Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/13421 K.2025/3113

10. Hukuk Dairesi         2024/13421 E.  ,  2025/3113 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/1462 E., 2024/1907 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara Batı 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/497 E., 2024/94 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının 28.01.2013 tarihinde iş kazası geçirdiğini, davacının geçirdiği iş kazası neticesinde sol el 2. Parmağı operasyonla kısaltıldığını, davalı işverenin iş kazasını SGK ya bildirmediğini, bu zamana kadar da müvekkili davacıya gerek maddi gerekse manevi hiçbir katkıda bulunmadığını belirterek, dava konusu kazanın iş kazası olduğunun ve iş kazası neticesinde oluşan sürekli iş göremezlik oranının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının geçirmiş olduğu iş kazasının iş kazası niteliğinde olmadığını, bir maluliyet de söz konusu olmadığını, davacının olay yaşandığı gün müvekkile iş yerinde satış bölümünde çalışmak için istekli olduğunu bildirdiğini, davacıya makineleri tanımadığı için asla makinelere yaklaşmaması gerektiğinin bildirildiğini, bütün iş güvenliği eğitimlerinin verildiğini ve önlemlerin alındığını beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
Dahili davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın açılmasına müvekkil kurumun sebebiyet vermediğini beyanla, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile
1-SGK aleyhine açılan iş kazası tespit talebi konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davalılardan ... aleyhine açılan davanın kabulüne, davacının ...' ya ait işyerinde 28.01.2013 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitine,
3-Davacının davalı ... 'ya ait işyerinde (.... Tandır Lavaşım) 28.01.2013 tarihinde geçirdiği kaza nedeni ile SGK, YSK ve ATK raporları doğrultusunda maluliyetinin E cetveline göre % 7,1 olduğunun tespitine" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, davanın reddi gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, iş kazasının ve sürekli iş göremezlik derecesinin tespiti istemine ilişkindir.
1) Eldeki davaya konu olayın meydana geldiği tarih itibari ile davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Yasa'nın 13. maddesidir. Maddenin birinci fıkrasında iş kazası,
“a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,
b) (Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./8.mad) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,
c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,
d) (Değişik bend: 17.04.2008-5754 S.K./8. mad) Bu Kanunun 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,
e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır.” şeklinde tanımlanmıştır.
İş kazası nedeniyle sosyal sigorta yardımlarının yapılabilmesi öncelikle Kurumun zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası olduğunu kabul etmesine bağlıdır. İş kazası olgusu Kurumca kabul edilmezse somut olayda olduğu gibi sigortalının ya da hak sahiplerinin olayın iş kazası olduğunu dava yolu ile tespit ettirmesi gerekmektedir.
İş kazasını meslek hastalığından ayıran en önemli husus iş kazasının ani meydana gelen bir olay olmasıdır. Ani olayın gerçekleşmesinden sonraki bir vakitte sigortalıda bedenen veya ruhen zararlar meydana gelebilmektedir. Burada önemli olan husus meydana gelen zarar ile ani olay arasında illiyet bağının olup olmadığı meselesidir. Kanunda iş kazası tanımlanırken dıştan gelen bir etkinin varlığından bahsedilmemiştir. Bu nedenle sigortalının kalp krizi veya beyin kanaması geçirmesi ile intihar etmesi de iş kazası kapsamında değerlendirilmektedir. Burada önemli olan bir husus, olayın iş kazası sayılması ile işverenin kazanın meydana gelmesinde kusuru olup olmadığı halinin karıştırılmaması gerektiğidir. Zira bir olayın iş kazası sayılması ile işverenin kusurunun bulunması durumu aynı değildir. Önemine binaen belirtmek gerekir ki illiyet bağının varlığı için sigortalının yaptığı iş ile gerçekleşen kaza arasında bir bağ olması gerekmektedir (.... Türk Mevzuatında İş Kazasının Tespiti Davaları, Yargıtay Dergisi, Temmuz 2018, cilt 44, sayı 3).
Somut olayda, 5510 sayılı Kanun'un 13. maddesi uyarınca iş kazası olduğunun tespit edildiğine dair SGK Başkanlığının yazısı nezdinde, davalı SGK yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de; aslen Kurumca alınan karar tek taraflı ve sadece davalı ... bağlayacak olup, uyuşmazlığın tüm taraflar yönünden kesin surette çözülmesi gerektiğinden ve davalılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan her iki davalı yönünden davanın kabulüne karar verilmesi ve sürekli iş göremezlik derecesinin belirlenmesinde ATK raporlarına göre davacının çalışır tarihi olarak bildirilen 12.02.2013 tarihinden itibaren tespite karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 370. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine,
2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının;
- 1ve 2 nolu bentleri silinerek yerine;
"1-Davanın kabulüne, davacının ...' ya ait işyerinde 28/01/2013 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitine" ibarelerinin,
- 3 nolu bendi silinerek yerine;
"2-Davacının davalı ... 'ya ait işyerinde ( .... Tandır Lavaşım ) 28/01/2013 tarihinde geçirdiği kaza nedeni ile sürekli iş göremezlik derecesinin çalışır tarihi olarak bildirilen 12.02.2013 tarihinden itibaren % 7,1 olduğunun tespitine" ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi