Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/3815 K.2025/3700

7. Hukuk Dairesi         2025/3815 E.  ,  2025/3700 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/37 E., 2025/379 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Aybastı Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/1 E., 2023/202 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı karşı davada davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu 341 ada 243 parsel sayılı taşınmaz hakkında derdest ortaklığın giderilmesi davası bulunduğunu, taşınmaz üzerindeki 4 katlı binanın tamamının davacı tarafından meydana getirildiğini belirterek muhdesatın tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP VE KARŞI DAVA
Davalılar-karşı davacılar vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde; yapılan sözlü anlaşma gereği yapının 4. katının davalılara verileceğini, masraflarının davalılarca karşılandığını belirterek asıl davanın hak iddia edilen 4. kat yönü ile reddine, karşı davanın ise kabulü ile taşınmaz üzerindeki yapının 4. katının davalılar tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl davanın kabulü ile dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan dört katlı betonarme binanın tamamının davacı ... tarafından meydana getirildiğinin tespitine, karşı davanın ise reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde davalılar-karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak esas hakkında yeniden karar verilmesine, asıl davada dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan 4 katlı binanın zemin katı + 1. normal katı ve 2. normal katı yönünden davacı davasının hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine, binanın 3. normal katının davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine; karşı davanın ise reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
Bölge Adliye Mahkemesi kararının süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 09.12.2024 tarihli ve 2024/1018 Esas, 2024/5567 Karar sayılı kararı ile; “asıl dava yönünden yapılan incelemede taraflar arasında görülmekte olan ortaklığın giderilmesi davasında dava konusu muhdesatın zemin kat + 1-2-3. normal katları yönünden davalı tarafın açık bir kabulü bulunmadığından, davacının taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın tüm katlarına yönelik aidiyetinin tespitini istemesinde hukuki yararının bulunduğu, bu nedenle İlk Derece Mahkemesince davanın taşınmaz üzerindeki muhdesatın tamamı yönünden kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı” gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına, karşı dava yönünden ise temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; asıl dava yönünden 341 ada 243 parsel numaralı taşınmaz üzerinde bulunan zemin kat + 1-2-3. normal katlardan oluşan 4 katlı betonarme binanın tamamının davacı ... tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmiş, karşı dava yönünden ise temyiz dilekçesinin miktar yönünden reddine karar verildiğinden yeniden bir değerlendirme yapılmadığı belirtilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalılar-karşı davacılar vekili temyiz dilekçesinde;
1.Kararın açıkça hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, İlk Derece Mahkemesince dosya itibariyle satın almaya ilişkin bir durum olmadığı hâlde konunun bu kapsamda değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu yapının davalı ile davacı tarafından yaptırılmasına karar verildiğini, anlaşma uyarınca yapının yapıldığını, tanık beyanlarında da yapının 3 kardeş adına yapıldığının açıkça ifade edildiğini, buna rağmen satın almaya yönelik değerlendirmede bulunulmasının hatalı olduğunu,
2.Dosyanın titizlikle incelenmediğini, gerek ortaklığın giderilmesine ilişkin davada gerekse de karşı davada "... hak iddia edilen 4. kat yönü ile davanın reddine akabinde karşı davanın kabulü ile 341 ada 243 No.lu taşınmaz üzerindeki 4 katlı yapının 4. katının kendileri tarafından meydana getirildiğinin tespitine..." karar verilmesini talep ettikleri hâlde asıl davada yapının tüm kısmına itiraz varmış gibi değerlendirilerek yargılama giderleri ile vekâlet ücreti hesaplanmasının açıkça hatalı olduğunu belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, muhdesatın tespiti istemine ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar-karşı davacılar vekilinin aşağıdaki bentte belirtilenler dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davalılar-karşı davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;
Muhdesatın tespiti davalarında dava konusu, dava tarihi itibarıyla hesaplanan ve davalıların payına isabet eden muhdesat değeri (zemin bedeli hariç) olup; yargılama sonucunda hüküm altına alınacak nispi karar ve ilâm harcının, yargılama giderlerinin ve taraflar yararına takdir edilecek vekâlet ücretlerinin iş bu müddeabih esas alınarak hesaplanması gerekir.
Bölge Adliye Mahkemesince yukarıda belirtilen husus gözetilmeksizin hüküm kurulmuş olması bozmayı gerektirir.
Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalılar-karşı davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2.Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 2. bendi hükümden çıkarılarak yerine “Alınması gereken 6.925,01 TL karar ve ilâm harcının peşin ve tamamlama suretiyle alınan 11.643,72 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 4.718,71 TL harcın davacıya iadesine” ibaresinin yazılmasına, 3. bendindeki “102,47 TL peşin harç” ve “11.541,25 TL tamamlama harcı” ibareleri hükümden çıkarılarak yerine “6.925,01 TL harç” ibarelerinin yazılmasına, yine aynı bentteki “13.655,52” ibaresi hükümden çıkarılarak yerine “8.936,81” ibaresinin yazılmasına, 4. bendindeki “105.372,40” ibaresi hükümden çıkarılarak yerine “16.220,20” ibaresinin yazılmasına ve son olarak hükmün 6. bendinin hükümden çıkarılmasına, hükmün DEĞİŞTİRİLMİŞ ve DÜZELTİLMİŞ bu şekliyle ONANMASINA,
İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının ilgilisine iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.09.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.