Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2024/2551 K.2025/5798

1. Hukuk Dairesi         2024/2551 E.  ,  2025/5798 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2842 E., 2024/746 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Çorlu 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2016/282 E., 2022/68 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleştirilen davalarda davalı ... vekili tarafından duruşma istekli ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usuli eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 09.12.2025 Salı günü duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde, temyiz eden davalı ... vekilleri Av. ..., Av. ... ile temyiz eden davalı ... vekili Av. .... ile temyiz edilen davacı ... vd. ve ... vd. vekili Av. ... ile davacı ... vd. vekili Av. ... ile davacı ... vd. vekili Av. ... geldiler, duruşmaya başlandı, gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. Temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Asıl davada davacı ...; murisler ... ve ...’nün, maliki ve paydaşı olduğu dava konusu 1820, 2083, 8 74... parsel sayılı taşınmazları mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalı torunlarına devrettiğini, ara maliklerin iyiniyetli olmadığını, erkek çocuklarından olan erkek torunları lehine bedelsiz devir yapıldığını ileri sürerek tapu kayıtlarının miras payı oranında iptali ile adına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında ölümü ile mirasçıları davaya dahil edilmiştir.
Birleştirilen 2016/283 E. sayılı davada davacı ...; murisler ... ve ...’nün, paydaşı oldukları 224 parsel sayılı taşınmazı mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalıların murisi oğulları ...’ya devrettiğini ileri sürerek tapu kaydının miras payı oranında iptali ile adına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemiştir.
Birleştirilen 2016/298 E. sayılı davada davacı ...; murisler ... ve ...’nün, maliki ve paydaşı olduğu dava konusu 1820, 2083, 8 74... parsel sayılı taşınmazları mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalı torunlarına devrettiğini ileri sürerek tapu kayıtlarının miras payları oranında iptali ile adına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında ölümü ile mirasçıları davaya dahil edilmiştir.
Birleştirilen 2017/138 E. sayılı davada davacılar ... ve ...; murisler ... ve ...’nün, maliki ve paydaşı olduğu dava konusu 1820, 2083, 8 74... parsel sayılı taşınmazları mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalı torunlarına devrettiğini ileri sürerek tapu kayıtlarının miras payı oranında iptali ile adına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemişlerdir.
Birleştirilen 2017/182 E. sayılı davada davacı ...; muris ...’ın, maliki olduğu 730 parsel sayılı taşınmazı mirasçılardan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalı torunu ...’e temlik ettiğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile miras payı oranında adına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemiştir.
Birleştirtirilen 2017/297 E. sayılı davada davacı ... ve ....; muris ... ve ...’nün, maliki olduğu 15 55... parsel sayılı taşınmazları mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalılara devrettiğini, onlarında dava dışı 3. kişilere temlik ettiğini ileri sürerek devrin muvazaalı olması nedeniyle geçersizliğinin tespiti ile taşınmazların dava tarihindeki değeri üzerinden miras paylarına düşen kısmın yasal faiziyle tahsiline karar verilmesini istemiş, 25.10.2021 tarihli dilekçe ile bedel yönünden davalı ...’den 766.044,15 TL (510.696,10 TL ... ve 255.348,05 TL ... olmak üzere) davalı ...’den 236.894,66 TL (78.098,22 TL ... ve 156.796,44 TL ...’den olmak üzere) tahsil edilmesini talep etmiştir.
Birleştirilen 2017/311 E. sayılı davada davacı ..., ... ve ...; muris ... ve ...’nin, maliki ve paydaşı oldukları 2083, 874, 43, 224, 7 30... parsel sayılı taşınmazları mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalılara veya murislerine devrettiğini ileri sürerek tapu kayıtlarının miras payları oranında iptali ile adlarına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.
Birleştirilen 2018/197 E. sayılı davada davacı ..., ... ve ...; murisler ... ve ...’nin maliki ve paydaşı olduğu 1820, 2083, 874, 43, 2 24... parsel sayılı taşınmazları mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak davalılara veya murislerine devrettiğini ileri sürerek tapu kayıtlarının miras payları oranında iptali ile adlarına tesciline, olmazsa tenkise karar verilmesini istemişlerdir.
