Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/4002 K.2025/2893
7. Hukuk Dairesi 2024/4002 E. , 2025/2893 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/795 E., 2024/836 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/517 E., 2023/214 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalı banka vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, davalı ... A.Ş. vekilinin duruşma isteminin davanın değerine bağlı niteliği gereği reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'ın maliki olduğu ve inşaatı devam eden 50975 Ada 6 Parselde bulunan bağımsız bölümlerden 22 tanesinin satış ve devri için dava dışı ..., ... ... ve ... ile anlaştığını, müvekkilinin 07.03.2018 tarihinde tapu devri yaptığı halde taşınmazların bedelini alamadığını, Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2018/210 Esas sayısı ile "İhtiyati tedbir talepli tapu iptali ve tescil" davası açıldığını, 23.03.2018 tarihinde mahkemece dava konusu taşınmazlar için İhtiyati Tedbir kararı verildiğini, yargılama sonucunda "... Adına Kayıtlı görünen 50975 Ada, 6 parselde bulunan taşınmazın 4, 25, 26, 29 ve 30 No'lu bağımsız bölümlere ilişkin davalı İbrahim oğlu ... üzerinde tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tesciline..." karar verildiğini, hükmün 20.02.2019 tarihinde kesinleştiğini, müvekkilinin söz konusu taşınmazların rızası dışında elinden çıktığı 07.03.2018 tarihi ile davanın kesinleştiği 20.02.2019 tarihi ve tapuların tekrar müvekkili üzerine adına tescil edildiği 21.08.2020 tarihi arasında dava dışı 3.kişi ...'ın borçları sebebi ile haciz ve diğer takyidatlar konulduğunu, müvekkilinin borcu olmayan bu takyidatların kaldırılması gerektiğini ileri sürerek; kesinleşen kararının akabinde 21.08.2020 tarihinde davacı adına kaydı yapılan, Ankara ili ... ilçesi ... Mh. 50975 ada, 6 parselde bulunan taşınmazın 4, 25, 26, 29 ve 30 No.lu bağımsız bölüm dairelerin müvekkili lehine tesciline karar verildiğinden tapu kaydındaki tüm takyidatların kaldırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... Katılım Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin, borçlu ...'ın kullanmış olduğu kredileri ödememesi nedeniyle davaya konu taşınmazına haciz işlemi uyguladığını, taşınmazın tapu kayıtlarında herhangi bir şerh - tedbir kararı ve haciz işlemine engel bir durum olmaması nedeniyle 04/10/2018 tarihinde işlemin haklı olarak tesis edildiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.
2. Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin, borçlu ... Yapı isimli şirket aleyhine yaptığı kambiyo senetlerine mahsus takibin kesinleşmesi üzerine, tapu kaydı araştırması yaptığında dava konusu edilen gayrımenkullerin mülkiyetinin dosya borçlusunun adına tescilli olduğunu gördüğünü ve haciz talebinde bulunduğunu, talebinin yerinde görülerek söz konusu gayrımenkuller üzerine haciz konulduğunu, haciz işleminin yapıldığı sırada müvekkili bankanın araştırması sonucunda tapuda kayıt borçlu adına olduğundan ve genel hukuk kuralı olan tapu sicilinin aleniliği ilkesi ve bu ilkeye istinaden tapu siciline güven ilkesi doğrultusunda müvekkilinin haciz işleminin terkini talebi ile açılan bu davanın müvekkili yönünden geçerli olmasının hukuken mümkün olmadığını, tapu iptal ve tescil davası neticesinde tescilin davacı adına yapılmış olmasının sadece tarafları bağladığını, dolayısıyla iyiniyetli 3. kişilerin tapudaki şahsi hakları yönünden bir sonuç doğurmayacağını belirterek, davanın reddini savunmuştur.
3.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; taraflarınca söz konusu taşınmazlara haciz şerhi işlendiği sırada taşınmazların kayıtlarında herhangi bir şerh bulunmadığından iyi niyetle haciz tesis eden müvekkilinin şahsi hakkının korunacağını, müvekkili adına konulan haciz şerhinin kaldırılmasının mümkün olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.
4.Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; dava konusu edilen taşınmaz üzerindeki ipoteğin, müvekkilinin kredi müşterisi olan ... Yapı Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti.'ye kullandırılan kredi/finansman nedeni ile doğan kredi alacaklarının teminatlarından birini teşkil etmek üzere yasalara uygun olarak tesis ve tescil edildiğini, davaya konu taşınmazın ipotek tesisi sırasında, taşınmaz kaydında, taşınmazın ipotek edilmesini önleyen takyidat, şerh, tedbir vs. kayıt bulunmadığını, davacının zarara uğradığı iddiası ile müvekkili lehine ipotekli taşınmaz maliki ... aleyhine Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesi 2018/210 E. Sayılı dosyasından ikame ettiği tapu iptal davasında, müvekkili taraf olmadığı gibi, davanın müvekkilline ihbar dahi edilmediğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.
