Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/4560 K.2025/8213

10. Hukuk Dairesi         2025/4560 E.  ,  2025/8213 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2014/604 E., 2018/819 K.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde;müvekkilinin 1994 yılından beri tarımla uğraştığını, ... Tar. Sat. Kooperatifi tarafından davacının sattığı ürün bedellerinden tevkifat kesilerek müvekkili adına Bağ-Kur hesabına yatırıldığını, tevkifata istinaden müvekkilinin sigortalılık kaydının yapılması gerektiğini, müvekkili tarafından 5510 sayılı Kanun'dan faydalanmak için başvuruda bulunulmasına rağmen müvekkilinin oyalanarak af süresinin geçirildiğini belirterek müvekkilinin ilk prim tevkifatının yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren 2926 sayılı Kanun'a göre Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, Kurumca uzun züren inceleme ve eksik evrak olduğundan bahisle reddine karar verilmesi nedeniyle müvekkili tarafından yararlanılamayan 5510 sayılı Kanun'dan yararlanmasına, müvekkilinin 02.05.2011 tarihinden itibaren emekliliğe hak kazandığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; 03.04.1993 tarihli 93/4384 sayılı kararname ile 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanun'u 4. seri no. lu uygulama tebliğinin, 01.04.1994 tarihinden itibaren yürürlüğe girdiğini, 22.05.2007 tarih ve 26529 sayılı Resmi Gazetede de bahse konu tebliğde değişiklik yapılmasına dair 7 seri numaralı tebliğin yürürlüğe girdiğini, 7 seri numaralı tebliğe göre sattığı ürün bedellerinden 01.04.1994 tarihinden sonrasında şahsın prim tevkifatının yapılması ve tevkifat tutarının Kurum hesabına geçmesi gerektiğini, davacının 01.12.1995 tarihinde tescil kaydının yapıldığını beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 29.03.2013 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne,davacının 01.11.1995 - 01.12.1995 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine, aşan süre yönünden idarece dava aşamasında tescil talebi yerine getirildiğinden karar verilmesine yer olmadığına, süresinde başvuru bulunmadığından 6111 sayılı Kanun'dan faydalandırılması isteğinin reddine, ödenmemiş prim borcu bulunduğundan yaşlılık aylığı bağlanması talebinin bu aşamada reddine, karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
İlk Derece Mahkemesinin 29.03.2013 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, Mahkemece, davacının 01.11.1995 tarihinden itibaren tevkifatı nedeniyle sigortalılığının 01.11.1995’ten itibaren başlatılmasına ve süresinde başvuruda bulunmadığından 6111 sayılı Kanun'dan faydalandırılması isteminin reddine karar verilmesi isabetli ise de; davacının sigortalılık süresi bakımından, öncelikle yaşlılık aylığı bağlanma koşullarının oluşup oluşmadığı irdelenmeli, var ise, yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için yazılı talepte bulunduğu tarih itibarıyla genel sağlık sigortası primi dâhil kendi sigortalılığı nedeniyle prim ve prime ilişkin her türlü borcunun olmaması zorunludur.” hükmü gözetilerek, davacının 2926 sayılı Kanun'a tabi sigortalılığı nedeni ile Kurumca kabul edilen sigortalılık süresi bakımından, davacının ödemesi gereken miktarın Kurumdan sorulması ve usul ekonomisi gözetilerek davacıya prim borcunu ödemesi için makul bir süre verilerek, prim borcunun ödenmesi ve sonrasında yaşlılık aylığı tahsisi şartlarının da değerlendirilmek suretiyle varılacak sonuca göre karar verilmelidir. Gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının 01.11.1995 - 01.12.1995 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine, aşan süre yönünden idarece dava aşamasında tescil talebi yerine getirildiğinden karar verilmesine yer olmadığına, süresinde başvuru bulunmadığından 6111 sayılı Kanun'dan faydalandırılması isteğinin reddine, ödenmemiş prim borcu bulunduğundan yaşlılık aylığı bağlanması talebinin bu aşamada reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, Kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık,, 01.04.1994–02.05.2011 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğunun ve 02.05.2011 tarihinde yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
14.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.