Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/4712 K.2025/5396

9. Hukuk Dairesi         2025/4712 E.  ,  2025/5396 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/506 E., 2024/95 K.
İlk Derece Mahkemesinin direnme kararı davalı ........ Doğalgaz Dağıtım AŞ (...Şirketi) vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 05.04.2010 tarihinde davalı ........ İnşaat San. ve Tic. AŞ'de (........ Şirketi) çalışmaya başladığını, 02.07.2010 tarihinden itibaren ise aynı Şirketin alt işveren, diğer davalı ... Şirketinin asıl işveren olduğu sözleşme kapsamında fesih tarihi olan 10.10.2018 tarihine kadar çalıştığını, iş sözleşmesinin haklı neden olmaksızın feshedildiğini, alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları, ücret, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ile yıllık izin ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde; davacının talep ettiği alacakların zamanaşımına uğradığını, davaya konu alacaklardan müvekkilinin sorumlu olmadığını, müvekkilinin doğal gaz dağıtım ve tedarik alanında faaliyet yürütmek üzere lisans aldığını, diğer Şirket ile imzalanan doğal gaz yapım ve montaj sözleşmesi kapsamında doğal gaz dağıtım şebekesinin inşaat işinin tamamının diğer davalı Şirkete verildiğini ve aralarında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
2. Davalı ...Şirketine usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 21.09.2020 tarihli kararı ile; dosya kapsamı, davalılar arasında 2013 yılında imzalanan sözleşme içeriği ve davalı ... Şirketi tarafından davacının hesabına ödeme yapılması dikkate alındığında 25.01.2013 tarihinden itibaren davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğu, davacının ödenmeyen işçilik alacakları bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 21.09.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı ... Şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 28.10.2021 tarihli kararıyla; dosyadaki mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönden kanuna aykırı bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
Bölge Adliye Mahkemesinin 28.10.2021 tarihli kararının süresi içinde davalı ... Şirketi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, 12.01.2022 tarihli karar ile; temyiz eden davalının sorumluluğunun belirlenmesi hususunda bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin 15.06.2023 tarihli kararı ile; davalılar arasında imzalanan "Doğalgaz Dağıtım Projesi Yapım ve Montaj Yüklenici / İnşaat İşi" sözleşmelerinin dosyaya sunulduğu, davacı tanıklarının emir ve talimatları davalı ... Şirketinden aldıklarına ilişkin beyanları dikkate alındığında davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davacının ödenmeyen alacaklarının bulunduğu, ücret alacağı ödendiğinden bu alacak yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin 15.06.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı ... Şirketi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, 18.10.2023 tarihli ilâm ile; Dairemizin kararları ile dosya kapsamındaki tüm bilgi, belgeler, tanık beyanları ve özellikle davalılar arasında düzenlenen "Doğalgaz Dağıtım Projesi Yapım ve Montaj Yüklenici/İnşaat İşi" sözleşmesi dikkate alındığında; taraflar arasında belirli bir işin yapılıp teslim edilmesine ilişkin anahtar teslim işini konu alan bir eser sözleşmesi bulunduğu, İlk Derece Mahkemesince davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğu gerekçesiyle davalı ... Şirketi bakımından da kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil ile yıllık izin ücreti alacakları taleplerinin kabul edilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle ikinci kez bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; önceki gerekçeye ilaveten davalılardan ... Şirketinin faaliyet belgesinde “doğal gaz dağıtım şebekesi ve diğer tesisleri kurarak, kurdurtarak veya mevcut tesisleri devralarak doğal gazın dağıtımına ve mahalli gaz boru hattı şebekesi ile nakli faaliyetlerini yürütmek” asıl işleri arasında sayılmış olup asıl işinin bir bölümü olan Ordu-Giresun doğal gaz dağıtım işi için gerekli alt yapı işlerini yapmak üzere diğer davalı ...Şirketi ile sözleşme imzalandığı, sözleşmede de açıkça belirtildiği üzere (davalı ... Şirketinin) işe müdahale yetkisini de elinde bulundurduğu da gözetildiğinde davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğunun açık olduğu gerekçesiyle önceki kararda direnilmesine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... Şirketi vekili temyiz dilekçesinde;
1. Müvekkili Şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkili Şirketin doğalgaz boru hattı inşaat işini alanında uzman Enerji Piyasası ve Denetleme Kurumu tarafından verilen sertifika sahibi diğer davalıya anahtar teslim olarak verdiğini, asıl işveren olmadığını, davacının talep ettiği alacaklardan sorumluluğunun bulunmadığını,
2. Tanık beyanlarının hükme esas alınmaya elverişli olmadığını ileri sürmüştür.
B. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 09.04.2025 tarihli ve 2024/9-473 Esas, 2025/215 Karar sayılı kararı ile; davalı ... Şirketinin faaliyet konusunun sadece doğal gaz dağıtım ve nakil faaliyeti olmadığı, diğer davalı ...Şirketine verilen doğal gaz dağıtım şebekesini kurma işinin de davalı ... Şirketinin asıl işleri arasında yer aldığı, davalılar arasında imzalanan sözleşmelerde davalı ... Şirketinin davalı ... Şirketi işçilerini işten çıkarmaya varan yetkileri de göz önünde bulundurulduğunda, davalılar arasında belirli bir işin yapılıp teslim edilmesine ilişkin anahtar teslim işini konu alan eser sözleşmesinin bulunmadığı, davalılar arasındaki ilişkinin asıl işveren alt işveren ilişkisi olduğunun kabul edilmesine göre davalı ... Şirketinin asıl işveren sıfatıyla işçilik alacaklarından dolayı davacı işçiye karşı diğer davalı ile birlikte müteselsilen sorumlu tutulması gerektiği gerekçeleriyle direnme kararının yerinde olduğu belirtilmiş ve davalı ... Şirketi vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Dairemizce gönderilmesine karar verilmiştir.
C. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya kapsamı ve Hukuk Genel Kurulu kararı içeriğine göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalılar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, bu bağlamda davalı ... Şirketinin talep konusu alacaklardan hukuki sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ile varsa sınırı, talep edilen alacakların hesaplanmasına ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararı tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olduğu anlaşılmakla; davalı ... Şirketi vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
25.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.