Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/3372 K.2025/398

6. Hukuk Dairesi         2023/3372 E.  ,  2025/398 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/68 E., 2023/1439 K.
DAVACI-BİRLEŞEN
DAVALARDA DAVALI : ...nşaat Elektrik ve San. Tic. Ltd. Şti vekili Avukat ...
DAVALI-BİRLEŞEN
DAVALARDA DAVACI : ... vekili Avukat ...
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kars 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/47 E., 2022/285 K.- Birleşen Dava 2019/259 E., 2019/260 E.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı-birleşen davalarda davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
1. Asıl davada davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında... Cami ve ... Cami Aydınlatma ve Çevre düzenlemesi yapım işine ilişkin 24.08.2015 tarihinde sözleşme imzalandığını, işin yapılacağı alan sit alanı içerisinde olup bu sahada başka restorasyon işleri de yapıldığından işin bir bütün olarak yürütülmesi ve belirtilen sürede tamamlanmasının mümkün olmadığını, idare tarafından müvekkili şirkete ek süre verildiğini, 17.07.2017 tarihinde müvekkili şirketin işin bitimine dair dilekçe verdiğini, sözleşme konusu işlerin %100'ünün tamamlandığını, eksik yapılan işler bulunmadığını, sadece kullanımdan kaynaklı meydana gelen tadilat gerektiren işlerin idare tarafından yapılmamış olarak değerlendirildiğini, davalı idarece 17.01.2018 tarihli noter ihtarnamesinde 5 gün içerisinde iş bitirilmez ise sözleşmenin fesih edileceğinin ihtar edildiğini, akabinde 31.01.2018 tarihli yazısı ile sözleşmenin fesih edildiğinin ve teminatın gelir kaydedildiğinin bildirdiğini, müvekkilinin ödenmeyen ve yapılan işler bedelinin 487.000,00 TL olduğunu ileri sürerek bakiye 487.000,00 TL alacağın avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, sözleşmenin haksız olarak fesih edildiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/259 E. sayılı dosyada davacı iş sahibi vekili dava dilekçesinde; iş artışlarına ilişkin ek kesin teminat tutarları, ihale kararlarına ait ve sözleşmeye ait damga vergisi tutarları ve kesin teminat mektubunun fesih tarihine güncellenmesinden kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlattıkları icra takibine davalı yüklenici tarafından haksız olarak itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
3. Birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/260 E. sayılı dosyada davacı iş sahibi vekili dava dilekçesinde; gelir vergisi, damga vergisi, gecikme cezası, fesih nesafet bedeli, teknik personel gecikme cezası, hak edişlerden alınan emanet tutarı kalemlerinden kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlattıkları icra takibine davalı yüklenici tarafından haksız olarak itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Asıl davada davalı iş sahibi vekili cevap dilekçesinde; kontrol mühendisi tespit raporunda belirtilen eksiklikler giderilmediğinden müvekkili idarece 17.01.2018 tarihli noter ihtarnamesi ile söz konusu raporda belirtilen eksikliklerin 5 takvim günü içerisinde tamamlanarak geçici kabule hazır hale getirilmesinin istendiğini, ihtar konusu eksiklikler davacı tarafından giderilmemiş olduğundan 29.01.2018 tarihli fesih onay kararı ile sözleşmenin feshedildiğini, müvekkili idarenin davacı firmadan alacağının bulunduğunu, yapılan fesih işleminin hukuka ve usule uygun olduğunu, engelli merdivenlerinin imalatının uygun olmadığı gibi peyzaj işlemlerinde çim imalatlarının da projeye uygun olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2. Birleşen davalarda davalı yüklenici vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirket ile davacı idare arasında çevre düzenlemesi işi kapsamında imzalanan sözleşme gereğince müvekkili şirketin yükümlülüklerini yerine getirdiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, asıl davada; hükme esas alınan bilirkişi raporundaki tespitler ve dosya kapsamına göre fesihte her iki tarafın kusurlu olduğu, yüklenici tarafından fesihte kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın hak ettiği iş bedelini isteyebileceğinden bilirkişi raporu uyarınca seviye tespit tutanağında tespit edilen eksik imalatlar için işin sözleşme bedeli üzerinden nefaset kesintisi yapılması suretiyle yüklenicinin 314.769,71 TL bakiye iş bedeli yönünden asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davalarda; fesihte her iki tarafın kusurlu olduğu kabul edildiğinden gecikme nedenli cezai şart istenmesi ve iş sahibi tarafından teminat mektubunun irat kaydedilmesi mümkün olmayıp sözleşme masraflarının istenebileceği, bu itibarla hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, birleşen 2019/259 Esas sayılı dosya yönünden damga vergisi ve sözleşme vergisine ilişkin işlemiş faizi ile birlikte toplam 6.594,22 TL, birleşen 2019/260 Esas sayılı dosya yönünden gelir ve damga vergisine ilişkin işlemiş faizi ile birlikte toplam 2.667,45 TL alacağın bulunduğu anlaşılmakla her iki birleşen dosya yönünden itirazın kısmen iptaline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı-birleşen davalarda davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı-birleşen davalarda davacı vekili temyiz dilekçesinde; bilirkişi heyetinin seviye tespit tutanağını rakamsal olarak hatalı incelediğini, yüklenicinin fen adamı sıfatıyla iş programını yapmakla ve bu programı yaparken verilen süre uzatımlarını da dikkate alarak işini geciktirmeyecek şekilde gerekli tüm önlemleri alarak çalışmakla mükellef olduğunu, kontrol teşkilatı tespit raporlarından da anlaşılacağı üzere işin başından beri yükleniciye benzer eksikliklerin tebliğ edildiğini ve bu eksikliklerin fesih tutanağında da yer aldığını, nefaset bedeli veya ilgili imalatların bedeli yükleniciden kesilmek suretiyle işin bu şekliyle kabulünin mümkün olmadığını, feshin haksız olduğu yönündeki raporu kabul etmediklerini, birleşen davalar yönünden sadece sözleşme masraflarına hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin dikkate alınmadığını beyan ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Asıl dava taraflar arasındaki eser sözleşmesinin idare tarafından haksız feshedildiğinin tespiti, bakiye iş bedelinin tahsili, birleşen davalar sözleşmenin haklı ve geçerli feshedildiği iddiasıyla sözleşme masraflarından, teminat mektuplarından ve gecikme nedenli cezai şarttan kaynaklı alacağın tahsili istemiyle başlatılan icra takiplerine vaki itirazın iptaline istemine ilişkindir.
1-Birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/259 E. sayılı davaya yönelik temyiz itirazları yönünden; miktar veya değeri temyiz kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması halinde anılan Kanun'un 366. maddesi atfı ile aynı Kanun'un 352/1-b maddesi hükmü uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. Dosya içeriğine göre, Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/259 E. sayılı dosyasında reddedilen ve davacı tarafça temyize konu edilen miktar 69.651,52 TL'dir. Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL'nin altında kalmaktadır.
2-Asıl dava ve birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/260 E. sayılı davaya yönelik temyiz itirazları yönünden;
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun, davalı-birleşen davada davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1-Birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/259 E. sayılı dava yönünden davacı vekilinin temyiz dilekçesinin miktar itibariyle REDDİNE,
2-Asıl dava ve Birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/260 E. Sayılı dava yönünden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,
Birleşen Kars 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/259 E. sayılı dosyası yönünden peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
06.02.2025 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.