Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2025/3920 K.2025/4986

1. Hukuk Dairesi         2025/3920 E.  ,  2025/4986 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/267 E., 2025/763 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Tokat 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/136 E., 2024/470 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I .DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Tokat ili ... ilçesi ... köyünde yapılan kadastro çalışmaları sonucunda tespit harici bırakılan ve sınırları dava dilekçesinde yazılı 2.2 00... 'lik taşınmazın yaklaşık 1.1 00... 'lik kısmına davacının 20 yıldan fazla süredir zilyet olduğunu ileri sürerek imar-ihya, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve miras yoluyla gelen hakka dayanarak taşınmaz bölümünün davacı adına tapuya tescilini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; dava konusu edilen yerin Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu, davacı tarafın zilyetliğinin yetmediğini, davacının işgalci olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Tokat 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 10.07.2023 tarihli 2021/192 Esas ve 2023/372 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Hazine vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 22.02.2024 tarih ve 2023/12 99... /435 Karar sayılı kararıyla; eksik araştırma ve inceleme ile karar tesisinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; çekişmeli bölümün 1 72... ve 1 70... parsel sayılı taşınmazlar ile birlikte meyve bahçesi olarak kullanıldığı, taşınmaz üzerinde en az 30-40 yıldır aralıksız olarak ekonomik amaca yönelik tarım yapılmakta olduğu, imar-ihya kapsamında çalı, diken, yabancı ot ve taşların temizlendiği, tesviye edildiği, dava konusu taşınmazın evvelce yol vasfında olmadığı, ırmak taşkınları ile oluşan su toplama yeri olduğu, Almus Barajı yapılmadan önce aktif dere yatağı etkisinde bulunduğu, 1966 yılında Almus Barajı'nın yapımından sonra tescil harici kısmın aktif-pasif dere yatağı etkisinde olmadığı, 1978 yılından sonra davaya konu alanın tamamının meyve bahçesi olarak kullanıldığı, ... ...'in vefat tarihinde tek mirasçısının davacı ... olduğu, davacı lehine TMK'nın 713. maddesi kapsamında iktisabî şartların oluştuğu gerekçesi ile davanın kabulüne, fen bilirkişi raporuna ekli krokide (A) harfiyle gösterilen 1.193,87 m²’lik kısmın davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; çekişmeli bölümün 1978 yılından evvel imar-ihyasının tamamlandığı ve o tarihten beri tarımsal faaliyete konu olduğu, dava tarihine kadar 20 yıla ulaşan ekonomik amaca yönelik zilyetliğinin bulunduğu, davacı yararına 3402 sayılı Kanun'un 14. ve TMK’nın 713. maddelerinde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu, zilyetlikle mülkiyetinin kazanılamayacağını, kabul kararının usul ve yasaya uygun olmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, kazandırıcı zamanaşımı yoluyla zilyetlik koşulları oluşmadığını, söz konusu taşınmaz kadastro çalışmaları sırasında yol yeri olarak tescil harici bırakıldığını belirterek ve re'sen tespit edilecek nedenlerle kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, tapulama harici olarak bırakılan yere ilişkin tescil istemine ilişkindir.
Dava konusu bölüm, Tokat ili ... ilçesi ... köyünde 1961 yılında yapılan kadastro çalışmalarında sazlık vasfında olması nedeniyle tespit harici bırakılmıştır.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Hazine vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370. maddesi uyarınca ONANMASINA,
492 sayılı Harçlar Kanunu'nun değişik 13. maddesinin "j" bendi gereğince temyiz eden davalı Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
06.11.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.