5.Davalı ...Ş. vekilinin cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmaz üzerindeki haczin dava tarihinden evvel düşmüş olması nedeniyle konusuz kalan davada müvekkil banka açısından karar verilmesine yer olmadığına, ayrıca husumet yönünden ve yine hukukî yarar noksanlığından davanın usûlden reddine karar verilmesini savunmuştur.
6.Davalı ...Ş. vekilinin cevap dilekçesinde; bankaca haciz tesis tarihi itibariyle dava konusu edilen taşınmazların mülkiyeti ... adına olup davacı ile aralarındaki muvazaanın bankalarınca bilinmesinin mümkün olmadığını, bankanın burada iyi niyetli 3. kişi olduğunu, dolayısı ile müvekkiline yöneltilen davanın haksız ve mesnetsiz olup söz konusu haciz şerhinin kaldırılmasının mümkün olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.
7.Davalı ...Ş. vekilinin cevap dilekçesinde; tapuya güven ilkesi uyarınca işlem yapan kişi/tüzel kişiler olduğunu, bu durumun açıkça hakkın kötüye kullanıldığını ortaya koymakta olup tapu kayıtlarına güvenerek hareket eden kişi/tüzel kişilerin hakların korunmasının, hukuk devletinin gereklerinden biri olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne, 50975 ada 6 parselde bulunan 4, 25, 26, 29 ve 30 No.lu bağımsız bölümlerdeki, tapu kayıtlarının Ankara 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/210 Esas sayısı yargılama dosyasında verilen karar doğrultusunda davacı adına kaydına karar verilmesi ve ilgili kararında 20.02.2019 tarihinde kesinleşmesi ve ayrıca 21.08.2020 tarihinde davacı adına kaydı yapılmasından dolayı tapu kayıtlarındaki davalı bankalar adına olan tüm takyidatların kaldırılmasına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalı banka vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuş, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dava haciz şerhinin terkini olarak nitelendirilerek, başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalı banka vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde; bölge adliye mahkemesinin ipotek hakkında hatalı karar verdiğini, bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağını, taraf oluşumu sağlanmadan karar verildiğini, iyiniyetle şerh verildiğini beyan etmektedir.
2.Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde; Ankara 12. İcra Dairesinin 2018/10551 sayılı dosyasında başlattığı icra takibinin düştüğünden davanın konusuz kaldığı, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmadığı, tarafına husumet yöneltilemeyeceğini beyan etmektedir.
3.Davalı ...Ş. vekilinin temyiz dilekçesinde; taşınmaz kaydına haciz şerhi işlendiği tarihte davacının malik olduğunu, taşınmaz satış bedeline ilişkin çekişmenin alıcı ve satıcı uyuşmazlığı olduğunu, Ankara 5.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/210 Esas sayılı davada ihbarda bulunulmadığı, iyiniyetle şerh verildiği, aksi yönde karar verilecek ise yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini beyan etmektedir.
4.Davalı ...Ş. vekilinin temyiz dilekçesinde; yerel mahkemede görülen davada davacı ile davalının muvazaalı şekilde davranarak müvekkilinin menfaatlerini zarara uğrattığını beyan etmektedir.
5.Davalı ...Ş. vekilinin temyiz dilekçesinde; dolandırıcılık suçunun dava ile ilgisi bulunmadığı, iyiniyetle haciz konulduğu, vekalet ücretinden sorumlu olmadığını beyan etmektedir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, haciz ve ipotek şerhlerinin kaldırılması istemlerine ilişkindir.
Davacı tarafından dava dışı ... vd. karşı açılan tapu iptal ve tescil davasında, dava konusu taşınmazlar üzerine 29.03.2018 tarih 15792 yevmiye sayılı ihtiyati tedbir şerhi konulduğu, dava konusu taşınmazlar üzerine davalı bankalar tarafından konulan ihtiyati hacizlerin ihtiyati tedbirin konulduğu tarihten sonra tescil edildiği, davalı ... A.Ş. lehine konulan ipotek şerhinin ise 19.03.2019 tarihinde, yani ihtiyati tedbir şerhinden önce tesis edildiği görülmüştür.
İlk Derece Mahkemesince alınan 22.02.2023 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda haciz ve ipotek şerhleri ayrı ayrı değerlendirilerek, davanın kabulüne karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince ise, davanın haciz şerhinin terkini istemine ilişkin olduğu, şerhlerin ihtiyati tedbir şerhinden sonra konulduğu ve İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmaktadır. Bölge Adliye Mahkemesi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesi yaparken bütün talepleri incelemekle yükümlüdür. Bölge Adliye Mahkemesince davanın sadece haciz şerhinin terkini davası olduğu belirtilerek, davalı ... A.Ş. lehine taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin terkini yönünden değerlendirme yapılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bu nedenle bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Yukarıda açıklanan nedenlerle bir kısım davalı banka vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
28.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.