II. CEVAP
Asıl ve birleştirilen davalarda davalılar ... ve ...; baba ...’nın hem hayvancılık hem çiftçilik yapamayacağını belirtip hayvanları satmaya karar vermesi üzerine dede ...’nün hayvanları alarak 43 parseldeki paylarını verdiğini, hayvanların ise ... ve ...’ye verildiğini, davacı ...’nin oğluna 730 parselin devredildiğini, murislere ait 629 parselin 1994 yılında satılarak bedelinin ...’ye teslim edildiğini, ortaklığın giderilmesi davasında beş adet taşınmazdaki yasal hakların alındığını, 582 parsele ilişkin ortaklığın giderilmesi davasında sulh olunduğunu ve bedelin muris ...’nin banka hesabına ödendiğini, paraya ihtiyaçları olduğundan bir kısım taşınmazların dava dışı ... ve ... kardeşlere devredilip tekrar bedeli ödenerek alındığını, murisin devir amacının da ölene kadar bakım sağlanması olduğunu, bedel de ödendiğini bu paranın muris ...’nün tedavisinde kullanıldığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.
Birleştirilen davalarda davalı ...; 1993 yılında muris ... öldükten sonra muris ...’nin de katıldığı mal paylaşımında annesi adına dava konusu 730 parseli devraldığını, temlikten itibaren ... ve ... tarafından kiralanarak kullanıldığını, 1995 yılındaki aynı intikal ve devrilerde ..., ... ve ...’in de taşınmaz aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Birleştirilen davalarda davalı ... mirasçıları; 224 parselin bedelsiz devir alınmadığını ayrıca muris ...’nın hayvanlarla ve tarlalarla ilgilendiği, tüm kazancı ise muris ...’ye verdiğini, murise ve eşine bakıp ilgilendiklerini, sosyal güvenceleri olmadığını, yıllarca emek ve mesai harcamalarının, 50 yıl aynı evde yaşamalarının karşılığı olarak değerlendirme yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuşlar, mirasçılardan ... ve ...’in karar tarihinden sonra ölümü ile mirasçılarının davada taraf olduğu görülmüştür.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; murisinin çiftçilik işi ile uğraştığı, maddi durumunun iyi olduğu, paraya ihtiyacının olmadığı, üzerlerine mal bırakılan oğullar ve erkek torunların da muris ile birlikte çiftçilik işi yaptıkları, dönem dönem hayvancılık ile de uğraştıkları, davalıların devir tarihlerindeki yaşı, ayrı bir gelirlerinin olmaması dikkate alındığında iş bu taşınmazları satın alabilecek maddi durumlarının olmadığı, ... ve ...'in de murislerin yanında çalışan oldukları ve taşınmazları satın alabilecek maddi durumlarının olmadığı, taşınmazların devrinden kısa bir süre sonra yeniden davalılar üzerine aynı bedelle alınmasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı, taşınmazların sadece erkek çocuklar ve erkek torunlara devir edildiği, murisler tarafından aile içerisinde bir kesimi koruma ve diğer mirasçılardan mal kaçırma kastının olduğu, devirlerin mal kaçırma kastı dışında nakit ihtiyacı, hastalık vb. nedenlerle yapıldığına dair dosya kapsamında veri bulunmadığı gerekçesiyle asıl ve birleştirilen davalarda ayrı ayrı hüküm tesis edilmek suretiyle 224, 1820, 2083, 874, 43, 730, 15 55... parsel sayılı taşınmazlar yönünden davaların kabulüne, 582 parsel yönünden tüm mirasçıların muris ... ile birlikte payını davalıya devrettiğinden mirasçılardan mal kaçırdığı iddiasının kabul edilemeyeceği gerekçesiyle bu taşınmaza ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... ve ... vekili ile ayrıca ... vekili, ... vekili, davalı ... ve ...'nin (anneleri ...’nin ölümü ile onun payı yönünden de sadece 224 parsele ilişkin) istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dinlenen tanık beyanlarından murislerin mal satmaya ihtiyaçlarının olmadığı, kız-erkek çocuk ayrımı yapacak şekilde oğul olan torunlarına devrin sağlandığı, muris ...'nün toprak ağası olarak adlandırıldığı, davaya konu taşınmazların miktar itibariyle fazla olduğu, davalı ... ve ...'in devirlerin yapıldığı tarihte yaşlarının küçük olduğu ve kendi babalarının ekonomilerine dahil şekilde hayatlarını idame ettirildikleri, murislerin kızı ...'nin oğlu ...'e de bu doğrultuda taşınmazın devrinin sağlandığı, alınan raporlarda imar uygulaması ile oluşan taşınmazlarda şuyulandırma cetveli kapsamında incelemenin yapıldığı, raporların hukuka uygun ve hükme esas alınabilir nitelikte olduğu, her bir dava bakımından ayrı ayrı karar verildiği gerekçesiyle 6100 sayılı HMK'nın 352/(1).b.1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili duruşma istekli temyiz dilekçesinde; davaların birlikte görülmesinin doğru olmadığını, her dosya ve taşınmaz için ayrı ayrı inceleme ve değerlendirme yapılması ve tanık dinlenmesi gerektiğini, bölgenin sosyal ve ekonomik yapısı itibariyle temlik tarihinde küçük yaşlarda çalışıldığını, murisin varlıklı bir insan olmasına rağmen nakit ihtiyacı için taşınmaz sattığını, şeker hastası olduğundan taşınmazları satmaya karar verdiğini, ata toprakları yabancıya gitmesin diye aldıklarını, davalının askere gitmeden bile bir çok hayvanı olup taşınmaz alacak ekonomik gücü bulunduğunu, davacı tanık beyanlarının yeterli olmadığını, davalı tanıklarının ise tutarlı ve görgüye dayalı beyanlarına itibar edilmediğini, .... ve ... ile çok kısa süre birlikte çalıştıklarını, ayrı çalışmaları olup onların da alım güçleri bulunduğunu, tanıkların murisin ne kadar katı bir insan olduğundan bahsettiğini, bedelsiz taşınmaz vermeyeceğini, 43 parsel karşılığı verilen hayvanların ... ve ...’e verildiğini, bedelsiz devir olmadığını, 224 parsele ilişkin tanık dinlenmediğini, bu hususta verilen vekaletin dosyada bulunduğunu, 1891 parselin ihtiyaç nedeniyle satılıp geri alınmadığı 3. kişiye devredildiğini, muvazaanın söz konusu olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; bakımın da semen olduğunu, minnet duygusu ile hareket edildiğinden muvazaanın söz konusu olamayacağını, muris şeker hastası olup defalarca tedavi olduğunu, davalının, dedesi ve babaannesinin ihtiyaçlarını karşıladığını sürekli ilgilendiklerini, alım gücü olduğunu, ... ve ...’a yapılan devrilerin gerçek olduğunu, yakın parsel kendisine ait olduğundan satmadan önce kendisine teklifte bulunmasının olağan olduğunu, taşınmazlardan birini geri alıp diğerini almadığını, bunun da muvazaalı olmadığını gösterdiğini, mirasçıların murisin ölümünden sonra taşınmazları paylaştığını, aradan uzun zaman geçmesine rağmen itiraz edilmediğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Asıl ve birleştirilen davalar muris muvazaası hukuki nedenine dayalı olup asıl ve birleştirilen 2016/283 Esas, 298 Esas, 2017/187 Esas sayılı davalar tapu iptali ve tescil, olmazsa tenkis istemine; birleştirilen 2017/311 Esas, 2017/138 Esas ve 2018/197 Esas sayılı davalar tapu iptali ve tescil istemine; birleştirilen 2017/297 Esas sayılı dava ise bedel istemine ilişkindir.
