Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/8004 K.2025/11511

10. Hukuk Dairesi         2024/8004 E.  ,  2025/11511 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2696 E., 2024/896 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Marmaris İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/79 E., 2023/106 K.
Taraflar arasındaki prim teşvik hükümlerinden yararlandırılmamasına ilişkin Kurum işleminin iptali davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının işveren olarak tüm yasal yükümlülüklerini bu güne kadar yerine getirdiği, tüm çalışanlarını işe girmeden en az bir gün önce SGK'ya bildirdiği, SGK işe giriş bildirgelerinin ıslak imzalı olarak imzalatıldığı ve tüm primlerinin eksiksiz olarak ödendiği, davalı idarenin iş yeri kayıtlarını incelemeden, Kurumun bu hususlara dair görevlendirmiş olduğu denetmenleriyle iş yerini denetlenemeden, işleme konu 3. şahıs olan ... ile irtibata geçmeden davacı işveren hakkında hukuka aykırı bir şekilde teşviklerini iptal ettiği, ceza niteliğindeki bu ..., Muğla Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü, Marmaris Sosyal Güvenlik Merkezinin 18.02.2022 tarih ve ....sayılı yazısı ile istenen prim belgelerinin verilmesi talebi ve 28.03.2022 tarih ve .... sayılı yazı ile teşvik ve destek iptalleri işlemlerinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Komisyon kararının kaldırılmasına yönelik davanın, kararın davacıya tebliğinden itibaren 30 günlük süre içinde açılıp açılmadığının incelenmesi ve açılmadığının tespiti halinde esasa yönelik inceleme yapılmaksızın davanın reddine karar verilmesinin gerektiği, davalı Kurumca kayıt dışı istihdamla mücadele konusunda bankalar ve diğer kamu kurum ve kuruluşları ile iş birliğine gidilerek, veri paylaşımına dayalı çapraz kontrol sistemi oluşturulduğu, yapılan bu düzenlemeler kapsamında tüm bankalar ve belirlenen diğer kamu kurum ve kuruluşlarının vatandaş ile yaptıkları işlemlerde kişilerin mesleki bilgilerine yönelik verileri toplayıp bunları periyodik olarak kuruma gönderdiği, bu yükümlülüğü yerine getirmeyen kurumlara ise Kanun'un 102. maddesi kapsamında idari para cezası uygulandığı, Kurumun Sigorta Primler, Genel Müdürlüğünün .... 04.08.2021 sayılı ve Trafik İdari Para Cezaları konulu yazısı uyarınca davalı Kurum tarafından işbu genel yazıda bildirilen hususlar da dikkate alınarak yapılan incelemede işveren davacının ekte sunulan kayıtlarından "Ticari Taşımacılık Minibüs İşletmeciliği" yaptığının tespit edildiği, sigortalının davacı iş yerinde şöför-yük taşıma elemanı olarak çalıştığı, işe giriş bildirgesinin ise düzenlenmediğinin tespit edildiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı ... davaya cevap vermemiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararla davanın kabulü ile davacı şirket hakkında verilen 23.03.2022 tarih ve 29 numaralı komisyon kararı ile 28.03.2022 tarih ve teşvik ve destek iptali konulu işlemin iptaline karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6100 sayılı Kanun'un 310. maddesi, feragatin hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabileceğini öngörmüş olup; hüküm ifade etmesi karşı tarafın veya Mahkemenin muvafakatine bağlı olmayan ve davaya son veren taraf işlemlerinden bulunan yasal yönteme uygun feragat beyanı karşısında, yargılamanın sürdürülmesi olanağı bulunmadığı gibi; yapılandırma hakkından yararlanabilmek için öngörülen yasal zorunluluk nedeniyle ortaya çıkan feragat beyanı ve feragat halinde vekalet ücreti istenemeyeceğine ilişkin açık yasal düzenleme de gözetilerek, davanın feragat nedeniyle reddi yönünde, yeniden esas hakkında karar vermek gerektiği gerekçesiyle Marmaris İş Mahkemesinin, 17.05.2023 tarihli, 2022/79 E, 2023/106 K. sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle dava dilekçesini tekrarla davalı ...'in davacı çalışanı olmadığı, davacı ile aralarında komşuluk ve ahbaplık ilişkisi bulunduğu, Kurum işleminin mevzuata aykırı olduğu iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, prim teşvik hükümlerinden yararlandırılmamasına yönünde Kurum işleminin iptaline ilişkindir.
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,09.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.