Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/4603 K.2025/2840

7. Hukuk Dairesi         2024/4603 E.  ,  2025/2840 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2574 E., 2024/1089 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kemalpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2014/106 E., 2021/192 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu 1648 parselin müvekkilinin oğlu ... adına kayıtlı olduğunu, davalı ile aralarında adi yazılı olarak yapılan inanç sözleşmesi gereği taşınmazın 1/2 bölüm satışının ilçe tarım müdürlüğünce yasaklanması nedeniyle ileride tarafların eşit ortak olacağı şirkete devredileceği sonrasında da ½ kızı ...’ya ½’si davalıya ait olacağı inancıyla davalıya 14.05.2013 tarihinde satış göstermek suretiyle devredildiğini, daha sonra yapılan ek sözleşme gereği ½’sinin müvekkiline devredileceğinin kararlaştırıldığını, davalı tarafından devredilmediği gibi borcun tamamının ödenmediğini ve taşınmazın kiraya verildiğini, ihtarname gönderilmesine rağmen davalının devre yanaşmadığını belirterek 1648 parselin davalı adına oluşan kaydının iptaliyle tarafların anlaşmasına göre müvekkili adına tapuya tescilini talep etmiş, 08.02.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile tapu iptali ve tescil isteminin kabul görmemesi hâlinde satış bedelinin dava tarihindeki ½ pay karşılığı olan 471.810,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının inançlı işlem sözleşmesinin tarafı olmadığını, davacının tapunun önceki maliki olmadığını, sözleşmenin taşınmazın önceki maliklerinden ... ile yapıldığını, sözleşmeye göre tarafların %50 hisseli limited şirket kuracakları ve tapunun tamamının şirkete devredeceğinin kararlaştırıldığını, şirketin kurulmasının ... tarafından yapılmadığını, müvekkili tarafından 1/2 hissenin satın alındığını, bedelinin de eski tapu maliki davacının oğlu ...'a ödendiğini, bu nedenlerle öncelikle davanın husumetten reddini, esasa girilmesi hâlinde esastan reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 1648 parsele ilişin iki adet sözleşme yapıldığı, taşınmazda davacıya verilmesi gerekli 1/2 hissenin 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanun'un engeli nedeniyle açılan davanın reddine karar verildiği, taraflar arasındaki ilişkinin inanç akdi olduğu, taşınmazın ifrazının yasal engel nedeniyle yapılamasa da dava tarihi itibariyle keşfen belirlenen bedelin davalıdan alınması gerektiği, davalı vekili her ne kadar mahsupla ödeme miktarına ilişkin deliller ibraz etmiş ise de dosyaya sunulan belgelerde inanç sözleşmesine ilişkin olup olmadığı anlaşılmadığı gerekçesiyle davanın tapu iptali ve tescil istemi yönünden reddine, tazminat istemi yönünden ise davanın kabulüne, 471.810,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle;
1. Taraflar arasındaki satış vaadi ve taahhütnamesi ve inançlı işlem karma sözleşmesi başlıklı sözleşme, davacının oğlu olan ...'ın maliki olduğu taşınmazın görünüşte tamamının davalıya devri, gerçekte 1/2'sinin davalıya, diğer 1/2'sinin ise taşınmaz üzerindeki takyidatların kaldırılması akabinde davacı ...'a devrinin kararlaştırıldığı, tarafların edimlerinin ... açısından taşınmaz üzerindeki icra borçlarını ödemek ve takyidatları kaldırmak olduğu, davalı açısından da kaydındaki takyidatları kaldırılmış taşınmazı ... ile birlikte kuracakları şirkete devretmek olduğu, davacı ...'ın ise kimseye bir bedel ödemediği, gerçekte ise dava dışı ...'ın borçlarından kurtulması amacıyla taşınmazın hissesini alacağı, hukuki manada ...'ın nam-ı müstearı olduğu, davacı ve taşınmazın asıl maliki olan oğlunun borçları ödemediği, hâliyle taşınmazın devri de mümkün olmadığı, bu borçların davalıya ait olmadığı, taşınmazın devrinin önündeki hukuki imkansızlık tamamen davacıdan kaynaklandığı, her dava açıldığı tarihteki koşullara göre değerlendirileceğine göre davanın açıldığı tarihte taşınmaz üzerinde takyidatlar bulunduğu ve bunların davacının sorumluluğunda olduğu,
2.Takas ve mahsup talebinin kabulü gerektiği, taşınmazda haciz ve tedbir kayıtları bulunan ve dava dosyasına da getirtilen İzmir 12. İcra Müdürlüğünün 2015/5026 sayılı dosyası ile İzmir 10.İcra Müdürlüğünün 2012/5613 sayılı dosya borçlarının cebri icra tehdidi altında taşınmaz satışını engellemek amacıyla davalı tarafından ödendiği, ödenen 560.000,00 TL’nin mahsubuna karar verilmesi gerektiği ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
B.Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, inançlı işleme dayalı tapu iptali ve tescili istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.05.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.