Dosya içeriğinden; muris 1914 doğumlu ...’ın 02.06.1993 tarihinde ölümü ve eşi muris 1916 doğumlu ...’ın 22.07.2004 tarihinde ölümü ile geride kızı ... ile 09.08.2015 tarihinde ölen oğulları ...’nın mirasçıları eşi ... ve müşterek çocukları ..., ... ve ..., 19.01.2016 tarihinde ölen oğulları ...’in mirasçıları eşi ... ve çocukları ..., ..., ... ve ..., 04.05.1961 tarihinde ölen kızları ...’nin oğlu ... ile kızı ...’ün çocukları ..., ... ve ... mirasçı olarak kalmıştır.
Dava konusu 1820 parsel sayılı 180 00... miktarlı tarla nitelikli taşınmazın tamamı muris ... adına kayıtlı iken 07.01.1992 tarihinde torunu ...’e satış suretiyle devredildiği, onun da taşınmazı 29.09.19 93... yevmiyeli satış akdi ile dava dışı ...’e temlik ettiği, 30.04.1998 tarihinde tekrar satın aldığı, taşınmazın 29.01.2018 tarihinde imar işlemi ile 2 92... parsel sayılı 11.137, 72... arsada tam pay ve 3 18... parsel sayılı 10.094, 50... arsa nitelikli taşınmazda 17462/240000 pay olarak davalı ... adına tescil edildiği, bu taşınmaz yönünden tapu iptali ve tescile karar verildiği, hükümde gösterilen 174,62/2400 payın imar cetvelindeki oran olup tapu kaydında 17462/240000 pay olarak kayıtlı olduğu,
874 parsel sayılı 77 50... miktarlı tarla nitelikli taşınmazın murisler ... ve ... adına 1/2’şer payla kayıtlı iken 07.01.1992 tarihli aynı akitle torunları ...’ye devredildiği, onun da 29.09.19 93... yevmiyeli satış akdi ile ...’e temlik ettiği, 26.10.1995 tarihinde tekrar satın aldığı, TKGM parsel sorgulama ekranında yapılan sorgulamada taşınmazın 30.04.2021 tarihli yenileme işlemi ile 4 67... parsel olduğu, bu taşınmaz yönünden tapu iptali ve tescile karar verildiği,
2083 parsel sayılı 14.0 00... tarla nitelikli taşınmazın tamamı muris ... adına iken 07.01.1992 tarihli aynı akitle torunu ...’ye satış suretiyle temlik edildiği, onun da 29.09.19 93... yevmiyeli satış akdi ile ...’e temlik ettiği, 26.10.1995 tarihinde tekrar satın aldığı, TKGM parsel sorgulama ekranında yapılan sorgulamada taşınmazın 30.04.2021 tarihli yenileme işlemi ile 4 19... parsel olduğu ve 02.04.2021 tarihli imar işlemi ile 5 35... parsel olduğu, bu taşınmaz yönünden tapu iptali ve tescile karar verildiği,
1555 parsel sayılı 76 25... miktarlı tarla ve 1891 parsel sayılı 23 50... tarla nitelikli taşınmazlar muris ... adına kayıtlı iken 07.01.1992 tarihli aynı akitle 1555 parsel ...’e, 1891 parsel ...’ye satış suretiyle temlik edildiği, ...’nin taşınmazı 29.09.19 93... yevmiyeli satış akdi ile ...’e temlik ettiği, 26.10.1995 tarihinde tekrar satın aldığı ve 04.03.1998 tarihinde dava dışı ... ’a sattığı, 1891 parselin 2008 yılında imar işlemi ile 4 11... parselin tamamı ve 3 24... parselde 174,62/2400 paya gittiği, 1555 parselin ise ... tarafından 29.09.1993 ...’e satıldığı imar işlemi ile 3 44... parselin tamamı ve 3 18... parselde 73,79/2400 paya gittiği; bu taşınmazlar yönünden bedele hükmedildiği,
43 parsel sayılı 2.9 52... bahçeli kerpiç ev nitelikli taşınmazın 1/3’er payı murisler ... ve ... adına kayıtlı iken 30.10.1986 tarihinde torunları ...’ye satış suretiyle devredildiği, TKGM parsel sorgulama ekranında yapılan sorgulamada taşınmazın yenileme işlemi ile 2 24... parsel olduğu, bu taşınmaz yönünden tapu iptali ve tescile karar verildiği,
