niteliğine sahip olduğu söylenilerek ruhsat verilmeyince bu davanın açıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2. Davalılar ... ve ...vekili cevap dilekçesinde; davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığını, zamanaşımına uğradığını, müvekkillerinin dava konusu taşınmazdaki hisselerini davalı ...'dan almadıklarını,... ve ... isimli şahıslardan satın aldıklarını, müvekkillerinin her ikisinin de iyiniyetli olarak taşınmazdaki haklarını iktisap ettiklerini savunarak davanın reddini istemiştir.
3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ile davalı ... arasındaki ticari ilişki nedeniyle dava konusu taşınmazdaki payın davalı ...'dan bedelini ödeyerek satın aldığını, satın alma tarihi itibariyle tapuda herhangi bir şerh yahut tedbir bulunmadığını, müvekkilinin dava konusu payı 2015 yılında devraldığını aradan yedi yıl geçtikten sonra eldeki davanın açıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların yüklenici ile gerçekleştirdiği sözleşme doğrultusunda iyiniyetli üçüncü ve dördüncü kişi konumunda bulunan davalılar ..., ...ve ...'e ait taşınmaz hisselerinin tapu iptalini ve tescilini isteyemeyecekleri, iyi niyetli üçüncü kişi olan davalılardan davacıların alacak talebinde de bulunamayacağı, davalı yüklenici...'ın tapu maliki olmadığı, tapu iptali ve tescili davalarının kayıt maliki ya da maliklerine karşı açılabileceği, davacıların alacak istemine ilişkin olarak iş bu davada halen geçerli olan davalı yüklenici ... ile yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi talebi olmadığı, fesih isteminde bulunulmadan davacılar tarafından yüklenici aleyhine alacak isteminde bulunulamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı arsa sahipleri ile davalı yüklenici arasında yapılan arsa payı karşılığı inşat sözleşmesine konu Konya ili, ... ilçesi, ... mevkiinde kain tapunun 143 ada, 16 parsel sırasında kayıtlı taşınmazın imar uyuglaması sonucunda birden fazla taşınmaza ifraz edildiği, her bir bağımsız bölüme ayrı ayrı inşaat yapılarak yapı kullanma izinleri alındığı, bu bakımdan sözleşmenin her bir bağımsız parsel yönünden ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği, sözleşmedeki paylaşım başlıklı 3. maddesine göre davalı yüklenicinin yapacağı inşaatta %25 oranında bağımsız bölümlerin arsa sahiplerine ait olacağı, bu hükmün her bir taşınmaza yapılacak inşaat yönünden ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği, ifraz sonucu oluşan dava konusu 51 parsel taşınmazda davalı yüklenicinin sözleşmede kararlaştırılan teslim süresi içerisinde herhangi bir inşaat yapmadığı ve bu nedenle temerrüde düştüğü, bu bağlamda sözleşme kapsamında avans olarak kendisine devredilen bu parselde arsa paylarını iade etmesi gerektiği, yukarıda izah edildiği üzere yüklenicinin temerrüdü nedeniyle sözleşmenin geriye etkili feshi halinde arsa sahiplerinin 51 parselde yükleniciye temlik ettiği payların iade edilmesi gerektiği ve bu durumda TMK'nın 1023. maddesindeki iyiniyet iddiasının dinlenemeyeceği gerekçesiyle istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmek suretiyle, davanın kabulü ile davacılar ile davalı ... arasında düzenlenen... Noterliği'nin 06.08.2010 tarih ve 06804 yevmiye numaralı Düzenleme Şeklinde Kat Karşılığı Daire Yapım Sözleşmesinin Konya ili, ... ilçesi, ..., 1058 ada, 51 parsel yönünden geriye etkili olarak feshine, dava konusu Konya ili, ... ilçesi, ..., 1058 ada, 51 parsel sayılı taşınmazın davalı ... adına kayıtlı olan 1/8 hissesinin, davalı ... adına kayıtlı olan 3/8 hissenin ve davalı ... adına kayıtlı olan 1/4 hissenin tapu kaydının iptali ile eşit hisselerle davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davaya konu parsel yönünden müstakil bir arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunmadığını, müvekkilinin yükleniciden devraldığı taşınmaz üzerinde tedbir bulunmadığını, kötü niyetli olmadığını, talep sonucunun aşıldığını beyan etmektedir.
2. Davalı ... ve ...vekili temyiz dilekçesinde; davaya konu parsel yönünden müstakil bir arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunmadığını, talep sonucunun aşıldığını müvekkilinin yükleniciden devraldığı taşınmaz üzerinde tedbir bulunmadığını, dava konusu hisseleri yükleniciden satın almadıklarını, iyiniyetli olduklarını beyan etmektedir.
3. Davalı yüklenici asil ... temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmaz iç göl ve artık parsel olduğundan projeye onay alınamayıp belediyeden ruhsat verilemediğini, gecikmenin müteahhitten kaynaklanmadığını, belediye ile ilgili başvurularının devam ettiğini, geriye etkili fesih kararının hukuka aykırı olduğunu beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptal tescil olmadığı taktirde bedelin tahsili istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalılar vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,
Fazla yatırılan harcın istek halinde davalı ...'a iadesine,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalılar ......ve ...'e yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.