Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1985 K.2025/5365

3. Hukuk Dairesi         2025/1985 E.  ,  2025/5365 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 57. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1709 E., 2025/268 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 8. Tüketici Mahkemesi
SAYISI : 2021/29 E., 2021/588 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili; davalı ile 20.02.2017 tarihli satış vaadi sözleşmesi imzalayarak ... İli ... İlçesi ... ... Bölgesi 13 98... parsel D blok, A6 numaralı bağımız bölüm için 50.000 USD'nin davalıya ödendiğini, 2018 yılına kadar ödemelerin devam ettiğini, davalının D Bloğu tamamlayamayacağını beyan etmesi ve davacıya G (E-3) bloktan daire verilmesinin önerilmesi üzerine uzlaşma sağlanarak 08.08.2018 tarihli yeni sözleşme ile 13 98... parsel E-3 blok 173 numaralı bağımsız bölümünü 10.000 USD peşinat ve daha önce yapılan ödemeler de yeni sözleşmeye peşinat kabul edilerek toplamda 93.150 USD ödediğini, davacının bu sözleşme ile edimini 2019 yılına kadar yerine getirdiğini, tapunun devredilmediğini, projenin eksik ve kaba inşaat halinde bırakıldığını belirterek; sözleşmenin feshi ile yasa gereği döviz cinsinden ödenen bedelin aynen iadesini, davalının uhdesindeki senetlerin iptal edilerek iadesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı; cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; sunulan sözleşme gereği davalı şirket kaşesinin bulunduğu cari hesap ekstresi ile toplam 93.150 USD ödeme yapılmış olduğu iddiasının ispat olunduğu, adi yazılı hisseli gayrimenkul satış sözleşmelerinin ve sözleşmelere bağlı olarak düzenlenen senetlerinde iptalinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne; dava konusu taraflar arasına imzalanan 20.02.2017 tarihli ... İli ... İlçesi ... ... Bölgesi 13 98... parsel G blok 175 no.lu bağımsız bölüm konulu gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin iptaline, sözleşme konu 10 adet (20.01.2019, 20.04.2019, 20.07.2019, 20.10.2019, 20.01.2020, 20.04.2020, 20.07.2020, 20.10.2020, 20.01.2021, 20.04.2021 tarihli) her biri ayrı ayrı 5.650 USD meblağlı senetlerin iptaline, davacılar tarafından davalı şirkete ödenen 93.150 USD'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesine göre devlet bankalarınca USD para birimi için açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; dosya içerisinde dilekçe ve itirazlarını tekrar ettiğini belirterek, davalı müflis şirketin iflas tarihinin 24.11.2021 olduğunu, USD kuru üzerinden karar verilmesinin ve nispi yargılama giderine hükmedilmesinin hukuka uygun olmadığını, tüm alacakların iflas tarihi itibariyle TL karşılığının masaya kaydedileceğinin Yargıtayın yerleşik içtihatlarında da yer aldığını, şirketin iflas tarihi olan 24.11.2021 tarihinden sonra kanun gereği kayıt kabul davasına dönüştüğünü ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, taraflar arasında akdedilen gayrimenkul satış sözleşmesinin feshi ve sözleşme kapsamında verilen senetlerin iptali ile sözleşme gereği yapılmış ödemelerin iadesi istemine ilişkindir.
1. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle İlk Derece Mahkemesi karar tarihinin 14.10.2021 olduğu, iflas kararının ise 24.11.2021 tarihi olduğu dikkate alındığında, kanun yolu aşamasındaki iflas hususunun değerlendirilemeyeceğinin anlaşılmasına göre davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanması gerekmiştir.
2. Kamu düzenine ilişkin olarak yapılan temyiz incelemesinde; dava konusu uyuşmazlığın, 150.000 USD bedelli sözleşmenin feshi, 93.150 USD ödenen bedelin iadesi ve bakiye senetlerin iptaline ilişkin olduğu, dava değeri olarak sözleşme bedeli olan 150.000 USD'nin dava tarihindeki kur esas alınarak karar ve ilam harcı hesabı yapılması gerekirken iadesine karar verilen 93.150 USD'nin dava tarihindeki kur esas alınarak karar ve ilam harcına hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 maddesi hükmü gereğidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3. İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının 3 numaralı bendinde yer alan "47.086,77 TL" ibaresinin çıkartılarak yerlerine "75.824,10 TL" ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.