Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2025/3040 K.2025/4864

1. Hukuk Dairesi         2025/3040 E.  ,  2025/4864 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1429 E., 2025/127 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : (Kapatılan)Ardahan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2015/161 E., 2019/258 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili; çekişmeli taşınmazların tarafların müşterek murisleri ... ...’dan intikal ettiğini, mirasçılar arasında terekenin taksim edilmediğini ileri sürerek miras payları oranında davacılar adına tapu iptali ve tescile karar verilmesini istemiş; aşamada 1 05... , 1 13... ve 1 05... parsel sayılı taşınmazlara ilişkin davalarından feragat ettiklerini bildirmiştir.
II. CEVAP
Davalılar vekili; dava konusu bir kısım taşınmazların 3. kişilerden satın alındığını, müşterek muristen intikal eden taşınmazlar yönünden ise mirasçılar arasında terekenin taksim edildiğini belirtip davanın reddini savunmuşlardır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 1 05... , 1 13... ve 1 05... parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın feragat nedeniyle reddine; 1 05... , 1 06... , 1 07... sayılı parselden ifrazen oluşan 1 07... , 1 10... , 1 13... ve 251, 1 14... , 1 18... ve 1 19... parsel sayılı taşınmazların tarafların müşterek murisinden intikal ettiği, murisin terekesinin yöntemince taksim edilmediği ve davalı ...’un iyiniyetli 3. kişi konumunda bulunmadığı gerekçesiyle bu parsellere yönelik davanın kabulü ile taşınmazların tapu kayıtlarının iptaline, davacıların miras payları oranında adlarına tesciline, bakiye kısmın davalıda bırakılmasına; davalı ...'a karşı açılan davanın kayıt maliki olmadığı gerekçesiyle husumet yokluğu nedeniyle reddine; 1 07... parselin ifrazı ile oluşan 1 07... parsel sayılı taşınmaz yönünden kamulaştırılma yapıldığından hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacıların, çekişmeli taşınmazların murisleri ... ...’dan intikal ettiği iddiasıyla miras payları oranında adlarına tescil istemi ile muris ... terekesine karşı üçüncü kişi durumunda bulunan kayıt maliki ... ile ... mirasçısı olan önceki malik ... aleyhine dava açtıkları, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 701/2. maddesinde yer alan düzenlemeye göre el birliği mülkiyetinin söz konusu olduğu hallerde, ortakların (mirasçıların) belirlenmiş bir payı olmayıp her birinin hakkı ortaklığa giren malların tamamına yaygın olduğundan bir ya da birkaç mirasçının üçüncü kişiye karşı miras payına yönelik olarak tek başına dava açamayacağı, bu durum karşısında davalı ...’a karşı dinlenme olanağı bulunmayan davanın aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm tesisinin isabetsiz olduğu gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf istemlerinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, yeniden hüküm kurmak suretiyle dava konusu 1 05... , 2 98... ada 65 parsel sayılı taşınmazlara karşı açılan davanın feragat nedeniyle reddine, 1 05... , 1 06... , 1 07... (ifraz öncesi 1 07... parsel) 1 10... , 1 13... ve 251, 1 14... , 1 18... ve 1 19... parsel sayılı taşınmazlara karşı açılan davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine; davalı ...’a karşı açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine; davanın reddine karar verilmekle davacılar vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesi ile; davalı ... ile davalı ...'un baba-oğul olup aralarında yapılan taşınmaz devir işlemlerinin hileli olduğunu, para alışverişinin bulunmadığını, davalı ...'un babası İsmet'in sağ olması nedeniyle henüz kök muris ...'nun mirasçısı olmadığını ancak tamamen dışarıdan ve 3. kişi konumunda sayılmayacağını, kaldı ki davanın usulden reddi yerine ortak muris ...'nun terekesine temsilci atanması için süre verilmesi gerekirken bunun yapılmadığını, davalıların kötü niyetli işlemlerinin davanın usulden reddi ile korunmasının hukuka aykırı olduğunu belirtip kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı pay oranında tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden; Ardahan ili, ... ilçesi, ... köyünde yapılan kadastro çalışmaları neticesinde 1 05... , 1 06... , 1 07... (ifraz öncesi 1 07... parsel) 1 10... , 1 13... ve 251, 1 14... , 1 18... ve 1 19... parsel sayılı taşınmazların senetsizden irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenleri ile davalı ... adına tespit edildiği, tespitlerin itiraza uğramadan 20.04.2007 tarihinde kesinleştiği, davalı ...'in taşınmazların tamamını 08.10.2014 tarihinde davalı ...'a satış yoluyla devrettiği; 1907 doğumlu muris ... ...'un 08.03.1972 tarihinde öldüğü, geride mirasçıları olarak torunları olan davacılar, oğlu davalı ... ile dava dışı kişilerin kaldığı, davalı ...'in oğlu olan davalı ...'un muris ...'nun terekesine göre 3. kişi konumunda bulunduğu anlaşılmaktadır.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 03.11.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.