Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/14836 K.2025/3174

10. Hukuk Dairesi         2024/14836 E.  ,  2025/3174 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/134 E., 2024/1769 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Trabzon 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/205 E., 2022/315 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının ödediği yurt dışı borçlanma süresinin yurt dışı ikametgah tarihi başlangıcı olan 17.08.1988 tarihinden ileriye doğru aralıksız olarak maledilmesini, davacıya 01.05.2016 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacı ....ve .... kızı, 01.08.1968 doğumlu,.... TC kimlik numaralı ...’ın, 506 sayılı Kanun'un Geçici 81. maddesinin b fıkrasının (f) bendi gereğince, 20 yıllık Sigortalılık Süresini, 45 yaşını ve 5300 günlük (5315 gün prim ödeme gün sayısı bulunduğu) prim ödeme gün sayısını tamamladığından tahsis talebinde bulunduğu 21.04.2016 tarihini takip eden aybaşı olan 01.05.2016 tarihinden başlamak kaydıyla yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline, davacının borç tahakkuk cetveli tanzim edilmesi talebinin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacının ödediği yurt dışı borçlanma süresinin yurt dışı ikametgah tarihi başlangıcı olan 17.08.1988 tarihinden ileriye doğru aralıksız olarak maledilmesi ve 01.05.2016 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesi istemine ilişkindir.
1-3201 sayılı Kanun'un "Süre tespiti, sigortalılığın başlangıcı ve sürelerin değerlendirilmesi" başlıklı 5. maddesinin 5. Ek fıkrasının 17.04.2008 tarihli, 5754 sayılı Kanun'un 79. maddesi ile düzenlediği şekli ile sosyal güvenlik sözleşmesi yapılmış ülkelerdeki hizmetlerini, bu Kanun'a göre borçlananların, sözleşme yapılan ülkede ilk defa çalışmaya başladıkları tarihin, ilk işe giriş tarihi olarak dikkate alınmayacağını, aynı fıkraya eklenen ek cümlenin 10.09.2014 tarihli 6552 sayılı Kanun 29. maddesi ile düzenlediği şekli ile ancak uluslararası sosyal güvenlik sözleşmelerinde Türk sigortasına girişinden önce âkit ülke sigortasına girdiği tarihin Türk sigortasına girdiği tarih olarak kabul edileceğine ilişkin özel hüküm bulunan ülkelerdeki sigortalılık sürelerini borçlananların âkit ülkede ilk defa çalışmaya başladıkları tarih, ilk işe giriş tarihi olarak kabul edileceği düzenlenmiştir.
01.11.1965 tarihinde yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Sözleşmesi'nin 29. maddenin (4) numaralı bendi; Bir kimsenin Türk sigortasına girişinden önce bir Alman rant sigortasına girmiş bulunması halinde, ....Sigortasına girişi, Türk Sigortasına giriş olarak kabul edilir düzenlemesini içerir.
2-İnceleme konusu davada, 01.08.1968 doğumlu davacının; Türkiye'de 13.07.2015-27.07.2015 tarihleri arasında 4/1-a kapsamda 15 gün sigortalılık süresinin bulunduğu, Almanya sigortalılık süresini gösterir TR4 belgesinde 01.05.2003-31.03.2012 tarihleri arasında prim ödemelerinin bulunduğu, 04.04.2016 tarihinde ödenen 4/1-a kapsamdaki yurt dışı borçlanma süresinin 5300 gün, 10.11.2021 tarihinde ödenen 4/1-b kapsamdaki yurt dışı borçlanma süresinin 300 gün olduğu, 21.04.2016 tarihli yaşlılık aylığı tahsis talebinin reddi üzerine eldeki davanın açıldığı, İlk Derece Mahkemesince; davacının yurt dışındaki ikametgah başlangıç tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olarak kabulü ile 506 sayılı Kanun kapsamında yaşlılık aylığı bağlanmasına dair davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır. Karar eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.
Mahkemece yapılacak iş, yukarıda belirtilen düzenlemeler kapsamında, davacının yurt dışındaki ikametgah başlangıç tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olarak kabul edilemeyeceği gözetilerek, mevcut belgelere göre yaşlılık aylığı tahsis koşullarının yeniden incelenerek varılacak sonuca göre bir karar verilmesinden ibarettir.
Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
VI.KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.02.2025 gününde oybirliğiyle karar verildi.