Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/2693 K.2025/5009

7. Hukuk Dairesi         2025/2693 E.  ,  2025/5009 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/3117 E., 2025/81 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Suruç 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/927 E., 2023/1615 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin maliki olduğu 1 03... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesine "6200 sayılı Kanun'un Ek 9. maddesi gereğince arazi toplulaştırma kapsamındadır. (Şablon:6200 sayılı Kanun'un Ek 9. Maddesine göre toplulaştırma belirtmesi)" belirtmesinin yazılmasının, dava konusu taşınmazın toplulaştırma sahası içerisinde olmayıp imar sahasında bulunan ve arsa vasfında olan bir taşınmaz olması nedeniyle mevzuata aykırı olduğunu, müvekkilinin mülkiyet hakkını kısıtladığını belirterek, söz konusu belirtmenin taşınmazın tapu kaydından terkinine karar verilmesini talep etmiştir.
II.CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum tarafından tapu müdürlüğüne yazılan 05.10.2023 tarihli yazıyla davaya konu belirtmenin terkininin istendiğini, bu yazının yazılmasının ardından bir hafta içerisinde 157 adet dava açıldığını, davacıların müvekkili kuruma başvurmadan bu davayı açtıklarını, davacıların kötüniyetli olduklarını beyan ederek, davaya konu belirtme kaldırılmış ise davanın reddine, yargılama sırasında kaldırılması durumunda ise dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini istemiştir.
III.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla davaya konu belirtmenin dava açıldıktan ancak ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce terkin edildiği, davalının davanın açılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle yargılama giderlerinden sorumlu tutulduğu, aynı mahiyette açılan dosya sayısı dikkate alındığında seri dosya şartlarının oluştuğu, bu nedenlerle vekâlet ücretinin öncelikle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 6. maddesi, ardından AAÜT'nin 22. maddesi uygulanarak takdir edildiği gerekçesiyle dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla davacı adına kayıtlı taşınmazın kaydına davaya konu belirtmenin sehven konulduğunun sabit olduğu, davacının kurumlar arasındaki iç yazışmaları bilme zorunluluğunun olmadığı gibi, belirtmenin terkini için kurumlara başvuru zorunluluğunun da olmadığı, belirtmenin başlangıçta haksız olarak konulması nedeniyle davalının davanın açılmasına sebebiyet verdiğinin kabulünün gerektiği, bu nedenle davalının yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmadığı; AAÜT'nin 22. maddesinde, ayrı ayrı dava açma özgürlüğü ve bunun tek başına hakkın kötüye kullanılması mahiyeti taşımadığının gözetildiği, açılan davalarda ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu ve bu sebeple davaların seri dava niteliğinde olduğu, bu nedenle vekâlet ücreti takdirinde AAÜT'nin 22. maddesinin gözetilmesi gerektiği, davanın niteliği gereği maktu vekâlet ücretine tabi olduğu, uyuşmazlık ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce giderildiğinden vekâlet ücretinin belirlenmesinde AAÜT'nin 6. maddesi ve uyuşmazlığın seri dava olarak kabulü ile aynı Tarife'nin 22. maddesinin gözetilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dosyayı takip eden vekillerin amacının daha fazla vekâlet ücretine hükmedilmesi olduğunu, hakkın kötüye kullanılmasının korunmaması gerektiğini, aynı davacı asillerin farklı vekillerce temsil edildiğini, bu hususun dürüstlük ilkesine aykırı olduğunu, davacı vekillerinin şerhin terkini dosyalarında örtülü olarak avukatlık yaptığını, dava açılmadan önce tapu müdürlüğüne belirtmelerin kaldırılması için yazı yazıldığından müvekkilinin davanın açılmasına sebebiyet vermediğini ve davacıların bu davaları açmasında hukuki yararlarının bulunmadığını, davanın yazının gereğini yapmayan tapu müdürlüğüne yöneltilmesi gerektiğini; bu temyiz taleplerinin kabul edilmemesi hâlinde aynı idari işleme dayanan bu dosyalar birleştirilerek tek bir vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesi gereği AAÜT'nin 6 ve 22. maddeleri davacı ve vekil bazında değerlendirilerek vekâlet ücretinin indirilmesi gerektiğini ifade ederek kararın bozulmasını istemiştir.
