Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/2411 K.2025/631

7. Hukuk Dairesi         2024/2411 E.  ,  2025/631 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/924 E., 2024/922 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Turhal 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/218 E., 2024/12 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ın, eşinin 2006 tarihinde ölümünden hemen sonra çocuklarını da yanına alarak Karabük'e ailesinin yanına taşındığını, kocasından kalan mirasın borca batık olduğunu SGK'dan gelen ödeme emri ile öğrendiğini, aynı şekilde çocukları ... ...'ın da babasının öldüğü tarihte zaten çocuk olduğu için babasının mirası ile ilgili bir bilgi sahibi olmadığını, murisin ... A.Ş., ... Nakliye ve ... Yem Şti.'nin ortağı ve hissedarı olduğunu, müvekkili ...'ın asgari ücretli olarak çalıştığını, iki çocuğunun maddi ve manevi bakımının kendi üzerinde olduğunu, maaşında zaten bir haciz varken SGK tarafından maaşına haciz konulduğunu, belirtilen nedenlerden dolayı davanın kabul edilerek, müvekkillerinin muristen kalan mirası reddettiklerinin tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davacıların vergi dairesine süresinde veraset intikal beyannamesi verip vermediklerinin araştırılması gerektiğini, eğer süresinde bu beyannameyi vermiş iseler mirası kabul etmiş sayılacaklarını, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 606. maddesinde mirasın üç ay içerisinde reddolunabileceğini, davacıların Turhal Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/475 Esas ve 2006/426 Karar sayılı mirasçılık belgesi için talepte bulunduklarını ve davanın kabulü ile mirasçılık belgelerini aldıklarını, bu hususun TMK'nın 605. maddesi anlamında mirasın hükmen reddi talebinin yapılamayacağının bir göstergesi olduğunu, açıklanan nedenlerle ve re'sen tespit olunacak durumlar karşısında haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı ... ve diğer davalılar duruşmalardaki beyanlarında davanın reddini savunmuşlardır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; müteveffa ...'nın 13.08.2006 tarihinde vefat ettiği, geriye mirasçıları olarak davacıları bıraktığı, davacıların murisin terekesinin borca batık olduğundan bahisle iş bu davayı açtıkları, diğer taraftan davacı mirasçıların TMK'nın 610/2. maddesindeki eylemleri gerçekleştirmedikleri, mirası kabul etmiş duruma düşmedikleri, Mahkemece müteveffanın ölüm tarihi itibarıyla terekesinin borca batık olup olmadığı hususunda araştırmalar yapıldığı, yapılan araştırmalar neticesinde, müteveffanın alacaklılarının 25.06.2014 tarihli dilekçe ile davaya dahil edildikleri, Mahkemece müteveffanın ölüm tarihi itibarıyla terekesinin borca batık olup olmadığı hususunda bilirkişi raporu aldırıldığı, raporda muris ...'nın hissedarı olduğu şirketlerin aktiflerinin pasiflerini karşılamadığı, müteveffanın terekesinin borca batık olduğunun tespit edildiği görülmekle; davanın kabulü ile davacıların murisleri ...'nın ölüm tarihi olan 13.08.2006 tarihi itibarıyla terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile davacıların murisleri ...'nın mirasını reddettiklerinin hükmen tespitine, mirasın reddine dair karar kesinleştiğinde TMK'nın 612. maddesi gereğince mirasın Sulh Hukuk Mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde;
a. Davanın süresinde açılmadığını, hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını,
b. Davacıların veraset ilamı aldıklarını, bu hususun mirasın kabulü anlamına geldiğini,
c. Bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, bu nedenlerle kararın kaldırılması gerektiğini beyan etmiştir.
2. Davalı ... Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde;
a. Davanın süresinde açılmadığını, hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını,
b. Mahkemece, davacıların mirası sahiplenme anlamında işlem yapıp yapmadıkları hususunun yeterince araştırılmadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu, belirtilen nedenlerle kararın kaldırılması gerektiğini beyan etmiştir.
3. Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde;
a. Öncelikle davacıların Vergi Dairesine beyanname verip vermedikleri hususlarının araştırılması gerektiğini,
b. Davanın süresinde açılmadığını, hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını,
c. Aciz vesikası alınmasının dava şartı olduğunu, ancak davacılar tarafından aciz vesikası sunulmadığını,
d. Hükme esas alınan bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu, belirtilen nedenlerle kararın kaldırılması gerektiğini beyan etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; Türk Medeni Kanunu'nun 605. maddesinin ikinci fıkrası gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.
Türk Medeni Kanunu'nun 605. maddesinin ikinci fıkrasında; "Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır" düzenlemesi yer almaktadır.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Temyiz eden davalılar SGK ve Vergi Dairesi harçtan muaf olduğundan harç harç alınmasına yer olmadığına, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalı ...Ş.'ye yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
10.02.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.