Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/5322 K.2025/7271
9. Hukuk Dairesi 2025/5322 E. , 2025/7271 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/455 E., 2025/490 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ: Ankara 4. İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/240 E., 2025/52 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ... 2017-2021 dönemleri arası ... şube başkanı olarak görev yaptığını, 03.04.2006-26.11.2013, 01.12.2017-09.06.2020-13.05.2023 tarih aralıklarında sendikaya üyeliğinin faal olduğunu, 2015-2017 yılları arasında dava dışı ... yönetimi ile davalı ... arasında sözleşmede sıfır zam karşılığı anlaşma sağlandığını ve anlaşma sonucunda ...nın zararına karşılık işverenden 17.000.000,00 TL karşılığında gizli bir protokol düzenleyerek anılan paranın sosyal medya üzerinden duyulduğunu ve müvekkili tarafından davalı ... Başkanlar Kurulu toplantısında bu durumun dile getirilmesi ve karşı çıkılması nedeniyle ... Genel Merkez yöneticileri ile ters düşülmesi sonucu gelişen olaylar olduğunu, Sendikanın yetki kazanması akabinde dava dışı ... ile anlaşıp geriye dönük toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve alacakların ödenmesini beklerken 02.01.2018 tarihli gizli bir protokol düzenlendiğini, dava dışı ... ile davalı ... yetkilileri arasında 01.01.2018-31.12.2020 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesine ek olarak bazı şartlarda anlaşmaya varıldığı belirtilmiş olup protokol hükmü imzalanarak protokolde bahsi geçen 17.000.000,00 TL'nin sendika hesabına aktarıldığını, söz konusu protokol ve hesaba aktarılan paranın 17.10.2019 tarihli haber ile öğrenildiğini, 6356 sayılı ... ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun (6356 sayılı Kanun) 28/1-(ç) hükmünde ifade edildiği üzere, sendikaların işveren kuruluşlarından yardım ve bağış alamayacağını, davalı ... ödenen 17.000.000,00 TL'nin bağış niteliğinde Kanun'a aykırı şekilde ... uhdesine alındığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davalı ... tarafından haksız olarak elde edilen menfaatin Hazineye devri, hukuka aykırı işlem neticesinde meydana gelen, 6356 sayılı Kanun'un 28. maddesi gereğince aidat harici alınan paranın Hazineye aktarılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; 2013 yılı Temmuz ayında tamamen yasal çerçevede ve sınırlar içinde 22 günlük grev uygulamasına geçilmesi ile birlikte ... yetkililerince 31.12.2014 tarihinde sona erecek toplu iş sözleşmesi sonrası yeni toplu iş sözleşmesi sürecinin başlayacağı bilinen 03.09.2014 başvuru tarihi itibarıyla müvekkili Sendikanın yasal çoğunluğunun ve yeni dönem için toplu iş sözleşmesi yetkisini almasını engellemek için, müvekkili ... tasfiye ederek işkolunun bir diğer sendikası olan ... çoğunluk sendikası olmasını sağlamaya yönelik, hakkın kötüye kullanımı mahiyetinde tasarruf işlemleri yapılarak yetki başvurusu öncesinde 330'u aşkın yeni personel alındığını, bunun sonucu olarak 03.09.2014 tarihli başvurusuna ilişkin ... Bakanlığı tarafından ... yeterli çoğunluğu sağlayamadığı yönünde olumsuz yetki tespit yazısı tesis edildiğini, müvekkili Sendika tarafından olumsuz yetki tespitinin iptaline ilişkin dava açıldığını, toplu iş sözleşmesi yetki belgesinin ... tarafından 2017 tarihinde verilebildiğini, toplu iş sözleşmesi prosedürü başlatıldığını, 02.08.2017 tarihinde bir araya gelindiğini, anlaşmaya varılamaması üzerine, resmi arabulucu prosedürü işletildiğini, dava dışı ...'nin 2015-2016-2017 dönemi için çalışanlara