Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/8925 K.2025/9403
10. Hukuk Dairesi 2024/8925 E. , 2025/9403 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2741 E., 2024/896 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/200 E., 2022/1018 K.
Taraflar arasındaki teşvik hükümlerinden yararlandırılmama işleminin iptali davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlüğü ... Güvenlik Merkezi'nin 78981244-206.99-E.20093267 sayılı işlemi ile, ... ... isimli sigortalının 05.04.2018 - 02.10.2018 tarihleri arasında sigortalı olduğu, fakat 06/2018 - 07/2018 dönemlerinde priminin eksik bildirildiğinin tespit edildiği gerekçesi ile 2018/01 ile 2018/09 dönemlerine ait yararlanılmış olan asgari ücret desteğinin iptaline ve iptal edilen destek tutarlarının gecikme zammı ile birlikte yatırılmasına karar verildiği, icra tehdidi ile karşılaşmak istemeyen davacı tarafından Kurumun talep ettiği prim, gecikme zammı ve gecikme cezası davalı ihtirazi kayıtla Kuruma ödendiği, sonrasında asgari ücret desteğinin iptali yönündeki işlemin kaldırılması için Kuruma başvuru yapıldığı, ancak ... ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ... Güvenlik Merkezi'nin Sosyal Sigortalar İşlemleri Yönetmeliği'nin 113. maddesine göre alınan 16.01.2020 tarih ve 9 sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verildiği, red kararının 11.02.2020 tarihinde davacıya tebliğ edildiği iddiasıyla söz konusu komisyon kararının hukuka aykırı olması sebebiyle davacının yararlandığı asgari ücret desteğinin iptali yönündeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; 2018 yılı Ocak ila Eylül ayları / dönemleri için sigorta primine esas kazancın eksik bildirildiğinin veya hiç bildirilmediğinin denetim ve kontrolle görevli memurlarca yapılan soruşturma ve incelemelerden veya mahkeme kararları neticesinde ya da kamu kurum ve kuruluşlardan alınan yazılardan anlaşılması halinde, Kurumun 20.06.2018 tarih 2018/20 sayılı Asgari Ücret Desteği ile ilgili genelgesinde ''2018 Ocak ila 2018 Eylül ayları/dönemleri için destekten yararlanılamayacağı gibi yararlanılmış olması halinde yararlandırılan tutarlar gecikme zammı ve gecikme cezası ile birlikte geri alınacaktır'', denildiğinden 2018/01 ila 2018/09 dönemlere ait yararlanmış olduğu asgari ücret desteğinin iptal edilerek işverene borç olarak tebliğ edildiği, dava dışı ... ...'nun Kuruma başvurusu üzerine prime esas kazancının tespit edildiği, işverenin bildirdiği tutardan az olduğunun denetmen raporuyla sabit olduğu, davacı her ne kadar işçiye ödenen bu bedelin ''harcırah'' olduğunu bunun da prime esas kazanca dahil edilemeyeceğini söylemiş ise de dava dışı ... ...'nun Kuruma verdiği ifadesinde ''Yurtdışı çıkışlarında oradaki masraflarımızı karşılamak için 500 Euro'nun dışında para alıyorduk.'' ifadesi karşısında bu iddianın gerçek olmadığının aşikar olduğu, 5510 sayılı Kanun'un 59. maddesinde ''Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.'' denildiğinden iptal edilen teşvikler ile ilgili yapılacak bir işlem bulunmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararla; uyuşmazlıkta dava dışı işçinin şikayeti üzerine davacı şirket hakkında idari para cezası tesisi yoluna gidilmişse de dosyadaki bilgi ve belgelerden idari para cezasının dayanağı olan 06/2018 - 07/2018 dönemlerine ilişkin Kuruma verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgelerinde primin eksik bildirildiği hususu ile ilgili şikayetçi işçinin beyanı dışında somut herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, dinlenen gerek davacı tanıklarının gerekse re'sen seçilen bordro tanıklarının beyanlarından davalı iş yerine giren işçilerin ilk gün derhal SGK girişlerinin yapıldığı, çalışmaların asgari ücret karşılığı olduğu ve sigorta bildirimlerinin asgari ücret üzerinden yapıldığı, eğer yurt dışına çalışma için çıkılmış ise ancak o durumda yeme-içme-barınma gibi ihtiyaçlar için harcırah verildiği, yurt dışında çalışma olmadığı dönemlerde harcırah alınmadığı yönündeki beyanları, ayrıca aynı konu ile ilgili düzenlenmiş idari para cezasının iptali konusu ile açılmış olan ... 1. İdare Mahkemesi'nin 2020/119 Esas 2020/634 Karar sayılı dosyasının incelenmesi neticesinde davacısının...Uluslararası Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş. davalısının ... olduğu, dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, kararın 08.03.2022 tarihinde kesinleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne davacı şirket aleyhine tahakkuk ettirilen asgari ücret destek tutarı ile gecikme zammı borcunu ihtiva eden ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ... Güvenlik Merkezinin 78981244-206.99-E20093267 sayılı Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesini tekrarla dava dışı ... ...’nun Kuruma başvurusu üzerine prime esas kazancı tespit edildiği, işverenin bildirdiği tutardan az olduğu, bunun denetmen raporuyla sabit olduğu iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, teşvik hükümlerinden yararlandırılmamaya dair Kurum işleminin iptaline ilişkindir.
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
03.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
T.H.