Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/4751 K.2025/5451
9. Hukuk Dairesi 2025/4751 E. , 2025/5451 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/319 E., 2025/351 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 4. İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/279 E., 2024/525 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Bakanlık tarafından 24.07.2024 tarihli Resmî Gazete'de İşkollarındaki İşçi Sayıları Ve Sendikaların Üye Sayılarına İlişkin 2024 Temmuz Ayı İstatistikleri Hakkında Tebliğin yayımlandığını, vekil eden Sendikanın örgütlendiği birçok kurumda çalışan işçilerin haklarının telafisi imkansız biçimde zarara uğramaması adına iş bu davanın ikamesinin zaruri hâle geldiğini, emsal kararlarda 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) 41. maddesi gereği yayımlanan istatistiklerde Resmî Gazete'nin yayımlandığı günden bir önceki gün itibarıyla gerçekleşen verilerin dikkate alınması gerektiğini, davalı Bakanlık tarafından bu içtihada uyulmadan daha önceki tarihin verilerinin dikkate alınmasının fahiş hatalı olduğunu, açıklanan verilerle müvekkili Sendikanın 0,96 yüzdelik dilimde ve 2.553 işçi üyeye sahip olduğunun açıklandığını, Bakanlığın istatistikleri açıkladığı tarihten bir gün öncesine kadar sendikaya 606 kişinin üye olduğunu, bunların 499 tanesinin başka sendika üyeliği bulunmadan müvekkili Sendikaya üye olduklarını, bu dönemde müvekkili Sendikadan istifa eden işçi sayısının ise 89 kişi olduğunu, kabaca yapılan hesaplamada müvekkili Sendikanın %1'lik barajı aştığının aşikar olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle 2024 Temmuz ayı istatistiklerinin düzeltilerek yeniden yayımlanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı Bakanlık vekili cevap dilekçesinde; yetki, hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarında bulunduklarını, Bakanlığın yetki tespit otomasyon sistemi marifetiyle Sosyal Güvenlik Kurumu verilerini elektronik ortamda aldığını, sistemin günlük güncellendiğini sendikalı üye sayılarının tespitinde e- Devlet üzerinden alınan sendika bilgilerinin esas alındığını, sendika otomasyon sistemi ile üyelik düşürücü yasal sebeplerin de incelendiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.
2. Davalı Tes İş Sendikası vekili cevap dilekçesinde; yetki, hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarında bulunduklarını, Bakanlık tarafından elektronik sistemde temin edilen veriler ışığında davacı Sendikanın yetki tespitindeki objektif yeterlilik oranını sağlamadığının açık bir şekilde gözlemlendiğini, davalı Bakanlığın yetki tespit otomasyon sistemi marifetiyle Sosyal Güvenlik Kurumu verilerini elektronik ortamda aldığını, sistemin günlük güncellendiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.
3. Davalı ............. Çalışanları Sendikası (.............. Sendikası) vekili cevap dilekçesinde; davanın süresinde açılmadığını, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 199. maddesinde belirtildiği kapsamda davacının iddiasının dayanağı olan vakıaların açık özetleri, delillerin açıklamaları ve hukuki sebeplerin belli olmadığını, davalı Bakanlıkça açıklanan verilerin Sosyal Güvenlik Kurumundan alındığını, Sosyal Güvenlik Kurumu verilerinin de incelenmesi gerektiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı Bakanlığa müzekkere yazılarak 23.07.2024 (tarihi dahil) tarihi itibarıyla gerek davacı Sendika gerekse aynı işkolunda faaliyet gösteren diğer sendikalara ilişkin üye sayılarının, tüm üye işçilere ait üyelik bilgileri ve enerji işkolundaki ülke barajının bildirilmesi için kesin süre verildiği, davalı Bakanlık tarafından verilen 26.09.2024 tarihli müzekkere cevabına göre 23.07.2024 tarihinde ............. No.lu enerji işkolundaki toplam işçi sayısının 268.369 kişi olarak davacı Sendikanın üye sayısının ise 2.678 kişi olarak tespit edildiğini, davalı Bakanlık verileri uyarınca davacı Sendikanın üye oranının 2.678/268.369*100=0,997879784 olarak tespit edildiğini, mevzuattaki "işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birinin üyesi bulunması şartıyla" açık ifadesi gereği %0,998625027 oranının matematiksel olarak %1’den küçük olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
Dava ve istinaf dilekçelerinde belirttiği sebeplere ilaveten Mahkemece tespit edilen oranın yukarı yuvarlama yapılarak müvekkilinin %1 orana ulaştığına karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun’un 41. maddesinin beşinci ve altıncı fıkraları kapsamında ... tarafından yayımlanan bir işkolundaki işçi sayıları ile sendika üye sayılarına ilişkin istatistiklere itiraz istemine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Somut uyuşmazlıkta davacı vekili; belirlenen yüzdelik oranın yukarı yuvarlanması suretiyle işkolu barajını aştıklarının tespitine karar verilmesini talep etmektedir. 6356 sayılı Kanun'un 41/1 hükmüne göre "Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birinin üyesi bulunması şartıyla işçi sendikası, toplu iş sözleşmesinin kapsamına girecek işyerinde başvuru tarihinde çalışan işçilerin yarıdan fazlasının, işletmede ise yüzde kırkının kendi üyesi bulunması hâlinde bu işyeri veya işletme için toplu iş sözleşmesi yapmaya yetkilidir." Belirtmek gerekir ki işkolu barajının aşılması, işkolunda çalışan işçilerin en az yüzde birinin üye kaydedilmesi ile mümkün olduğundan, bu durumun sayısal olarak belirlenmesi gerekir. ... tarafından açıklanan yüzdelik oranlar ise bilgilendirme niteliğindedir.
Dosya içeriğine göre, dava konusu istatistiğin yayımlandığı tarih itibarıyla işkolunda çalışan işçi sayısı 268.369 olarak belirlenmiş olup, işkolu barajını aşabilmek için kaydedilmesi gereken üye sayısı 2.684 olmaktadır. Davacı sendikanın üye sayısı bu rakamın altında kaldığından Mahkeme kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.