Yönetim Kurulu kararıyla ücret zamları yapılıp uygulandığından bahisle anılan yılları kapsayan herhangi bir ücret artışı yapmalarının mümkün bulunmadığı belirtilerek ısrarla mükerrer bir ücret ödemesi sonucunu doğuracak biçimde geriye doğru hiçbir şekilde toplu iş sözleşmesi imzalamayacaklarını belirterek bu yönde son derece katı ve ısrarlı bir tavır takınmaları üzerine müvekkili Sendika yönetimince iki üç yıldan beri yaşanan olumsuzluklar, işçi çıkışları, sendika rekabeti nedeniyle ortaya çıkmış bulunan bölünmüşlük, dava dışı ... çalışanlarının birlik ve beraberliğinin ve çalışma barışının bir an önce kurulması adına birtakım ek iyileştirmeler yapılması gerektiği gözetilerek 2015-2017 dönemi için sendika aidat kayıplarını telafi edecek biçimde mevcut toplu iş sözleşmesi yetki belgesine dayalı olarak ileriye yönelik 01.01.2018-31.12.2020 süreli toplu iş sözleşmesi imzalandığını, işyeri çalışanlarına sözleşme başlangıcı itibarıyla birtakım iyileştirme ve ek ödeme yapılması (02.01.2018-01.01.2018 tarihi itibarıyla işyeri çalışanlarına bir defaya mahsus olmak üzere gruplara göre 6.000,00 TL - 7.500,00 TL prim ödenmesi, sadece işverenlikçe daha önce yapılmış 3.000,00 TL tutarındaki avans ödemesinin geri alınmamasının sağlanması), aynı şekilde geçmişe yönelik aidat kayıpları ve müvekkili ... zararlarını karşılamak, tazmin etmek üzere 02.01.2018 tarihli protokolün imzalandığını, yetkili sendikanın her hâlükârda geriye etkili ve yürür biçimde toplu iş sözleşmesi bağıtlanmasını zorunlu kılan herhangi bir yasal yükümlülük veya mevzuat düzenlemesi bulunmadığını, gizli protokol düzenlendiği iddiasının tümüyle gerçek dışı olduğunu, söz konusu ödemenin .. hesaplarına girdiğini, muhasebe ve kayıtlarında yer aldığını, 2018 Ekim ayında gerçekleştirilen ... Olağan Genel Kuruluna sunulan sendika gelirleri ve bütçesi içerisinde yer aldığını, Genel Kurul delegelerinin bilgi ve onayına sunularak ibra edildiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının talep konusu yapmış olduğu 6356 sayılı Kanun'un 28/4 hükmünün somut uyuşmazlığa uygulanmasının mümkün olamayacağı, davalı ... işverenlikten bağış aldığını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının iddia ettiği protokol kapsamındaki ödemenin karşılıksız bağış olmadığının; davalı ... işyerinde yetki sürecinde dava dışı işveren tarafından 330 işçi alınması nedeniyle olumsuz yetki tespiti kararı verilmesi sonucu dava açması ve 2015-2017 yılları arası süren yargılama dönemi, Sendikanın aidat ve kayıplarına ilişkin olduğunun yargı kararları ile ispatlandığı, ... Cumhuriyet Başsavcılığının 06.01.2023 tarihli ve ... Soruşturma numaralı, 2023/3473 Karar sayılı ... yetkilileri hakkında açılan hizmet nedeniyle görevi kötüye kullanma suçundan haklarında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 08.02.2024 tarihli onama kararındaki cümlenin Sendikaya ödenen tutarın hukuka aykırı olduğuna dair bu konuda usulüne uygun bir dava açılmadığının ve bu itibarla anılan iddia bakımından Dairece herhangi bir değerlendirme yapılmadığına ilişkin olduğunun açıklandığı nazara alındığında İlk Derece Mahkemesince verilen ret kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; dava ve istinaf dilekçelerinde belirttiği sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davalı ... hukuka aykırı işlem neticesinde elde ettiği iddiasıyla alınan tutarın Hazineye aktarılması istemine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
02.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.