224 parsel sayılı 34.3 00... miktarlı tarla nitelikli taşınmazın 1/3’er payı murisler ... ve ... adına kayıtlı iken 08.05.1981 tarihinde oğulları ...’ya satış suretiyle devredildiği, diğer 1/3 payın ise murislerin kızları ... adına kayıtlı iken çocukları ... ve ...’e intikal edip aynı akitte ...’ya satıldığı, ...’nın ölümü ile 07.06.2016 tarihinde taşınmazın tamamının mirasçıları adına iştirak halinde intikal ettiği, TKGM parsel sorgulama ekranında yapılan sorgulamada taşınmazın yenileme işlemi ile 4 23... parsel olduğu, bu taşınmaz yönünden tapu iptali ve tescile karar verildiği,
730 parsel sayılı 13.0 00... miktarlı tarla nitelikli taşınmazın tamamı muris ... adına kayıtlı iken 25.05.1995 tarihinde torunu ...’e satış suretiyle temlik edildiği, TKGM parsel sorgulama ekranında yapılan sorgulamada taşınmazın yenileme işlemi ile 4 67... parsel olduğu, bu taşınmaz yönünden tapu iptali ve tescile karar verildiği,
582 parsel sayılı 3.1 24... miktarlı tarla nitelikli taşınmazın muris ... adına kayıtlı iken 24.05.1995 tarihinde mirasçılarına intikal ettiği, muris ...’nin 4/16 payı ve diğer mirasçılar ..., ..., ... ve ...’ün 3/16’şar payını aynı akitte ...’ye satış suretiyle devrettiği, bu taşınmaz yönünden davanın reddine karar verildiği,
Kararın yalnızca davalılar ... ve ... tarafından, kabul edilen taşınmazlar yönünden temyiz edildiği anlaşılmaktadır.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup özellikle tapu iptali ve tescil kararı verilen taşınmazların yenileme işlemi ile yeni ada ve parsel numarası aldığı, infazın bu parseller üzerinden yapılabileceği gözetilerek ve birleştirilen davada ... (ölümü ile mirasçıları) davacı olmasına rağmen karar başlığında gösterilmemesinin mahallinde düzeltilebilir maddi hata olduğundan, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Asıl ve birleştirilen davalarda davalılar ... ve ...’in temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Asıl ve birleştirilen 2016/283 Esas sayılı davada alınması gereken harçlar peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
Aşağıda yazılı birleştirilen 2017/297 Esas sayılı dava yönünden 38.536,02 TL bakiye onama harcının temyiz eden ...'den; birleştirilen 2016/298 Esas sayılı dava yönünden 50.373,21 TL bakiye onama harcının temyiz eden ...'den; birleştirilen 2017/138 Esas sayılı dava yönünden 55.441,89 TL bakiye onama harcının temyiz eden ...'den; birleştirilen 2018/197 Esas sayılı dava yönünden 60.510,57 TL bakiye onama harcının temyiz eden ...'den; birleştirilen 2017/311 Esas sayılı dava yönünden 14.263,41 TL bakiye onama harcının temyiz eden ...'den alınmasına,
04.11.2025 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca gelen temyiz edilen asıl ve birleştirlen 2017/297 Esas sayılı davalar için ayrı ayrı olmak üzere davacı ... mirasçıları vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ... ve ...’den alınmasına,
Birleştirilen 2016/283 Esas sayılı davada davacı ... mirasçıları vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ...’den alınmasına,
Birleştirilen 2016/298 Esas ve 2017/297 Esas sayılı davalar için ayrı ayrı olmak üzere ... mirasçıları vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ... ve ...’den alınmasına,
Birleştirilen 2017/138 Esas sayılı davada davacı ... ve ... vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ... ve ...’den alınmasına,
Birleştirilen 2018/197 Esas sayılı davada davacılar ..., ... ve ... vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ... ve ...’den alınmasına,
Birleştirilen 2017/311 Esas sayılı davada davacılar ..., ... ve ... vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ...’den alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,09.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.