B.Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; tapu sicilinin düzeltilmesi istemine ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “Esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri” başlıklı 331. maddesinin 1.fıkrasında; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Bu durumda Mahkemece davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi halinde yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkin olarak dava tarihindeki tarafların haklılık durumu gözetilerek bir karar verilmesi gerekir. Başka bir ifadeyle mahkemenin yargılamaya devam ederek dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğunu tespit etmesi ve tutumuyla dava açılmasına sebep olan tarafı yargılama giderlerinden sorumlu tutması gerekir. Davanın konusuz kalması halinde davalının yargılama giderinden sorumlu tutulmaması için dava açılmasına sebebiyet vermemiş olması ve ilk duruşma oturumunda davayı kabul etmesi gerekir.
Diğer taraftan; İlk Derece Mahkemesi kararı tarihi itibarıyla 2023 yılı Asgari Ücret Tarifesi yürürlüktedir. Bu Tarifenin 21. maddesinde, “(1) Avukatlık ücretinin takdirinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan Tarife esas alınır” düzenlemesine yer verilmiştir. Tarifenin “Davanın konusuz kalması, feragat, kabul ve sulhte ücret” başlıklı 6. maddesinde, “Anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur. Bu madde yargı mercileri tarafından hesaplanan akdi avukatlık ücreti sözleşmelerinde uygulanmaz." hükmü; “Seri davalarda ücret” başlıklı 22. maddesinde ise, "İhtiyari dava arkadaşlığının bir türü olan seri davalar ister ayrı dava konusu yapılsın ister bir davada birleştirilsin toplamda on dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam avukatlık ücretine, toplamda elli dosyaya kadar açılan seri davalarda ilk on dosyadan sonra gelen her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %50’si oranında avukatlık ücretine, toplamda yüz dosyaya kadar açılan seri davalarda ilk elli dosyadan sonra gelen her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %40’ı oranında avukatlık ücretine, toplamda yüzden fazla açılan seri davalarda ilk yüz dosyadan sonra gelen her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %25’i oranında avukatlık ücretine hükmedilir. Duruşmalı işlerde bu şekilde avukatlık ücretine hükmedilmesi için dosyaya ilişkin tüm duruşmaların aynı gün aynı Mahkemede yapılması gerekir." hükmü yer almaktadır.
Somut olayda; Dairemize temyiz incelemesi nedeniyle gelen dosyaların fiziken, diğer dosyaların ise UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemesi sonucunda;
28.12.2023 tarihinde duruşması yapılan ve Avukat ... tarafından yürütülen dosyalardan; dava açılış esasına göre Suruç Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/848, 2023/850, 2023/851, 2023/852, 2023/854, 2023/855, 2023/858, 2023/861, 2023/8 62... /910 Esas sayılı dosyaların ilk açılan 10 dosya olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda; vekâlet ücretinin belirlenmesinde, davanın niteliği gereği maktu vekâlet ücretine tabi olduğu ve davalının davanın açılmasına sebebiyet verdiği gözetilerek; uyuşmazlık, ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce giderildiğinden AAÜT'nin 6. maddesi ile dava, seri dava niteliğinde olduğundan AAÜT'nin 22. maddesinin uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Ancak; temyiz edilen 2023/927 Esas sayılı dosya; ilk 10 dosya içerisinde yer almayıp ilk 10 dosyadan sonra gelen dosyalar arasında yer aldığından davacı lehine 4.475,00 vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken 8.950,00 TL vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.
Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI.KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 4 numaralı bendinde yer alan “8.950,00 TL” ibaresinin çıkartılarak yerine “4.475,00 TL” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.11.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.