Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3479 K.2025/3073

3. Hukuk Dairesi         2024/3479 E.  ,  2025/3073 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/421 E., 2024/966 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 17. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/294 E., 2023/13 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; ... balıkçı firması tarafından eğitim, öğretim ve araştırma faaliyetlerinde kullanılmak üzere Üniversiteye hibe edilen hızlı batan düğümsüz orkinos gırgır ağının, Üniversitenin imkanları yeterli olmadığından, bilimsel çalışmaların devamını sağlamak ve atıl durumda muhafaza edilen ağı kullanılabilir kılmak amacıyla 24.04.2013 tarihli tutanak ile ... plaka nolu ... balıkçı gemisi donatanı olan davalıya teslim edildiğini, ancak söz konusu ağ davalıya teslim edildikten sonra herhangi bir bilimsel raporlamanın Üniversiteye teslim edilmediğini, yapılan araştırma sonucu yürüyen bir bilimsel projenin olmadığı ve ağ ile ilgili yapılmış olan tahsis sırasında ticari amaçlarla kullanılmasına engel olacak herhangi bir denetim mekanizması olmadığının anlaşılması üzerine, müvekkili Üniversitenin kurul kararı ile davalıya teslim edilen ağın kullanım hakkının iptal edilerek fakülteye teslimine karar verildiğini, davalıya sözlü olarak iade talebinin iletildiğini ancak davalının ağı iade etmediğini, bunun üzerine .... Noterliğinin ... nolu ihtarnamesi ile ağın fakülteye tesliminin talep edildiği ancak davalının teslim etmediğini ileri sürerek; dava konusu ağın Mersin ili, SS. ... Su Ürünleri Kooperatifi adresinden alınarak, davacı üniversitenin Su Ürünleri Fakültesi ... İskele yerleşkesi adresine teslimine, ürünün bulunamaması nedeniyle teslimin mümkün olmaması halinde şimdilik Gümrük Beyannamesinde belirtilmiş olan kıymet bedeli 327.290,94 USD alacağın fiili ödeme tarihinde TL karşılığı hesaplanan 3.122.365,10 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı, davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı vekili her ne kadar davalı ile aralarında ağın teslimi ile ilgili olarak bir sözleşme bulunduğunu iddia etmiş ise de, dosyada davalının imzasını taşıyan ve 24.04.2013 tarihinde düzenlendiği anlaşılan tutanağa göre ağın davalıya teslim edildiği, bunun haricinde herhangi bir sözleşmenin bulunmadığı, toplanan deliller neticesi davaya konu hızlı batan düğümsüz orkinos gırgır ağının sağlam olduğu, davalının ağı Mersin ili ... ilçesi Su Ürünleri Kooperatifi balıkçı barınağına bıraktığı, duruşmada da ağı teslime hazır olduğunu bildirdiği ancak ağın davacıya yine teslim alındığı yerde dolayısıyla su ürünleri fakültesi yerleşkesinde teslim edilmesi gerektiği gerekçesiyle; davanın kabulüne, davaya konu ağın tüm masrafları davalı tarafça karşılanmak sureti ile Mersin ili ... Su Ürünleri Kooperatifinden alınarak davacıya teslimine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davaya konu ağın bilimsel araştırmalar ve denemelerde kullanmak üzere davalıya teslim edildiği hususunda uyuşmazlığın bulunmadığı somut olayda, katıldığı duruşmada ağı teslim etmeye hazır olduğunu beyan eden davalının, teslim aldığı yer dışında başka bir limana bıraktığı ağı teslim aldığı Üniversite yerleşkesinin bulunduğu iskeleye teslim ve/veya teslim giderine katlanmakla yükümlü bulunduğu, malın bulunamaması halinde 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 24. maddesinin uygulanması söz konusu olduğundan, kararın infazının güçlük yaratmasından söz edilemeyeceği, uyuşmazlığın niteliğine göre davacı lehine maktu vekalet ücreti hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili; dava konusu taşınırın değerinin belirtilmemiş olmasının İİK 24. ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 297/2 maddesine aykırı olduğunu, ayrıca teslimin mümkün olmaması halinde, bedelin tahsiline de karar verilmesi gerektiğini, hükmün infaza elverişli olmadığını, davacı lehine, dava değerine göre nispi olarak vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı vekili; zilyetliğin iadesine yönelik dava konusu uyuşmazlıkta sulh hukuk mahkemelerinin görevli olduğunu, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, taraflar arasında herhangi bir sözleşme ilişkisi bulunmadığından, davalının dava konusu ağı, belli bir yere teslim yükümlülüğü, malın teslimine ilişkin giderlere katlanma yükümlülüğü bulunmadığını ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacı Üniversiteye ait ve 24.04.2013 tarihli tutanak ile davalıya teslim edilen "Hızlı Batan Düğümsüz Orkinos Gırgır Ağın" teslimi hususunda yaratılan muarazanın giderilmesi, teslimin mümkün olmaması halinde ise bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Kararda belirtilen gerekçeye, ağın teslim edilememesi halinde İİK'nın 24.maddesi hükmü uygulanacağından hükmün infazda tereddüt yaratmadığının anlaşılmasına, 24.04.2013 tarihli ''Tutanak'' başlıklı belge ile ağın bilimsel araştırmalar ve denemelerde kullanılmak üzere davalıya teslim edildiğinin ancak dava tarihi itibariyle bu amaçla kullanılmadığının ve atıl durumda bırakıldığının, bu durumda teslim yükümlülüğü kendisinde olan davalının giderlere katlanma yükümlülüğünün bulunduğunun anlaşılmasına göre, tarafların temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK'nın 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.