Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/639 K.2025/657
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2025/
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
MÜTEVEFFA/(LAR) :
DAVA : Tapu İptali Ve Tescil
DAVA TARİHİ : 12/11/2024
KARAR TARİHİ : 29/05/2025
Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle özetle; Müvekkilinin vefat etmiş olan ...'in kızı olduğunu ve yasal mirasçısı olduğunu. Müteveffanın müvekkili dışında mirasçısı olarak geride oğlu ... ve kızı ... kaldığını. Müvekkilinin babasının malvarlığı konusunda fazla bilgiye sahip olmadığını. Müteveffanın sağlığında ... ... Ticaret ve Sanayii A.Ş.'nin %50 hissedarı olduğunu ve müteveffanın ... ve başkaca çeşitli bankalarda malvarlığı olduğunu. Ancak, murisin sağlığında şirketteki bir kısım hisselerini muvazaalı olarak oğluna devrettiğini. Sonrasında, ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2024/ Tereke numaralı tereke tespiti davasında da murisin müvekkilini mirastan yoksun bırakmak amacıyla şirketteki hisselerinin bir kısmını hiçbir bedel almaksızın muvazaalı işlem yapmak suretiyle oğlu ...'e devrettiğini. Murisin yapılan bu hisse devir işleminden hiçbir bedel almadığını. Murisin ... Ticaret Ve Sanayii A.Ş.'de davalıya devrettiği hisselerin tamamen muvazaalı olarak mirastan mal kaçırmak amacıyla davalıya devredildiğini. Bu nedenle miras bırakanın davalıya devrettiği ... Ticaret ve Sanayii A.Ş.'deki hisselerinin müvekkilinin miras payı oranında iptali ile miras payı oranında iptali ile anonim şirket kayıtları ve ticaret sicil kayıtları nezdinde müvekkilinin ortaklığının tespitine ve tesciline, hisse devrinin iptali ile miras payı oranında ortaklığın tespiti ve tescili talebini kabul etmemesi halinde ise terditli olarak müvekkiline ait saklı payın tenkisine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE:
30/06/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6335 sayılı yasanın 3.maddesi ile değişik 6102 sayılı TTK'nın 5/3.maddesi uyarınca; Asliye Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişki iş bölümü ilişkisinden çıkartılıp, görev ilişkisine dönüştürülmüştür.6100 Sayılı HMK'nın 1.maddesinde; görevin kamu düzenine ilişkin olduğu düzenlenmiş olup aynı yasanın 114/1-c maddesinde; görevin dava şartı olduğu belirtilerek, mahkemenin görevli olup olmadığını davanın her aşamasında mahkemenin kendiliğinden araştıracağı hükmüne yer verilmiştir.Dava muris muvazaası nedenine dayalı anonim şirket hissesinin iptali ile miras payı oranında davacı adına tescili, olmadığı takdirde tenkis talebine ilişkindir.
Mahkemesince davanın konusunun anonim şirket payları olduğu vee dolayısıyla mutlak ticari dava bulunduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş ise de bu husus hatalıdır.Davanın konusu anonim şirket payları değil murisin muvazaalı olarak anonim şirket paylarını devredip etmediği, anonim şirket paylarının devrinin mirasçının saklı paylarını ihlal edip etmediği ve neticeten tenkise konu edilip edilemeyeceğidir. Dolayısıyla ortada ne nisbi ticari dava ne de mutlak ticari dava söz konusudur. Mahkememiz bu davaya bakmakla görevli olmayıp, davanın genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.Nitekim; ... 11. Hukuk Dairesinin 2016/ Esas 2016/ Karar sayılı ilamında; "... davacı vekili, davacıların murisi Hakan Enderer'in 04/08/2014 tarihinde vefat ettiğini, murisin ... San. ve Tic. A.Ş, ... Tekerlekler San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Yapı İnşaat Ltd. Şti'deki hisselerini davalıya devrettiğini, müvekkillerinin murisinin hisselerini satmak için hiçbir nedeninin bulunmadığını, söz konusu hisse devirlerinin sırf müvekkillerinin mirastan mahrum bırakılması amacıyla gerçekleştirildiğini ileri sürerek, muvazaa, gabin ve vekaletin kötüye kullanılması nedenleriyle hisse devirlerinin iptalini ve şirket hisselerinin miras payları oranında müvekkilleri adına tesciline karar verilmesini, bu istemlerinin kabul görmemesi halinde ise, tenkise karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava, muris muvazaasına dayalı hisse devrinin iptali ve mümkün olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde ticari davalar sayılmış olup, 5271 sayılı TMK'nın 576. maddesi hükümlerine göre açılacak davalar, TTK'nın 4. maddesi kapsamındaki ticari dava niteliğinde olmadığından, davanın görülüp sonuçlandırılmasının Ticaret Mahkemesinin görevine girmediği açıktır. Bu itibarla, mahkemece Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, öncelikle görev hususu incelenmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından..." şeklinde kararı mevcuttur.Yine ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 07.03.2024 Tarih, 2024/ Esas ve 2024/ Karar sayılı kararı da "Genel açıklamalar karşısında somut dava bakımından; davacı mirasçı tarafından murise şirket hisselerinin miras payına dahil olduğu ve muvazaalı olarak devredildiği öne sürülerek eldeki ilgili şirkete değil diğer mirasçıya karşı dava ikame edilmiş olup; ticari şirket hisseleri 6102 sayılı TTK'da tanımlanmış olmasının, davayı ticari dava kılmayacağı, davanın temelinin muris muvazaası olduğu, genel bir ilke olarak görevli mahkemenin belirlenmesinde temel ölçüt, muris muvazaasına konu malvarlığı haklarını oluşturan unsurların niteliği olmayıp, murisin mirasçılarının hukukunu zedeleyen malvarlığı haklarına yönelik muvazaalı bir işlemi olup olmadığı, bunu değerlendirme görevinin ise 6100 sayılı HMK. 2. maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır. (... 1. Hukuk Dairesinin 2022/ Es. - 2023/ K. sayılı ilamı ile ... 11. Hukuk Dairesinin 2021/ Es. - 2023/ K. sayılı ilamları da bu yöndedir.)" şeklindedir.Tüm bu gerekçelerle görevsizlik kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın görev dava şartı eksikliği yönünden USULDEN REDDİNE,
HMK'nın 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli ve yetkili ... 15. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE;
Her iki mahkemece verilen görevsizlik kararı bulunduğundan yargı yeri belirlenmesi amacı ile dosyanın ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 4. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,
Yargılama, harç ve giderlerinin 6100 sayılı HMK'nun 331/2. Maddesi uyarınca görevli mahkemece DİKKATE ALINMASINA,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemeleri Nezdinde ... olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 29/05/2025
Katip ...
✍e-imzalı
Hakim ...
✍e-imzalı